حوزه/ خداوند متعال در قرآن کریم، سوره انفال می فرماید:«یٰا أَیهَا اَلَّذِینَ آمَنُوا اِسْتَجِیبُوا لِلّٰهِ وَ لِلرَّسُولِ إِذٰا دَعٰاکمْ لِمٰا یحْییکمْ وَ اِعْلَمُوا أَنَّ اَللّٰهَ یحُولُ بَینَ اَلْمَرْءِ وَ قَلْبِهِ وَ أَنَّهُ إِلَیهِ تُحْشَرُونَ»[1]
ترجمه
ای کسانی که ایمان آورده اید! دعوت خدا و پیامبر را اجابت کنید هنگامی که شما را به سوی چیزی می خواند که شما را حیات می بخشد! و بدانید خداوند میان انسان و قلب او حایل می شود، و همۀ شما(در قیامت) نزد او حاضر می شوید!
تفسیر آیه
قرآن کریم نخست می فرماید: «ای کسانی که ایمان آورده اید! اجابت کنید دعوت خدا و پیامبر را به هنگامی که شما را به چیزی می خواند که شما را زنده می کند»(یا أَیهَا الَّذِینَ آمَنُوا اسْتَجِیبُوا لِلَّهِ وَ لِلرَّسُولِ إِذا دَعاکمْ لِما یحْییکمْ). آیه فوق با صراحت می گوید که دعوت اسلام، دعوت به سوی حیات و زندگی در تمام زمینه هاست؛ و مردم عصر جاهلیت تنها از حیات مادی و حیوانی برخوردار بودند. سپس می گوید: «و بدانید که خداوند میان انسان و قلب او حائل می شود، و این که همه شما نزد او در قیامت اجتماع خواهید کرد»(وَ اعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ یحُولُ بَینَ الْمَرْءِ وَ قَلْبِهِ وَ أَنَّهُ إِلَیهِ تُحْشَرُونَ). خداوند در همه جا حاضر و ناظر و به همه موجودات احاطه دارد، در عین این که با موجودات این جهان یکی نیست از آنها جدا و بیگانه هم نمی باشد، مرگ و حیات، علم و قدرت، آرامش و امنیت، توفیق و سعادت همه در دست او و به قدرت اوست و به همین دلیل انسان نه چیزی را می تواند از او مکتوم دارد و نه کاری را بی توفیق او انجام دهد و نه سزاوار است به غیر او روی آورد و از غیر او تقاضا کند، چرا که او مالک همه چیز و محیط به تمام وجود انسان است![2]
پیام های آیه
1-حیات گیاهی. «أَنَّ اللَّهَ یحْی الْأَرْضَ بَعْدَ مَوْتِها»[3] خداوند زمین را زنده می کند.
2-حیات حیوانی. «لَمُحْی الْمَوْتی»[4] خداوند مردگان را زنده می کند.
3-حیات فکری. «مَنْ کانَ مَیتاً فَأَحْییناهُ»[5] آن که مرده بود و زنده اش کردیم.
4-حیات ابدی. «قَدَّمْتُ لِحَیاتِی»[6] کاش برای زندگیم چیزی از پیش فرستاده بودم.
مقصود از حیاتی که با دعوت انبیا فراهم می آید، حیات حیوانی نیست، چون بدون دعوت انبیا نیز این نوع حیات وجود دارد، بلکه مقصود حیات فکری، عقلی و معنوی، اخلاقی و اجتماعی و بالاخره حیات و زندگی در تمام زمینه ها می باشد. البتّه ممکن است مراد از دعوت به حیات در اینجا(به دلیل آن که آیه در کنار آیات جنگ بدر آمده است)، دعوت به جهاد باشد. حیات انسان، در ایمان و عمل صالح است و خداوند و انبیا هم مردم را به همان دعوت کرده اند.[7]
پی نوشت ها
[1]انفال/24
[2]مکارم شیرازى، ناصر، برگزیده تفسیر نمونه، ج 2، ص، 143
[3]حدید، 17.
[4]فصّلت، 39.
[5] انعام، 122.
[6]فجر، 24.
[7] قرائتی، محسن، تفسیر نور، ج 3، ص 294
منبع : مکارم شیرازى، ناصر، برگزیده تفسیر نمونه، ج 2، ص، 143 قرائتی، محسن، تفسیر نور، ج 3، ص 294
