جشن های ایرانی پیوندی ناگسستنی با طبیعت دارند، از این روی پیوسته شادابی و سرزندگی را برای مردمان به ارمغان می آورند. یکی از این جشن های زیبا که امروزه کمتر نامی از آن در میان است اما شایسته توجه بیشتر است، «سیر سور» نام دارد.
ایرانیان باستان روز چهاردهم هرماه را گوش می نامیدند. نام گوش از واژه ی پارسی باستان گئوش اورون (geush urvan) گرفته شده است.
گئوش اورون نام فرشته ی پاسدار تندرستی جانداران و پرستار جانوران سودمند و در برخی منابع، فرشته ی موكل بر مهمات خلق عالم معرفی شده است.
در زبان پارسی پهلوی به «گوشورون» و پس از اسلام در فارسی دری به «گوش» دگرگونی یافته است.
آن ها بر این باور بودند در چنین روزى جمشیدشاه کشته شد و دیوان غالب شدند.
از آنجایی كه مردم معتقد بودند دیوان عامل شر و بیماری هستند، براى رفع شر آنان، با خوراک هاى شان سیر مى خوردند تا آثار شر شیاطین رفع شود.
در این روز سیر و سبزی را باگوشت پخته می خوردند و صورتی از خمیر یا گل سرخ می ساختند و در فردای جشن سیر سور یعنی پانزدهم دی ماه بالای درگاه منزل می نهادند.از آن پس هر سال در چهاردهم دى ماه این جشن را برپا کرده، غذاهای متنوعی از سیر آماده و میل می كردند
آنان بر این باور بودند كه سیر و برخی سبزی های دیگر موجب دور شدن بیماری از انسان می شود. به این ترتیب همه ساله در 14 دی ماه برای دوری از بیماری،«سیرسور» را برپا می داشتند.
در این روز سیر و سبزی را باگوشت پخته می خوردند و صورتی از خمیر یا گل سرخ می ساختند و در فردای جشن سیر سور یعنی پانزدهم دی ماه بالای درگاه منزل می نهادند.از آن پس هر سال در چهاردهم دى ماه این جشن را برپا کرده، غذاهای متنوعی از سیر آماده و میل می كردند.
از روایات چنین برمی آید که خوردن سیر در این جشن، سنتی همگانی بوده و جنبه نمادین داشته است. شاید این سنت همگانی برای این انجام می شده است که در این روز، بوی تند سیر کسی را نیازارد. چنان که مشهور است اگر کسی سیر خورده باشد از بوی تند سیر که از دهان دیگری برخیزد، آزرده نمی شود.
ایرانیان روزگار كهن، به ارزش مواد غذایی، گیاهان خوراكی و خواص سلامت بخش آنها باوری استوار داشتند و براساس باورهای خود در بسیاری از روزها جشن هایی را برپا می كردند.
پس بد نیست ما هم به پیروی از نیاکان مان و به خاطر حفظ سلامت خودمان روز 14 دی سیر را به برنامه ی غذایی خود اضافه کنیم.
