0

علامه حلی

 
younes_t
younes_t
کاربر برنزی
تاریخ عضویت : آبان 1394 
تعداد پست ها : 24

علامه حلی

شیخ جمال الدین، ابو منصور، حسن بن یوسف بن علی بن مطهر حلی ملقب به علامه حلی و علامه (علی الاطلاق) در ۲۷ رمضان سال ۶۴۷ ه ق به دنیا آمد و در ۲۱ محرم سال ۷۲۶ ه ق در حله مزیدیه وفات نمود و در یکی از صحن‌های روضه امیرالمؤمنین علی علیه‌السّلام در نجف اشرف دفن گردید.

نسب
پدر او شیخ سدید الدین یوسف بن علی بن مطهر حلی از علمای برجسته و نامدار و دارای مقام علمی و اجتماعی بوده است.
در هنگام حضور خواجه نصیر الدین طوسی در حله و اجتماع علما برای دیدار او شیخ نجم الدین جعفر بن سعید، در جواب درخواست خواجه برای معرفی عالم‌ترین افراد در علم کلام و اصول به شیخ سدید الدین و مفید الدین محمد بن جهم اشاره کرد.
پدر علامه حلی در هنگام فتح بغداد توسط هلاکوخان با شجاعت و درایت خویش شهرهای حله و کوفه را از تعرض مغول دور نگاه داشت در حالی که اکثر مردم از ترس از آن شهر گریخته بودند و اکثر علما قبل از اطلاع از حال خلیفه بغداد جرئت حضور در نزد هلاکوخان را نداشتند او به محضر سلطان رسید و بدین وسیله به او اطمینان داد که قلوب مردم این دو شهر با اوست و با استناد به روایتی از علی علیه‌السّلام زوال خلافت بغداد را توسط هلاکو پیش بینی نمود.
مادر علامه حلی، خواهر محقق حلی صاحب شرایع و دختر حسن بن ابی زکریا یحیی بن حسن بن سعید هذلی حلی است، و یکی از زنان عفیف و پاکدامن و عالم عصر خویش بوده و در خانه علم و شرف بزرگ شده بود.
علامه دوران کودکی خویش را تحت تربیت پدر و مادر دلسوز و عالمش و تحت نظارت دایی بزرگوارش، محقق حلی که همچون پدری مهربان برای او زحمت می‌کشید، گذراند.
 
 تحصیلات
اولین استاد علامه حلی شخصی به نام «محرم» است که خواندن و نوشتن را نزد او فرا گرفت آنگاه ادبیات عرب و علم فقه و اصول و حدیث و کلام و قواعد آن را نزد پدر و دایی گرامیش که شان والایی در تمام علوم مخصوصا فقه و اصول و کلام داشتند، خواند.
تیزهوشی و تلاش او، بزودی او را به حلقه درس بزرگان آن زمان رسانید و نزد اساتید بزرگواری که هر کدام در آن روزگار برجسته بودند علوم عقلی از منطق، فلسفه، هیئت و علوم دیگر را خواند تا این که در زمره علما قرار گرفت و در سنین جوانی بر بسیاری از آنها تفوق یافت.
علامه در اجازه خویش به بنی زهره می‌گوید: هنگامی که نزد شیخ شمس الدین کیشی بعضی از کتاب‌های او را می‌خواندم، ایراداتی بر استاد می‌گرفتم که او در بعضی موارد جواب را به بعد موکول می‌نمود و گاهی نیز در روزهای بعد، از جواب اظهار عجز می‌نمود.
علامه از معدود افرادی است که هیچ فرصتی را برای تحصیل علم از دست نمی‌داد. هنگامی که خواجه نصیر الدین طوسی از حله بازگشت، علامه نیز همراه او به بغداد آمد. در مسیر حرکت، دوازده مشکل علمی خویش را با خواجه در میان گذاشت و آنها را حل نمود و بعد نیز به تلمذ نزد او مشغول شد.
بعد از این زمان بیشتر وقت او صرف تدریس و تالیف شده است و حتی زمانی که حوادث روزگار او را در کنار سلطان محمد خدابنده قرار داد و سلطان آن چنان شیفته او شد که حاضر به جدایی از او نمی‌شد باز کار تدریس و تالیف او استمرار داشت.
 
اساتید
۱- شخصی به نام «محرم» موضوع: خواندن و نوشتن و تعلیم قرآن مجید.
۲- شیخ سدید الدین حلی (پدر علامه) موضوع: فقه و اصول، حدیث، علم کلام.
۳- محقق حلی (دایی علامه) موضوع: فقه و اصول، حدیث، علم کلام (دایی او مانند پدری مهربان برایش زحمت کشید و بیشتر علومش مخصوصا فقه و اصول را نزد او فرا گرفت).
۴- شمس الدین محمد کیشی موضوع: بعضی تالیفات او در علوم عقلی.
۵- شیخ نجم الدین علی بن عمر کاتبی قزوینی موضوع: کتاب «شرح کشف الاسرار عن غوامض الافکار» در منطق از تالیفات خود اوست.
۶- خواجه نصیر الدین طوسی موضوع: کتاب شفا ی ابن سینا در فلسفه و علم هیئت و ریاضیات.
۷- برهان الدین فسفی موضوع: بعضی تالیفات او در علم جدل و مناظره.
۸- ابن میثم بحرانی شارح نهج البلاغة، موضوع: فقه.
۹- علی بن طاوس، موضوع: فقه.
۱۰- احمد بن طاوس، موضوع: فقه.
 
شاگردان
علامه یکی از علمایی است که شاگردان زیادی تربیت کرده است. بنابر نقلی نزدیک به ۵۰۰ مجتهد از درس او فارغ التحصیل شده‌اند ولی نام اکثر آنها در تاریخ نمانده است. اینک تعدادی از آنهایی که نسبت شاگردی علامه به آنها داده شده در اینجا ذکر می‌شود.
بعضی از این شاگردان هم کتابی را نزد او خوانده‌اند و هم از او اجازه روایت دارند و بعضی دیگر در یکی از این دو جنبه شاگرد او محسوب می‌شوند.
۱- فخر المحققین (فرزند علامه).
۲- قطب الدین رازی، شارح شمسیه.
۳ و ۴- عمید الدین عبد المطلب حسینی اعرجی حلی و برادرش ضیاء الدین عبدالله (پسران خواهر علامه).
۵- تاج الدین محمد بن قاسم بن معیه حسنی حلی.
۶- احمد بن ابراهیم بن محمد بن حسن بن زهره صادقی حلبی.
۷- شیخ زین الدین ابو الحسن علی بن احمد بن طراد مطاربادی.
۸- محمد بن علی جرجانی.
۹- رضی الدین ابو الحسن علی بن احمد مزیدی حلی.
۱۰- تقی الدین ابراهیم بن حسین بن علی عاملی.
۱۱- تاج الدین حسن سرابشنوی.
۱۲- مهنا بن سنان حسینی اعرجی مدنی.
۱۳- زین الدین علی سروری طبری.
۱۴- جمال الدین حسینی مرعشی طبرسی آملی.
۱۵- ابو الحسن محمد استرآبادی.
۱۶- زین الدین نیشابوری.
۱۷- شمس الدین محمد حلی.
۱۸- تاج الدین محمود بن زین الدین محمد بن عبد الواحد رازی .

 

شنبه 14 آذر 1394  11:15 PM
تشکرات از این پست
دسترسی سریع به انجمن ها