يکي از مشکلات عمدهاي که عکاسان با آنها درگير هستند، واضح نبودن عکسهايشان است. واضح نبودن تصوير يا اصطلاحا "محو شدگي" در تصاوير هنگامي اتفاق ميافتد که به دليلي ناخواسته تشخيص سوژهاي که ما از آن عکس گرفتهايم مشکل باشد. اين محوشدگي در تصاوير به دو صورت نمود پيدا ميکند: يا کل تصوير محو شده است. يعني در هيچ کجاي تصوير هيچ قسمتي داراي وضوح کامل نيست. اين مشکل نشاندهنده لرزش دوربين در هنگام عکسبرداري است. حالت دوم وقتي است که بخشي از تصوير واضح است، اما اين بخش سوژه اصلي ما نيست. در اين حالت، احتمالا يا سوژه متحرک بوده يا اينکه فوکوس دوربين درست انجام نشده است. متاسفانه تاکنون روش موثري براي تصحيح اين محوشدگيها ابداع نشده است. اما سازندگان دوربينهاي ديجيتال روشهايي را براي جلوگيري از اين مشکل ابداع کردهاند که روي دوربينهاي ديجيتال جديد ديده ميشوند. لرزشگير و تشخيص چهره...
اين روزها تقريبا هر يک از دوربينهاي ديجيتال که وارد بازار ميشوند، با يکي از انواع لرزشگير تصوير همراه هستند. اصولا تمامي اين مکانيسمها به گونهاي طراحي شدهاند که بتوانند از محوشدگي تصوير بر اثر حرکت جلوگيري کنند. اين قابليتها خصوصا زماني کاربرد بيشتري پيدا ميکنند، که شما قصد داريد با حداکثر زوم دوربينتان (بيشترين فاصله کانوني) از فاصله دور عکاسي کنيد. زيرا در چنين حالتي کوچکترين لرزش دستتان موجب حرکتهاي شديدتر در کادر تصوير ميشود. انواع روشهايي که دوربينهاي ديجيتال براي جلوگيري از اين مشکل پيشنهاد ميکنند به اين ترتيب است:
Optical Image Stabilisation
يا O.I.S يکي از معمولترين روشهاي لرزشگيري است و معمولا روي خود لنز دوربينها قرار دارد. اين مکانيسم، عدسيهاي لنز دوربين و بدنبال آن، خود تصوير داخل کادر را
قبل از رسيدن به حسگر دوربين جابجا ميکند. در اينجا يک حسگر تشخيص دهنده حرکت، کوچکترين لرزش دوربين را تشخيص داده و بلافاصله يک عدسي شناور در داخل
لنز را در جهت عکس حرکت لرزش، حرکت ميدهد. O.I.S ممکن است در لنزها و دوربينهاي مختلف نامهاي متفاوتي داشته باشد. برخي معتقدند، اين روش که در آن
اجزاي لنز، تصوير را قبل از رسيدن به حسگر تصحيح ميکنند، موثرتر از روشي است که در آن خود حسگر که در داخل بدنه قرار دارد، براي تصحيح حرکت لرزش، حرکت ميکند.
لرزشگير روي حسگر
اين روش Sensor Shift Image Stabilisation نام دارد. اين روش در دوربينهاي ديجيتال معمولتر است. زيرا هم ارزانتر و هم سادهتر از روش قبل است. دوربينهاي مختلف با
استفاده از حسگرهايي که روي بدنه قرار دارد، لرزش دوربين را حس کرده و حسگر را که به صورت شناور روي قطعاتي شبيه به کمک فنر ماشين قرار دارد حرکت ميدهند.
مزيت استفاده از اين روش اين است که براي استفاده از آن به لنزهاي پيشرفته نيازي نيست و ميتوان از لنزهاي بدون لرزشگير هم روي دوربين استفاده کرد. اجراي اين
سيستم در دوربينهاي کامپکت که لنزهاي کوچکي دارند نيز امکان پذير است. همچنين در دوربينهاي DSLR ، اين کار موجب سبکتر و ارزانتر شدن لنزها ميشود که براي
عکاسان حرفهاي يک مزيت محسوب ميشود.
لرزشگير دوگانه
يا Digital Stabilisation گاهي اوقات با نام Dual Anti-Blur نيز شناخته ميشود. در اين روش O.I.S يا لرزشگير حسگر با حساسيت بالاتر حسگر و سرعت شاتر بالاتر همراه
ميشوند تا تصويري واضحتر و کم لرزشتر را فراهم کنند. همانطور که ميدانيد به کار گرفتن سرعت بالاتر در دوربينهاي عکاسي، موجب به حداقل رسيدن لرزش و
محوشدگي ميشود. اين قابليت خصوصا زماني که سوژه شما متحرک است کاربرد بيشتري دارد. بالا بردن تصوير موجب ثبت سريعتر عکس ميشود، اما نور را کمتر جذب
ميکند که در کنار بالا بردن حساسيت که جذب نور را بيشتر ميکند جبران ميشود. استفاده از اين روش، به دليل افزايش حساسيت، موجب افزايش نويز ميشود. البته
همانطور که قبلا نيز در اين صفحات آموزشي خواندهايد، انواع روشهاي کاربردي براي کاهش نويز وجود دارد که بسيار قويتر از روشهاي کاهش محوشدگي عمل ميکنند.
Digital Stabilisation
يا لرزشگير ديجيتال براي تصحيح لرزش در ويدئوها به کار ميرود. اين روش به صورت تشخيص حرکت بين دو فريم پي در پي ويدئويي، و استفاده از پيکسلهاي خارج از کادر
قابل ثبت توسط حسگر عمل ميکند. اين روش بيشتر از آنکه براي عکاسان کارآمد باشد، به کار ضبط ويدئو ميخورد. بنابراين همانطور که روي دوربينهاي ديجيتال به قابليت
"زوم ديجيتال" اهميتي نميدهيد، ميتوانيد "لرزشگير ديجيتال" را نيز ناديده بگيريد.
|
براي گرفتن عکسهاي واضح، هيچ چيز بهتر از ثابت کردن واقعي يک دوربين نيست. استفاده از يک سهپايه، يا حتي يک تکپايه، ميتواند تا حد زيادي (بسيار بيشتر از هر يک از اين قابليتها) لرزش دوربين را کاهش دهد. در شمارهاي قبل عصر شبکه درباره انواع سه پايهها و تکپايهها و خريد اين تجهيزات مطالب مفصلي را کار کرديم.
|
تشخيص چهره
اگرچه داشتن هر يک از اين روشهاي لرزشگيري روي دوربين مفيد است، اما اشتباه در فوکوس کردن روي سوژه که در اغلب موارد چهره يک شخص است، ميتواند موجب
از دست رفتن تصوير شود. حتي اگر زمينه پشت سر سوژهتان با وضوح کامل ثبت شده باشند. فکرش را بکنيد که مثلا از اعضاي خانوادهتان در يک پارک عکس ميگيريد، و
بعد که تصوير را روي مانيتور کامپيوترتان نگاه ميکنيد، ميبينيد که چهره اعضاي خانواده محو شده است. زيرا دوربين اشتباها در پشت سر آنها روي درختهاي انتهاي پارک
فوکوس کرده است! حتي اگر به عنوان يک کاربر حرفهاي، ميدانيد که چطور بايد فوکوس کنيد تا اين اتفاق نيفتد، ممکن است شرايطي پيش بيايد که امکان فوکوس کردن
نداريد. به عنوان مثال ميخواهيد در يک نمايشگاه، از ميان جمعيت، از يک نفر عکس بگيريد. حالا اگر بخواهيد دوربين را بالاي سر بگيريد، ديگر نميتوانيد مطمئن باشيد که دوربين دقيقا روي چهره آن فرد فوکوس ميکند.
در صورتيکه دوربين شما داراي Face Detection Technology باشد، باهوشتر از دوربينهاي بدون اين قابليت است. بنابراين ميتواند چهره شخص را پيدا کرده و تنظيمات را
طوري تغيير دهد، که آن تصوير شخص دقيقا واضح ثبت شود.
اين قابليت در برخي از دوربينها به عنوان فوکوس خودکار تقدم چهره (face-priority AF) در مقابل تقدم شاتر و تقدم ديافراگم نيز ناميده ميشود. تکنولوژي تشخيص چهره،
در تصوير به دنبال اجزاي سازنده چهره ميگردد. اين اجزا شامل دو چشم و دو ابروي قرينه، سوراخهاي بيني، خطوط قرمز رنگ لبها و غيره ميگردد و به محض تشخيص
روي آن فوکوس ميکند. بنابراين براي دوربين تفاوتي ندارد که اين اجزا مربوط به چهره دوست شماست، يا يک غريبه که در پس زمينه قرار دارد يا يک عکس قاب شده روي
ديوار است. دوربين بلافاصله روي اولين چهره فوکوس ميکند.
براي همين هم براي به حداقل رساندن اشتباه، شرکتهاي دوربينسازي سعي ميکنند، "تعداد" چهرههاي قابل تشخيص را افزايش دهند، تا بدين وسيله حداقل اين
اطمينان را پيدا کنيد که يکي از آن چهرهها، چهره فرد مورد نظر شما خواهد بود. براي همين هم اين روزها دوربينها با قابليت تشخيص 5 – 9 – 15 و غيره وارد بازار
ميشوند. همچنين در برخي از دوربينها به شما امکان داده ميشود که پس از تشخيص چهرهها، يک يا چند تا از آنها را به عنوان چهره اصلي براي فوکوس انتخاب کنيد که
در مقابل حالت خودکار وقتگيرتر است.
اما از آنجائيکه ممکن است فرد مورد نظر جابجا شود، براي جلوگيري از اشتباه، دوربين به محض تشخيص يک چهره، روي آن قفل شده و آن را دنبال ميکند تا قبل از اينکه از
کادر خارج شود از آن عکس بگيرد.
دقيقا به دليل اينکه دوربين دقيقا ميداند که کدام چهره را دنبال کرده است، در دوربينهايي که اين قابليت در کنار قابليت کاهش قرمزي چشم ارائه ميشود، اگر با فلاش
عکاسي کنيد، بلافاصله پس از عکسبرداري، پردازشگر دوربين روي تصوير آن شخص به دنبال قرمزي چشم ميگردد و در صورت تشخيص قرمزي چشم توسط نرمافزار داخلي
دوربين، آن را حذف ميکند!
اگر دوربين شما داراي اين قابليت است، جداي از اينکه هميشه عکسهاي شما فوکوس خوبي خواهند داشت، ميتوانيد مطمئن باشيد که هميشه داراي نوردهي مناسبي
هم خواهند بود. زيرا دوربين دقيقا ميفهمد که عکاسي از آن چهره چقدر براي شما مهم است و بدين ترتيب سرعت شاتر و ديافراگم و پردازش رنگ و غيره را دقيقا براي
زيباتر شدن چهره تغيير ميدهد تا به بهترين نتيجه ممکن برسد. بنابراين عکاسي پرتره با چنين دوربينهايي به مراتب لذتبخشتر از دوربينهاي بدون اين قابليت است