شنوايي يكي از حواس پنجگانه ماست كه تا وقتي دچار اختلال نشود، ارزش واقعي آن برايمان نهفته است. براي آنكه بفهميد چقدر حس شنوايي در شناخت محيط اطراف به شما كمك ميكند، كافي است جلوي گوشهاي خود را با دست بگيريد و ناشنوايي را براي مدتي تجربه كنيد. ميبينيد كه نميتوانيد تاب نشنيدن صداها را بياوريد و به سرعت از اين وضعيت خسته ميشويد و مجبوريد دستهايتان را از جلوي گوشهايتان برداريد.
حالا ميفهميد زندگي بدون صوت چقدر سخت است. راه ديگر درك اهميت شنوايي اين است كه از فردي كه سمعك دارد، بپرسيد وقتي سمعكهايش را در ميآورد چه احساسي دارد. فكر ميكنيد زندگي يك ناشنوا چگونه است يا قبل از اختراع سمعك افراد ناشنوا چه ميكردند؟ خوشبختانه، امروز با توسعه روزافزون لوازم كمكشنوايي، بسياري از ناشنوايان ميتوانند مانند يك فرد عادي شنوايي خود را تقويت كنند. به علاوه، روشهاي مختلف جراحي ترميمي و جايگزيني اجزاي مختلف گوش، موارد شديدتر ناشنوايي را درمان ميكنند.
آشناترين وسايل كمك شنوايي
احتمالا همه شما با سمعك آشناييد و آنها را در گوش بعضي از پدربزرگها و مادربزرگها ديدهايد. شايد هم خودتان براي تقويت شنوايي از سمعك استفاده ميكنيد. سمعكها بخوبي توانستهاند جاي خود را بين ناشنوايان و كمشنوايان باز كنند. امروزه انواع مختلفي از سمعك به بازار آمده و بيشتر تلاش دانشمندان توليد سمعكهايي با كيفيت صداي بهتر و اندازه كوچكتر معطوف شده است تا از طرفي هم حس شنوايي را بهتر تقويت كنند و هم كمترين تغيير در ظاهر فرد ايجاد كنند.
يك سمعك مناسب بايد به شما كمك كند تا صداهايي را كه نميشنويد يا در شنيدن آنها مشكل داريد، واضح بشنويد و وقتي ديگران با شما صحبت ميكنند، بدون زحمت منظور آنها را متوجه شويد. علاوه بر آن، بايد بتوانيد در محيطهاي شلوغ هم صداي مورد نظرتان را بشنويد.
بتازگي، انواع ديجيتال سمعك كه از قابليت Integrated Signal Processing) ISP) استفاده ميكنند، توانستهاند كيفيت بالايي از صدا را در اختيار ناشنوايان قرار دهند. اين سمعكها به شكل جالبي طراحي شدهاند. نوع زنانه آن، شبيه يك گوشواره است و نوع مردانهاش، در ابتداي مجراي گوش قرار ميگيرد به طوري كه ديگران متوجه وجود سمعك نميشوند. انواع ديگري از سمعك كه CIC )Completely in the Canal( ناميده ميشوند. به طور كامل درون مجراي گوش قرار ميگيرند و اصلا از بيرون قابل مشاهده نيستند. اين نوع سمعكها براي افرادي كه دوست ندارند ديگران پي به نقص شنوايي آنها ببرند، قابل استفاده است.
حلزونهاي كاشتني
آيا ميدانيد كاشت حلزون چيست؟ اين روش چطور عمل ميكند و چه مدتي است از آن استفاده ميشود؟ كاشت حلزون اولين بار توسط دكتر ويليام هاوس و همكارانش در سال 1970 انجام شد. البته حلزوني كه آنها كاشتند، يك حلزون تك كاناله بود. اولين حلزون 10كاناله را پروفسور گراييم كلارك و تيم پزشكي او در سال 1978 در يكي از بيمارستانهاي استراليا كاشتند. كاشت حلزون رسما از سال 1980 در فهرست جراحيهاي گوش قرار گرفت و تاكنون پيشرفتهاي زيادي كرده است. حلزون كاشتني يك وسيله الكترونيكي است كه در واقع سلولهاي مويي آسيب ديده گوش داخلي را دور ميزند و به طور الكتريكي اعصاب شنوايي را تحريك ميكند. اين كار باعث مي شود افرادي كه به علت آسيب بخش حلزوني گوش شنوايي خود را از دست دادهاند، دوباره بتوانند اصوات را بشنوند.البته ميزان برگشت شنوايي پس از عمل در افراد مختلف متفاوت است و بستگي به اين دارد كه فرد چه وقت شنوايي خود را از دست داده است. هر چه طول دوره ناشنوايي كمتر باشد، ميزان موفقيت عمل بيشتر خواهد بود.
به طور كلي، هر چه تعداد كانالهاي حلزون كاشته شده بيشتر باشد، كيفيت صدا بهتر خواهد بود. حلزونهايي كه امروزه براي كاشت استفاده ميشوند، 24 20 كانال دارند و همين باعث ميشود كه شخص بتواند صداها را با وضوح بهتري دريافت كند. طبق برآورد انستيتوBionic Ear، بيش از 20 هزار نفر در جهان از حلزونهاي كاشته شده استفاده ميكنند كه 10 هزار نفر آنها را كودكان تشكيل ميدهند.
حلزونها پيشرفتهتر ميشوند
حلزونهاي جديدي در حال طراحي هستند كه از حلزونهاي قبلي كوچكتر و سبكترند، به علاوه، زمان كمتري براي كاشت آنها صرف ميشود. نكته قابل توجه در اين حلزونهاي جديد اين است كه منبع انرژي آنها براي تمام عمر كفايت ميكند و تعداد كانالهاي آن 48 تاست.
اين حلزون در گوش مياني كاشته ميشود. در اين روش يك ميكروفن كوچك زير پوست كانال گوش كار گذاشته ميشود تا صدا را دريافت كند و به دستگاه پردازنده بفرستد. دستگاه پردازنده صوت را به پيام الكتريكي تبديل ميكند. پيام الكتريكي به الكترودهايي كه در گوش داخلي كاشته شدهاند فرستاده ميشود و باعث تحريك اعصاب شنوايي ميشود. اعصاب شنوايي پيام را به مغز منتقل ميكنند و اينجاست كه صدا تشخيص داده ميشود.
اين وسيله كمتر از 3 گرم وزن دارد و اندازه آن به حدي است كه ميتوان آن را در نوزادان نيز مورد استفاده قرار داد. باتريهاي مينياتوري قابل شارژ اين دستگاه، هفتهاي يكي دو ساعت نياز به شارژ دارند و تا آخر عمر نيازي به تعويض آنها نيست. اين باتريها توسط يك منبع خارجي كه با امواج راديويي كار ميكند، بدون استفاده از سيم، شارژ ميشوند. مانند ساير حلزونهاي كاشتني، اين حلزونها فقط براي افرادي قابل استفاده است كه كاهش شنوايي حسي عصبي شديد (كري عصبي) دارند و استفاده از سمعك، مشكل آنها را برطرف نميكند.
همانطور كه ديديد، لوازم كمكشنوايي بسرعت در حال پيشرفت هستند. هرروز دستگاههاي جديدي طراحي و ساخته ميشوند و لوازم قديمي قبلي پيشرفتهتر از قبل ميشوند. كافي است مجلاتي را كه در اين زمينه چاپ ميشوند، مشاهده كنيد يا آنكه سري به اينترنت بزنيد تا با اشكال گوناگون اين لوازم كمكشنوايي آشنا شويد. اميدواريم كه لوازم كمكشنوايي موجود در كشور ما نيز با سرعت روز دنيا پيشرفت كنند و شاهد بهبود اوضاع ناشنوايان باشيم.
منبع: hearingcenteronline