اخبار به زبان کودکانه
دوشنبه 18 اردیبهشت 1391 11:03 PMبا فائزه كشاورز، مجري و سردبير اين بخش خبري به گفتوگو نشستيم.
فعاليت خود را در اخبار جوانهها از چه زماني و چگونه آغاز كرديد؟
از دوم بهمن ماه سال 78 اين بخش خبري با توجه به نيازي كه مديران بخشهاي خبري سيما احساس كردند، راهاندازي شد. ابتداي شكلگيري اخبار جوانهها، سردبير سابق نظرش اين بود چون مخاطبان اخبار سراسري بزرگسالان هستند كه به اخبار سياسي توجه بيشتري نشان ميدهند، گرايش اخبار جوانهها بايد به جذب نوجوانان ، در ميانگين سني 7 تا 17 سال باشد و از آنجا كه براي خردسالان و كودكان تلويزيون جنبه سرگرمي دارد، تاكيد بر اين بود كه در اخبار هم بر دنياي كودك توجه شود. يك سال از راهاندازي اين بخش خبري ميگذشت كه براي اخبار جوانهها در سال 79 تست دادم و به عنوان خبرنگار مشغول به كار شدم و سال 83 گويندگي برنامه را به عهده گرفتم كه تا امروز ادامه دارد و از سال 87 سردبيري را شروع كردم.
ابتداي شروع به كار اخبار جوانهها بيشتر جذابيت خبرها مهم بود و به مرور زمان قرار شد در اخبار بيشتر به موضوعاتي كه مربوط به كودك و نوجوان است و برايشان جذاب است پرداخته شود و نه مباحثي كه بزرگسالان ميپسندند. البته اين بخش خبري همان ساختار رسمي را دارد و به همين دليل برخي خبرهاي رسمي هم در آن وجود دارد كه بيشتر به فعاليتهاي آموزش و پرورش ميپردازد. برخي خبرها هم مانند تظاهرات دانشآموزان در شيلي، سياسي است كه ما بيشتر جنبه اطلاعرساني و آموزشي آن را در نظر ميگيريم.
اوايل كار تصميم بر اين بود كه خبرنگار اختصاصي با سن پايين داشته باشيم كه مفاهيم برايش قابل درك باشد و افرادي در تحريريه خبري اين كار را به عهده گرفتند، اما به مرور زمان كه سن خبرنگارانمان بالا رفت از اين واحد رفتند و در سازمانهاي ديگر مشغول به كار شدند و دبيران خبري تحريريه بيشتر شدند و اين باعث شد خبرنگاران همه پيشرفت كردند، رفتند و ما ديگر خبرنگار نداريم و الان همه خبرهايمان را از خبرگزاريها ميگيريم. در حال حاضر تكيهمان را روي خبرنگاران شهرستانها گذاشتهايم و البته آنها هم پس از دورهاي به سن جواني رسيدند و الان مجدد در مرحلهاي هستيم كه از مراكز خواسته ايم خبرنگاران نوجوان را جذب كنند و با توجه به اين كه اين بچهها هم تحصيل ميكنند و در دوران امتحانات نميتوانند فعاليت خبري داشته باشند در زمان امتحانات از خبرهاي خبرگزاريها استفاده ميكنيم.
اين خبرنگاران را واحدهاي خبر مراكز استانها انتخاب ميكنند. ما در تهران از لحاظ اداري اين اجازه را نداريم كه خبرنگار جذب كنيم و از اين لحاظ امكاناتي كه در اختيارمان گذاشته شده كم است. البته شيوه درست اين است كه ما در اين بخش خبري، خبرنگار ويژه داشته باشيم كه پيگير اخبار باشد، به طور مثال اخبار كميسيون آموزش مجلس كه مربوط به دانشآموزان است يا مسائلي از اينگونه كه مناسب بخش خبري ماست را پوشش دهد، اما متاسفانه خبرنگاري در اين حوزهها نداريم و بايد براي بخش خبري خودمان خبرنگار جذب كنيم.
قرار دادي با خبرنگاران نوجوانمان نداريم. البته تاكنون بارها از باشگاه خبرنگاران جوان خواستهايم با ما همكاري كنند كه آنها در گفتوگوهاي شفاهي به ما جواب مثبت دادهاند و بخوبي ميپذيرند، اما در عمل همكاري نميكنند و ترجيح ميدهند بيشتر براي بخشهاي سياسي كار كنند.
شايد براي خبرها و گفتوگوهايي كه به چالش نياز دارد خبرنگار بزرگسال نياز داشته باشيم چرا كه خبرنگار نوجوان درباره برخي موضوعات اطلاعاتي ندارد تا بتواند بحث را به سرانجام برساند. بچهها از اينكه يك بزرگتر در برنامه با آنها صحبت كند خوششان نميآيد و بيشتر دوست دارند هم سن و سال خودشان آنها را مخاطب قرار دهد، بنابراين در اين زمينه تستي براي اجرا از بچههايي كه در حدود 11 سال بودند گرفتيم، اما خيلي مناسب به نظر نميرسيدند، به دليل اينكه اين بچهها در خبرهاي جديتر متوجه اصل خبر نبودند و نميتوانستند معني آن را منتقل كنند.
در اجرا سعي ميكنم طوري برخورد كنم كه انگار دارم با بچهها صحبت ميكنم و اصولا در زمان گويندگي حالتهاي رسمي به خود نميگيرم. در كل در زندگي عادي و روزمره از آدمهايي نيستم كه سريع با بچهها بجوشم، اما بچهها با من ارتباط خوبي برقرار ميكنند و از آنها دور نيستم.
اين مسائل در اختيار ما نيست و مديريت بايد تصميم بگيرد. اما قرار بر اين است كه دكور عوض شود. درباره نوع اجراي برنامه البته بايد بگويم با توجه به اين كه برنامه كودك نيستيم و هميشه هم دنيا، دنيايي نيست كه قرار است همه چيز خوب باشد، ما ترجيح ميدهيم بر خلاف بخشهاي ديگر خبري بيان سادهتري داشته باشيم و در عين حال جملات را درست ادا كنيم. من معتقدم با ساده بيان كردن خبر ميتوان با مخاطب ارتباط بهتري برقرار كرد نه با شكستن افعال و عاميانه صحبت كردن.
انتقاداتي به برنامه ما در زمينه پخش زياد برنامههاي علمي شد، اين مسأله به اين دليل است كه مخاطبان در نظرسنجيهايي كه صدا و سيما انجام ميدهد به بخش علمي اخبار جوانهها راي بالايي داده بودند.
همچنين ميخواهم از خانم ناهيد طهمورثي كه براي راهاندازي اخبار جوانهها خيلي تلاش كردند و سالها سردبير مجموعه بودند، تشكر كنم.