پاسخ به:مقالات علوم سیاسی

قفقاز جنوبي به عنوان يک منطقه استراتژيک همسايه اهميت و اولويت بالايي در سياست امنيتي جمهوري اسلامي ايران دارد. ايران به عنوان يک قدرت منطقه اي با نفوذ، منافع و اهداف مشخص و معيني را در اين منطقه ژئواستراتژيک پيگيري مي کند. اين مقاله سياست امنيتي ايران در منطقه قفقاز را مورد بحث و بررسي قرار مي دهد. استدلال خواهد شد که برخلاف ديدگاه غالب در غرب، سياست امنيتي ايران بر منافع اقتصادي و امنيتي مبتني بر الزامات ژئوپليتيک استوار است تا آرمانها و ارزش هاي ايدئولوژيک. مهمترين منافع و اهداف امنيتي ايران در قفقاز، حفظ امنيت مرزها و تماميت ارضي، حاکميت و وحدت ملي، تأمين امنيت انرژي و توسعه اقتصادي پايدار مي باشد.
ايران براي تامين و تضمين اين اهداف و منافع، استراتژي امنيتي چند بعدي و چند وجهي را اتخاذ و اعمال کرده است. ابعاد و وجوه راهبرد امنيتي ايران در قفقاز عبارتند از: همکاري و همگرايي کارکردي – اقتصادي؛ ميانجي گري و مديريت بحران؛ موازنه سازي و امنيت همکاري جويانه. امنيت همکاري جويانه مفهوم غالب در راهبرد امنيتي ايران است. امنيت همکاري جويانه به معناي مجموعه اي از کنش ها و اقدامات جمعي و مشارکتي کشورهاي منطقه براي مديريت بحران و حل و فصل دسته جمعي مناقشه توسط کليه کشورهاي منطقه مي باشد. اما، امنيت همکاري جويانه در قفقاز با موانع و مشکلاتي روبروست که مهمترين آنها از اين قرار است: اختلافات سياسي و ايدئولوژيک و نظامهاي سياسي مختلف در منطقه، اختلافات و رقابت کشورهاي منطقه اي با بازيگران فرامنطقه اي؛ توزيع نابرابر قدرت در سطح منطقه و عدم توازن بين کشورهاي مختلف؛ عدم اعتماد و اطمينان کشورها نسبت به يکديگر، رقابت قدرتهاي فرامنطقه اي بر سر منابع و انتقال انرژي؛ وابستگي امنيتي کشورهاي منطقه به بازيگران فرامنطقه اي، بلوکهاي متعارض قدرت و اتحادهاي نظامي متضاد.

 نسخه قابل چاپ