جغرافيا تابستان 1389; 8(25):104-124.
 
 
شكيبا عليرضا,مير باقري بابك,خيري افسانه
 
 
 

خشکسالي يکي از پديده هاي جوي است که بخش هاي مختلف محيطي را در طول دوره حاکميت تحت تاثير قرار ميدهد. يکي از بخش هاي متاثر شده از شرايط بلند مدت خشکسالي منابع آب هاي زيرزميني است که متاسفانه کمتر از ساير بخش ها مورد توجه قرار گرفته است. در اين مقاله تلاش شده است با استفاده از شاخص  SPI  و ديگر معيار هاي مشتق شده از آن از قبيل طولاني ترين دوره خشکسالي، تعداد ماه هاي مواجه با خشکسالي و بزرگي خشکسالي (DM)، ابتدا شرايط بلندمدت خشکسالي در منطقه شرق استان کرمانشاه بررسي شده و سپس بر اساس شاخص SPI تاثير خشکسالي بر منابع آب زيرزميني مورد تحقيق قرار گيرد. در رابطه با تاثير خشکسالي بر منابع آب زيرزميني ضمن بررسي نوسانات ماهانه SPI و سطح آب زيرزميني در طي دوره آماري 30 ساله، ضريب همبستگي بين دو پارامتر مذکور نيز محاسبه شد. نتايج اين بررسي ها نشان داد که تمام ايستگاه ها در منطقه مورد مطالعه با خشکسالي مواجه بودند. همچنين از بين معيارهاي مورد توجه در شاخص SPI، معيار مجموع بزرگي خشکسالي (DM)، معيار مناسبتري جهت نشان دادن وضعيت خشکسالي در منطقه تشخيص داده شد. در رابطه با تاثير خشکسالي بر منابع آب زيرزميني نيز مشخص شد، خشکسالي هاي رويداده در افت سطح آب هاي زيرزميني تاثير بسزايي گذاشته اند. با توجه به وجود ضريب همبستگي بين مقدار SPI و عمق آب زيرزميني مي توان گفت، شاخص SPI شاخص تقريبا مناسبي جهت بررسي اثرات خشکسالي بر منابع آب زيرزميني است اين در حاليست که اولا منطقه مورد مطالعه يک منطقه کارستي است و منابع آبي آن نيز، تحت شرايط سيستم هاي کارستي قرار دارند. ثانيا با توجه به توسعه کشاورزي در منطقه و بهره برداري از منابع آب زيرزميني جهت مصارف کشاورزي و حتي شرب، بي شک يکي از عوامل افت سفره هاي آب زيرزميني استفاده از اين منابع جهت تامين آب براي بخشهاي مختلف است.

 
كليد واژه: خشکسالي، بزرگي خشکسالي (DM)، آب زيرزميني، شرق استان کرمانشاه
 
 

 نسخه قابل چاپ