گنوم‌شل پروژه جديدي است که قرار است به‌زودي جايگزين ظاهر فعلي گنوم شود. اين نسخه هنوز نهايي نشده، اما اگر با آن کار کنيد، متوجه خواهيد شد که يک سيستم عامل مدرن چطور مي‌تواند باشد؟ در کنار جلوه‌هاي بصري آن، گنوم‌شل راحتي زيادي براي دسترسي به‌برنامه‌ها، استفاده از چند صفحه ميزکار و نگاه کلي به وضعيت فعلي سيستم عرضه مي‌کند. بهتر است بيش از اين به حاشيه نپردازيم و برويم سراغ اصل مطلب.

براي نصب گنوم‌شل، به اينترنت پرسرعت نياز داريد، چون حدود 120 مگابايت داده بايد از اينترنت دريافت شود. گنوم شل طوري طراحي شده که بتواند با بيشتر کامپوننت‌هاي فعلي گنوم کار کند. هر چند به چند ماژول از جمله gobject-introspection و gjs نياز دارد که هنوز در سيستم‌هاي عامل پياده‌سازي نشده است. بنابراين يک مجموعه ماژول به‌نام JHBuild ايجاد شده که مي‌تواند گنوم‌شل و باقي بسته‌هاي وابسته به آن را دريافت و نصب کند.

نصب JHBuild کاري به سيستم ندارد و نيازي نيست که گنوم‌شل را در ماشين مجازي اجرا کنيد. براي اجراي گنوم‌شل در ماشين مجازي بايد سخت‌افزار سه‌بعدي قدرتمندي داشته باشيد که بتواند در ماشين مجازي هم کار کند.

به هرحال، براي شروع اول بايد فايل نصب را دريافت و اجرا کرد. اين کار را با دستور زير انجام بدهيد:‌

curl -O http://git.gnome.org/browse/gnome-shell/plain/tools/build/gnome-shell-build-setup.sh

/bin/bash gnome-shell-build-setup.sh

اگر هنگام اجراي اين دستور، متوجه شديد که curl نصب نيست. با اجراي دستور زير آن را نصب کنيد:

sudo apt-get install curl

و مجددا دستور بالا را تکرار کنيد. بعد از دريافت اين اسکريپت بايد آن را نصب کرد. براي اين‌کار دستور زير را بنويسيد:‌

jhbuild build

دستور بالا بايد کار کند. اگر باز هم پيغام داد که jhbuild نصب نيست، با اجراي دستور زير آن را نصب کرده و مجددا عمليات را تکرار کنيد:

sudo apt-get install jhbuild

در صورتي که به‌هر دليلي دستور بالا کار نکرد، دستور زير را بزنيد که همه چيز را از نو آغاز کند: (ممکن است به دليل اتصال اينترنت اين اتفاق بيفتد.)

jhbuild build -f -a -c

اين دستور همه چيز را از نو نصب مي‌کند.

اجراي گنوم‌شل به‌دو صورت انجام مي‌گيرد. نخست اين که درون محيط فعلي گنوم آن را اجرا کنيد و دوم اين که آن را جايگزين گنوم کنيد. بسته به نوع درايوري که X دارد، يکي از اين دو حالت بهتر کار مي‌کند. بنابراين اگر اولي کار نکرد، دومي را امتحان کنيد.

اجراي گنوم‌شل به‌عنوان جايگزين

اين حالت بهترين حالت است و مي‌توان از تمام قابليت‌هاي گنوم شل استفاده کرد.

براي اين‌کار دو خط کد زير را در يک فايل متني قرار داده، آن را با نام دلخواه و پسوند sh. ذخيره کنيد. سپس آن را به‌صورت فايل اجرايي در بياوريد.

cd ~/gnome-shell/source/gnome-shell/src

./gnome-shell –replace

در اين حالت، با اجراي اين اسکريپت، يک ترمينال باز مي‌شود. براي بستن گنوم شل هم کافي است در همان ترمينال، کليد ترکيبي Ctrl+C را بزنيد.

اجراي گنوم شل به‌صورت داخلي

اين حالت براي کساني بيشتر مناسب است که در اين پروژه فعاليت زيادي مي‌کنند و آن را مرتب تست مي‌کنند. اما به هرحال براي اجراي آن اسکريپت زير را در فايل متني بريزيد و اجرا کنيد:‌

cd ~/gnome-shell/source/gnome-shell/src

./gnome-shell

اين اسکريپت به آخرين نگارش Xephyr نياز دارد که بتواند GLX را در سيستمتان پشتيباني کند.

بعد از اجرا متوجه خواهيد شد که گنوم‌شل شيوه بسيار بهتري براي استفاده از سيستم عامل خواهد بود و از طرف ديگر، براي دستگاه‌هايي که صفحه لمسي دارند، تجربه‌اي به‌مراتب بهتر از سيستم‌هاي عامل فعلي خواهند داشت.

محمدرضا قرباني