پاسخ به:اخبار امروز استانها
پنج شنبه 26 اسفند 1389 11:32 AMخبرگزاري فارس: در كنار آثار تاريخي در نهبندان آثار منحصر به فرد زيست محيطي كه در پارهاي در جهان بينظير است، گردشگران و مسافران نوروزي را فرا ميخوانند.
به گزارش خبرگزاري فارس از نهبندان، نهبندان جنوبيترين شهرستان خراسان جنوبي با 26 هزار كيلومتر مساحت، در كنار مرز ايران و افغانستان واقع شده است و با اين كشور بيش از 100 كيلومتر مرز مشترك دارد.
اين شهرستان از شمال وغرب به شهرستان بيرجند، از جنوب به استانهاي سيستان و بلوچستان و كرمان و از شرق به كشور افغانستان و شهرستان زابل ( از سيستان و بلوچستان) محدود ميشود.
جمعيت شهرستان نهبندان بر اساس آخرين آمارگيري بيش از 59 هزار و 700 نفر برآورد شده است. بيش از 19 هزار نفر شهري و 40 هزار نفر ديگر در روستاها سكونت دارند.
اين شهرستان داراي دو بخش، پنج دهستان با 943 پارچه آبادي است، همچنين نهبندان داراي آثار تاريخي، باستاني، طبيعي و زيست محيطي بسيار جذاب و زيبا است كه از مهمترين آثار باستاني و زيست محيطي ميتوان به ترتيب از قله شاهدژ و نهبندان، آبادهاي خوانشرف، كلوتها و تالاب كجي نمكزار نهبندان اشاره كرد.
* تالاب كجي نمكزار با ويژگيهاي خاص جاذبه گردشگري
تالاب كجي نمكزار نهبندان با دارا بودن مناظر زيباي طبيعي و ويژگيهاي خاص مهمترين و بهترين جاذبه زيست محيطي و گردشگري نهبندان به شمار ميآيد.
تالاب طبيعي و زيباي كجي نمكزار نهبندان در 75 كيلومتري شمال شهر نهبندان و در حاشيه محور اين شهرستان به بيرجند قرار گرفته است.
مساحت اين تالاب 22 هزار هكتار و 765 مترمربع است و تالاب كجي نمكزار نهبندان با توجه به خشكسالي اخير در شهرستان اما همچنان زنده و ديدني است.
اين تالاب شورهزاري وسيع است كه به خاطر پايين بودن از سطح ارتفاع آن نسبت به مناطق اطراف، محل تجمع زهاب منطقه شده و با توجه به شوري زياد خاك آن به درياچهاي پوشيده از نمك و به رنگ سفيد تبديل شده است.
از آنجايي كه در فصلهاي پاييز و زمستان تالاب كجي نمكزار نهبندان داراي آب است، اين تالاب محل امني براي پرندگان آبزي و كنار آبزي است و هر ساله تعداد زيادي از پرندگان مهاجر در آن مامن و سكنا ميكنند.
اين تالاب با برخورداري از برآمدگيهاي خشكي همراه با پوشش گياهي مناسب براي تخمگذاري پرندگان محسوب ميشود.
قيچ، تاغ و گز از گياهان و پوشش گياهي مهم و عمده تالاب كجي نمكزار نهبندان به شمار ميرود و اين گياهان از پوشش نسبتا خوبي در اين منطقه برخوردار هستند.
به دليل بارندگيها و رحمت الهي در شهرستان اين تلاب از آب پر و مواج شده كه در كنار آن بوتههاي فراوان گز، آتريپلكس، هالوكنموم و ني به چشم ميخورد.
گونههاي پرندگان مهاجر آبزي و كنار آبزي اين تالاب 14 گونه برآورد شده و از اين پرندگان مهاجر ميتوان به عقاب طلايي، زاغبور، دال، زاغي، كنجشك درختي، پرستو، هدهد، دم جنبانك ابلق، چكاوك كاكلي، هوبره، سبزه قبا، جغد كوچك، بلدرچين معمولي و زاغ نوك قرمز اشاره كرد.
14 گونه پستاندار نظير پامسواكي بزرگ، گرگ، روباه، تشي، خرگوش، خارپشت، كفتار و پايكا در تالاب كجي نمكزار نهبندان زندگي ميكنند و علاوه بر اينها نيز اين تالاب زيستگاه 10 گونه خزنده در اين نظير دشتي، جعفري، پلنگي و مارهاي قيطاني محسوب ميشود.
* منحصربه فردترين پرنده ايران در تالاب كجي نمكزار نهبندان زندگي ميكند
زاغبور منحصربه فردترين و پرنده آندميك ايران به شمار ميآيد و تالاب كجي نمكزار نهبندان زيستگاه اين پرنده زيبا است.
زاغبور جز آن دسته از پرندگاني است كه فقط در ايران و آن هم در استانهاي سمنان و يزد و به ويژه در خراسان جنوبي و شهرستان نهبندان زندگي ميكند. همچنين زاغبور گونه پرنده آندميك ايران به اين معنا كه تنها در ايران يافت شده و در هيچ جاي جهان وجود ندارد.
از زاغبور به عنوان جواهر كمياب و نادر كوير ياد ميكنند همچنين اين پرنده با زيباييهاي خاص خود يكي از قابليتهاي گردشگري كشور و شهرستان نهبندان محسوب ميشود.
اين پرنده 24 سانتيمتر طول دارد و شبيه هدهد اما بدون تاج سر و داراي دم و منقارسياه و بلند با اندكي خميدگي به پايين و بالهاي پهن است.
رنگ پر و بال آن نخودي مايل به قهوهاي، صورت كمرنگتر و از قاعده منقار تا چشمها لكه سياهرگه مانند و نيز لكه سياه بزرگي در بالاي سينهاش مشاهده ميشود.
پاهاي آن بلند و سياه است و براي دويدن در بيابان تكامل يافته و در حقيقت بيشتر به هدهد و چكاوك هدهدي شبيه است.
اين پرنده را بسيار فريبنده و زرنگ و به طور تصادفي بالاي قيچها نشسته و دمش را اندكي به صورت پرهمانند نگه ميدارد. همچنين زاغبور بيشتر روي زمين راه رفته و به سرعت ميدود تا از مقابل ديدگان پنهان شود.
اين پرنده را در مناطق استپي، بياباني، بيابانهاي ماسهاي با گياهان پراكنده و دشتهاي پوشيده از گياه قيچ ميتوان مشاهده كرد و زاغبور در ميان بوتههاي مختلف نظير قيچ آشيانه ميسازد و در ارديبهشت ماه حدود چهار تا شش تخم ميگذارد. همچنين اين پرنده از حشرهها و دانههاي گياهان تغذيه ميكند.
تخريب زيستگاه به دليل گسترش فعاليتهاي كشاورزي، قطع درختان و بوتهها، حضور دام و چراي بيرويه از عوامل تهديد كننده زيستگاه اين پرنده نادر است و نيازمند مراقبت و حفاظت ويژه است و از آن ميتوان به عنوان استعداد بالقوه گردشگري ياد كرد.
* هوبره يكي از پرندگان زيبا زيستگاههاي طبيعي شهرستان نهبندان است
هوبره از پرندگان زيبا زيستگاههاي طبيعي شهرستان نهبندان و كويرهاي ايران محسوب ميشود.
اين پرنده از حدود 60 سانتيمتر طول برخوردار و تقريبا هم اندازه ميشمرغ و از زنگوله بال بسيار بزرگتر است.
هوبره از نظر ظاهري شبيه بوقلمون است و به طور كلي پر و بال قهوهاي زير تنه خاكستري و دسته پرهايش سياه و سفيد بلند كه از دو طرف گردنش آويزان و حالت دامن مانندي دارد.
زيستگاه اصلي اين پرنده در مناطق دشتي، تپهماهورها، ريگزارها، بيابانها، نواحي كويري با بوتههاي پراكنده يا علفهاي كوتاه و حاشيه گند مزارع است.
حدود ۳۲ نوع پرنده هوبره در دنيا وجود دارد. همچنين هوبره نر و ماده شبيه يكديگرند اما پرنده نر در حدود 10 درصد از پرنده ماده بزرگتر است.
هوبره به تنهايي زيست كرده و گاهي هم در مجموعههاي كوچكي زندگي ميكند ولي هنگام جفتگري اين پرندهها به صورت جفت جفت ديده شده و در مسافاتي تا حدود ۵ كيلومتر پراكنده ميشوند.
اين پرنده در شب پرواز ميكرده و نياز زيادي به آب نداشته ولي در بعدازظهرها در مناطقي كه آب وجود دارد مانند آبدانها و حوضچههاي آبي به وضوح ديده ميشوند كه اين شاخصهها از ديگر ويژگيهاي هوبره است.
* رود شور نهبندان تنها رودخانه داراي بستر سنگي در خراسان جنوبي است
رود شور نهبندان تنها رودخانه خراسان جنوبي داراي بستر سنگي در خراسان جنوبي است كه در فاصله 10 كيلومتري شهر نهبندان واقع شده است.
رود شور نهبندان عمده رودخانه دائمي شهرستان به شمار آمده و مهمترين ويژگي زيست محيطي اين رودخانه دارا بودن بستر سنگي است كه هميشه برخي از مسيرهاي آن به دليل سنگي بودن بستر آن همچون استخرهاي آب هويدا و آشكار است.
آب اين رودخانه از روانآبهاي مجاور آن تامين ميشود و از ويژگيهاي بيولوژيكي و اكولوژيكي اين رود ميتوان به وجود تعداد زيادي از گونههاي مختلف جانور شامل عقاب طلايي، كركس، شاهين، پيغوي كوچك و ساير پرندگان شكاري اشاره كرد.
در فصول پاييز و زمستان پرندگان مهاجر به تعداد فراوان از قبيل گونه اردك حنايي يافت ميشوند همچنين آب اين رودخانه در برخي از نقاط آن به بيش از سه متر هم ميرسد كه بعدها استخرهاي آب فراواني در بستر اين رودخانه مشاهده ميشود.
* رود شور قلهريگ از جاذبههاي منحصر به فرد كوير مركزي ايران
رود شور قلهريگ نهبندان به عنوان يكي از جاذبههاي زيبا و منحصر به فرد واقع در حاشه كوير مركزي ايران(دهسلم) ياد كرد.
علاوه بر گونههاي جانوي بومي اين منطقه نظير جبير، عقاب طلايي، زاغبور، هوبره، شغال، روباه، گرگ و انواع مارها نيز ميتوان گفت كه اين روخانه داراي پرندگان آبزي و كنار آبزي در فصلهاي زمستان و پاييز از قبيل مرغابي سر سبز و سليم طوطي است.
رود شور نهبندان هم يكي ديگر از رودخانههاي دائمي نهبندان محسوب شده و اين رودخانه از روانآبهاي مناطق معدن قلعه زري، بصيران و دهسلم شكل ميگيرد و همراه ساير روانآبهاي مجاور طي كيلومترها جاري و به زمين فرو رفته و از كوير زنگي احمد سيستان و بلوچستان و در نهايت به درياچه هامون ميريزد.
* كلوتهاي نهبندان از زيباترين مناطق طبيعي شرق كشور است
كلوتهاي نهبندان از زيباترين و شگفتانگيزترين مناطق ديدني و طبيعي شرق ايران و حتي جهان است.
كلوتها نام عوارض طبيعي و جغرافيايي خاصي در بيابانهاي لوت است كه در اثر ساز و كار شگفتانگيز آب، باد و فرسايش زمين پديد آمدند و از جمله شگفتانگيزترين، زيباترين و با شكوهترين مناطق ديدني و طبيعي جهان به شمار ميروند.
كلوتهاي نهبندان در طي فرسايش ميليون ساله در حاشيه كوير لوت ايران به وجود آمدند و اين پديده طبيعي از مهمترين جاذبههاي طبيعي و شگفتانگيز عوارض بياباني جهان محسوب ميشود.
كلوتهاي نهبندان از حيث وجود گونههاي جانوري و گياهي در جهان بينظير و از تنوع زيستي نسبتا بالايي برخوردار است و اين منطقه تا كنون مورد حفاظت قرار نگرفته كه هم اكنون به منظور ارتقا سطح به عنوان اثر طبيعي ملي به مسئولان پيشنهاد شده است.
موقعيت اين كلوتها در جنوب خراسان جنوبي و در غرب شهرستان نهبندان در حاشيه محور نهبندان به كرمان و در فاصله شش كيلومتري شهر نهبندان واقع شده و با ارتفاع يكهزار و 86 متر از سطح دريا قرار دارد.
اين كلوتها داراي يكهزار و 134 هكتار وسعت است و اين پديده طبيعي موجود در نهبندان جز تنهاترين كلوتهاي ايران است كه داراي پوشش گياهي و گونههاي جانوري است.
حد و حدود پيشنهادي و دقيق اين كلوتها در جهت عقربههاي ساعت شمال، شرق، جنوب و غرب اين طور بيان شده كه از طرف شمال در مرزهاي شمالي كلوت هاي محور نهبندان به كرمان و رشته كوه بوبك، از طرف شرق در دامنه شرقي كلوت دشت قلهريگ، از جنوبي در دامنه جنوبي كلوتهاي دشت قلهريگ و از غرب در دامنه غربي كلوتهاي دشت قلهريگ واقع شده است.
انتهاي پيام/غ10/ح