در اسلام زن و مرد که رکن اصلى نظام خانواده را تشکیل مى دهند حقوقى دارند، و چه بسا که هرکدام حقوق و تکالیف مشابه و مشترکى نیز دارند نظیر حق حیات، حق مسکن، حق حضانت، و نظیر تکالیف احکام عبادى اعم از واجب و حرام و مستحب و مندوب از قبیل وجوب نماز، روزه، زکات، وحج و صله ارحام، و حرمت خمر، قمار، رشوه ودزدى و غصب و سایر محرمات.

اگر در اسلام مرد حقوقى دارد، زن نیز داراى حقوقى مى باشد، و اگر وظایف و تکالیفى را بر عهده مرد گذاشته بر عهده زن نیز تکالیف و وظایفى را نهاده است و هرکدام حقى بر گردن یکدیگر دارند، چنانکه رسول خدا(صلى الله علیه وآله) در حجة الوداع فرمود: 

«ان لکم من نسائکم حق ولنسائکم علیکم حقا».

«شما بر زنان حقى دارید و زنان شما بر شما حقى دارند».

زن و مرد منشأ مشترک در نظام آفرینش و خلقت دارند، و چه بسا تکالیف و حقوق زن و مرد در بسیارى از موارد مشترک و شبیه به هم هستند و نیز برگردن همدیگر حق و حقوقى دارند، چه بسا حق و حقوق مردان نسبت به حق و حقوق زنان سنگین تر است، و بدون تردید رعایت حقوق متقابل، نقش مهمى را در تحکیم و رشد نظام خانواده دارد.

. ترجمه : آیت اللّه مکارم شیرازى.

. ر . ک . المیزان، محمد حسین طباطبایى، ج۲، ص ۴۴، قم: مؤسسه نشر اسلامى، ۱۴۰۲ ق.

. الهدایة، صدوق، ص ۲۵۷، قم: ناشر مؤسسه امام هادى(علیه السلام) چاپ اول ۱۴۱۸ هـ ق.

. وسائل الشیعه، حر عاملى، ج ۱۴، ص ۲۳، قم: آل البیت، چاپ دوم، ۱۴۱۴ هـ ق.

. کافى، کلینى، ج ۶، ص ۵۴، اصفهان: ناشر مکتب امیرالمؤمنین(علیه السلام) ۱۴۰۳هـ ق.

. وسائل الشیعه، حر عاملى، ج ۱۴، ص ۷٫ 

. ر . ک : مبانى حقوق، محمد جواد موسوى غروى، ص ۲۵۲، اصفهان: جهاد دانشگاهى.

. نیل الاوطار، محمد شوکانى، ج ۶، ص ۳۴۶، بیروت: دار الجلیل، بى تا. 

. ر.ک :حریرالوسیله، امام خمینى، ج۲، ص۳۰۳، قم: مؤسسه مطبوعاتى اسماعیلیان، دارالکتب العلمیة، بى تا.