1.  هدف گفتگو و مناظره علمی

 ارزشمندی گفتگو،  مباحثه و مناظره،  به عنوان فعلی از افعال اختیاری انسان،  منوط به انگیزۀ فرد از انجام آن است،  وگرنه خود گفتگو،  فی نفسه،  نه دارای ارزش اخلاقی مثبت است و نه ارزش اخلاقی منفی.  باید دید که هدف فرد از ورود به عرصۀ گفتگو با دیگران و انجام مناظره چیست.  هرچند افراد مختلف ممکن است دارای انگیزه های متفاوتی باشند،  اما به طور کلی،  می توان انگیزۀ افراد را از مناظره و گفتگو یکی از موارد ذیل دانست: