در من چند نوع فلز موجود است.
آنها كه نوزاد پسر مي‏خواهند، از وجود من استفاده كنند،
مقوي قلب بوده، التهاب صفرا را خاموش مي‏كنم.
تصفيه‏كننده خونم.
يكي از دشمنان سرسخت تنگي نفس هستم و سرفه‏هاي خشك را درمان مي‏كنم....
فارسي من «چيالك» است، به من چيلك و چلم هم مي‏گويند. تركي من «چيكلك» است و به همين نام در كتب داروسازي قديم آمده‏ام، در تنكابن به من ليدانه و در گيلان جميل گويند و با اينكه از قديم در جنگل‏هاي مرطوب و معتدل ايران مخصوصا قره داغ و حسن بگلو بطور خودرو به عمل آمده‏ام، معذلك عده‏اي مرا خارجي تصور كرده توت فرنگي لقب داده‏اند.
ميوه من خوش طعم و لذيذ بوده و از قديم مرا برادر بزرگ تمشك مي‏دانستند، ميوه‏ي من داراي چند نوع قند - مواد سفيده‏اي و كمي چربي است و فلزاتي مانند آهك - آهن - منيزي - يد - برم - فسفر و مقدار زيادي پتاسيم دارد كه با چندين نوع ترشي گياهي تركيب شده و به صورت املاح قليايي در آمده است، خوردن اين ميوه ترشي خون را از بين مي‏برد و محيط بدن را قليايي مي‏كند و اگر خانمي چند ساعت قبل از آميزش مقداري از ميوه مرا بخورد ترشح دهانهاي رحم او قليايي شده، كروموزومهاي (دخترزا) را از بين برده، و محيط رحم را براي پرورش پسر آماده مي‏سازد و اين روش در ايران زياد تجربه شده و نتايج عالي داده است.
ماليدن ميوه من به پوست بدن و گرفتن حمام توت فرنگي يكي از اسرار موفقيت بعضي از زيبارويان جهان است.
ميوه من مقوي قلب بوده، التهاب صفرا را خاموش مي‏كند و بهترين صفرابر مي‏باشد. خون را تصفيه مي‏كند مناسب مزاج‏هاي سوداوي است و جهت امراض جلدي از قبيل جرب توصيه شده است. تنگي نفس را برطرف مي‏كند و سرفه‏ي خشك را درمان مي‏نمايد، و خارش و بواسير را درمان مي‏كند و خلاصه در همه احوال همتاي تمشك بوده و شباهت زيادي به آن دارد. ساقه‏ي زيرزميني من كه عده‏اي به غلط آنرا ريشه تصور مي‏كنند، استوانه‏اي شكل بوده و سطح خارجي آن تيره و مغز آن قرمز رنگ است و به همين جهت خوردن آن رنگ ادرار و مدفوع را قرمز مي‏كند. جوشانده‏ي بيست در هزار اين ساقه قابض - ضد اسهال و پيشاب‏آور است. املاح موجود در ميوه‏هاي من خاصيت نرم كننده‏ي سينه و شكم را دارند و همراه با سلولزي كه در آن است، حركات دودي روده‏ها را زياد كرده به هضم غذا كمك مي‏كنند. بعضي از اشخاص نسبت به ميوه‏ي من حساسيت دارند و پس از خوردن آن دچار كهير مي‏شوند. براي اطلاع اين دسته بد نيست بدانيم اين اشخاص نسبت به ميكربها و عوامل خارجي ميوه حساس بوده و اگر آنرا خوب بشويند به اين عارضه مبتلا نخواهند شد. ساقه زيرزميني من به علت داشتن آهن - آهك و اسيد ساليسيليك مسكن و تب بر بوده و براي مبتلايان به نقرس و امراض كبدي مفيد است. سنگ كليه و مثانه را از بين مي‏برد و درمان خوبي براي رماتيسم است، و به علت داشتن منيزي ترمز سرطان بوده و به علت قليايي كردن خون از پيشرفت اين مرض جلوگيري مي‏كند. قند ميوه من از نوع قند توت بوده و براي مبتلايان به مرض قند مفيد است. ميوه من معالج خوبي براي مبتلايان به تصلب شرايين است و به علت داشتن ويتامين‏هاي متعدد، يكي از ميوه‏هاي بسيار مفيد شناخته شده است. برگ و ساقه زيرزميني من خاصيت ضد عفوني‏كننده نيز دارند و فشار خون را پايين مي‏آورند و اختلالات كليه و مثانه را برطرف مي‏كنند. از ميوه تازه من و شربت و مرباي من تا مي‏توانيد استفاده كنيد و بقيه خواص مرا در تمشك مطالعه نماييد.
زبان خوراكيها جلد يك دكتر غياث الدين جزايري