معرفی ایلام

پل گاوميشان: بر روي رودخانه سيمره پس از تلاقي با رود كشكان ساخته شده است. محمد علي ساكي وجه تسميه آن را برگرفته از كلمه"گو ميشه" يعني محل پرورش گاوميش مي‌داند و سراورل استين نام اوليه اين پل را "گاماسا" مي‌نويسد. گاماس از دو كلمة "گا" به معني "گاو" و "ماس" به معني ماهي تشكیل شده است. گاوميش یا گاوميشو نام‌هاي ديگر اين پل هستند. بعضي بر اين باورند كه گاوميش نر در قديم جفت خود را گم مي‌كند و در پي يافتن آن تمامي دره‌ها و غارها را در هم مي‌نوردد و سرانجام آن را در غاري در اين محدوده مي‌يابد. از آن پس اين منطقه را "گاوميشو "ناميده‌اند. قوس‌هاي جناقي آجري و ساير تعميرات سنگي نماي فعلي پل، نشانگر مرمت آن در دوره‌هاي بعدي و بخصوص در دوره اتابكان لر كوچك است. اين پل از پنج چشمه بزرگ تشكيل شده بود، که در حال حاضر فقط يک چشمه سالم از آن باقي مانده است، ارتباط چشمه‌ها با مسير حركت آب و طغيان آن محرز مي‌باشد. اين پل بسيار فني و پيچيده ساخته شده به طوري كه رقيبي جدي براي پل‌هاي مهم به شمار مي‌آيد. اين پل شباهت زيادي نيز به پل شادروان در شوشتر دارد و در همان دوران ساخته شده است. پايه‌ها و تكيه‌گاه‌هاي اصلي پل، مدور و قطور و مصالح آن سنگ‌هاي مكعبي بزرگ و تراشيده هستند. در ابعاد تقريباً مساوي به صورت رگ‌چين به روي هم چيده شده‌ و پايه‌هاي اصلي پل را به وجود آورده‌اند، داخل اين پايه‌ها با قلوه سنگ و ساروج پر شده لازم به ذکر است مصالح اصلي پل سنگ و ساروج بوده و در سقف طاق‌ها از آجر استفاده شده است. طاق‌هاي جناقي، دالان‌ها و راهروها همگي از آجرهايي به ابعاد 25 * 20 سانتي‌متر ساخته شده‌اند و نماي داخلي پل بوسيله ملات گچ مزين شده است.اين پل طاقچه‌هاي مسدود و باز و موج‌شكن‌هايي دارد كه به وسيله راهروها با چند پله به هم متصل مي‌شوند. وجود پله‌ها در ميان دالان ستون مياني، بيانگر اين امر است كه اين پل فقط يک پل ارتباطي نبوده و با توجه به راهروهاي داخلي، پلكان كاروانسرا از آن به عنوان سرپناه به هنگام عبور استفاده مي‌كرده‌اند. به اعتقاد بعضي از مورخان اين پل در سال 334 هـ . ق بر اثر زلزله‌ از بين رفته است. جدا شدن پل از هم و پراكندگي آن شايد دليلي بر وقوع زلزله باشد.
پل جم نمشت دره شهر : اين پل در مسير رود سيمره در چهار كيلومتري شمال دره شهر در مقابل روستاي چم كلان ساخته شده است. مصالح ساختماني آن را قلوه سنگ و ساروج تشكيل مي داده كه در حال حاضر بقاياي پايه هاي بيروني و موج شكن هاي آن باقي مانده است . كيفيت معماري پل، نوع مصالح به كار رفته و روش ساخت ان با آثار تاريخي دره شهر مطابقت دارد و قدمت آن به دوره ساساني مي رسد. اين پل كه ظاهراً تاسده هاي اخير مورد استفاده بوده است با خطي مستقيم به دهليز ورودي آثار دوران ساساني شهر مربوط مي شود. پل جم نمشت در زمان احداث 18 چشمه داشته و فاصله بين دو پايه، 15 متر و طول تمام پل بيش از 270 متر بود.
پل ساساني دره شهر : اين پل در انتهاي جنوبي دره شهر و در ابتداي تنگه اي به همين نام در دامنه كبيركوه واقع شده است. بناي اوليه پل داراي سه چشمه طاق دار بوده است كه 5/5 متر از هم فاصله داشته اند،در طول زمان دو طاق اصلي آن ويران شده بود كه در سال هاي اخير مرمت شده است .
پل كروييت (پسر و دختر) شيروان و چرداول : پل تاريخي كروييت (پسر و دختر) كه قدمت آن به دوره ساساني مي رسد؛ در روستاي چم بور از توابع چرداول واقع شده و توسط سازمان ميراث فرهنگي كشور مورد شناسايي قرار گرفته است.