سگ‌بازی پدیده مخرب اجتماعی

بر اساس آمارهای به دست آمده در رابطه با علت شیوع سگ بازی در میان جوانان و برخی خانواده‌های ایرانی، تلاش برای دست یافتن به گونه‌ای پرستیژ اجتماعی در محیط‌‌های شهری از جمله مهم‌ترین انگیزه‌‌هایی است که برخی از افراد را به نگهداری و نمایش عمومی حیوانات خانگی ترغیب می‌کند و جوانان با مشاهده این حرکت در میان قشر مرفه و به ظاهر متجدد، برای عقب نماندن از قافله به این پدیده مخرب اجتماعی گرایش پیدا می‌کنند.

در حالی رواج نگهداری از حیوانات خانگی به خانواده‌‌های متوسط جامعه هم کشیده شده و جزء لاینفکی از زندگی شهری و کلاس اجتماعی آنها شده است.

تعداد بسیاری از جوانان بی‌‌آنکه حداقل اطلاعاتی از نگهداری، مشکلات و بیماری ‌های آن و شناخت شخصیتی حیوان داشته باشند، این کار را انجام داده و بیشتر از ماهیت اصلی نگهداری و ارتباط با حیوان، نمایش حیوان و نشان دادن تجدد و کلاس فرهنگی مدنظر آنها است.

لیدا 16 ساله در خصوص سگ بازی به خبرنگار فارس در بروجرد گفت: نگه داشتن یک حیوان بامزه مانند یک سگ پشمالو بسیار هیجان انگیز است، به همین دلیل بارهااز پدر و مادرم خواسته‌ام، برایم یک سگ پشمالو بخرند، اما آنها با این خواسته‌ام مخالفت می‌کنند.

وی ادامه داد: نگه داشتن یک حیوان به ویژه سگ این روزها مد شده است و می‌خواهم با نگه داشتن سگ از دوستانم یک سر و گردن بالاتر باشم، هر چند خرید یک سگ پشمالو هزینه زیادی دارد، اما برایم مهم نیست، مهم این است که با نگه‌داشتن سگ  در میان دوستانم با کلاس به نظر می‌رسم.

یک همشهری دیگر بروجردی گفت: وقتی به دلیل مشکلاتی از همسرم جدا شدم، مدتی افسرده و تنها شده بودم و برای اینکه تنهایی‌ام رفع شود، یک توله سگ خریداری کردم و از آن نگهداری می‌کنم.

وی که تمایل نداشت نامی از او برده شود، اضافه کرد:  اکنون تمام وقتم را صرف رسیدگی به این سگ می‌کنم و  فکر می‌کنم، اکنون نگه‌داشتن این حیوان خلأ‌های زندگی‌ام را پر کرده است، هر چند نگهداری‌اش برایم هزینه دارد، اما حاضرم این هزینه‌ها را تأمین کنم.

وی افزود: اکنون مدت‌ها است، دیگر دوستان، آشنایان و حتی خانواده‌ام سراغی از من نمی‌گیرد و دلیل آن را نگهداری همین حیوان عنوان می‌کنند، در صورتی که من به نگهداری آن افتخار می‌کنم و آن را به نوعی داشتن کلاس می‌دانم.

یک شهروند دیگر گفت: پسرم 20 سال سن دارد و چندی پیش از من و پدرش درخواست کرد که 7 میلیون ریال برای انجام کاری در اختیارش قرار دهیم، اما چند روز بعد با کمال تعجب متوجه شدیم که او سگی را خریداری کرده و آن را به منزل آورده است.

این بانوی خانه‌دار ادامه داد: از آن موقع تاکنون زندگی‌مان جهنم شده است، چرا که پسرم تمام وقتش را صرف نگهداری از سگ می‌کند.

وی افزود: من و همسرم مدام در حال جر و بحث کردن با پسرم هستیم، اما او افکارمان را قدیمی می‌داند و نگه‌داشتن حیوان را نشانه تجدد و امروزی بودن تلقی می‌کند.

این بانوی خانه‌دار ادامه داد: احساس می‌کنم، تمام زندگی‌ام کثیف است و مدام در حال شستن وسایل منزل هستم.

*هزینه ماهانه سگم بیش از 300 هزار تومان است

یک دارنده سگ به خبرنگار فارس در بروجرد گفت: دو سال پیش اقدام به خرید سگ کردم، به نظرم حیوان بسیار دوست داشتنی و بی‌آزاری است.

مهرداد ادامه داد: علاقه شدیدی به او دارم و به خاطرش از همه جدا شده‌ام.

وی اضافه کرد: مجرد هستم و شغلی آزاد دارم که ماهانه حدود 300 هزار تومان برای سگم هزینه می‌کنم.

مهرداد گفت: اوایل خانواده‌ام من را از این کار نهی می‌کردند، اما وقتی دیدند به این سگ وابسته شده‌ام، دیگر کاری با من ندارند، هر چند هنوز هم از من دلخور هستند.

وی عنوان داشت: زمانی که با سگم در خیابان‌ها قدم می‌زنیم، برخی از مردم و شهروندان به من جور دیگری نگاه می‌کنند، بنابراین بیشتر سعی می‌کنم که در خانه از او نگهداری و وسایل رفاهی او را فراهم کنم.

وقتی از او پرسیدیم به چه دلیلی به نگهداری سگ علاقه دارید، گفت: این سگ تنها تفریح من است و تمام اوقات فراغتم را پر می‌کند و اگر روزی بیمار شود، من ناراحت و افسرده می‌شوم.

*همنشینی انسان با موجودی غیر از انسان یک انحراف اخلاقی است

یک حقوقدان و استاد دانشگاه در این خصوص به خبرنگار فارس گفت: نگهداری سگ از نظر جرم‌شناسی و حقوق جزا می‌تواند مورد بحث قرار گیرد، در حقوق جزا بحث جرم بودن  نگهداری سگ را مد نظر دارد، ولی در جرم شناسی به ریشه‌های عواقب یک کار نابهنجار می‌پردازد.

محمد دشتبانی اظهار کرد: از نظر جرم‌شناسی، اصولاً کسانی که با حیوانات همنشین می‌شوند، به خاطر وآزوردگی‌های اجتماعی خانوادگی و خرافاتی هستند، به همین دلیل در برخی اخبار می‌خوانیم فلان زن اروپایی با سگ یا الاغ ازدواج  کرده و نصف اموال خود را به اسم او زده است و یا در هندوستان می‌بینیم فلان زن با مار ازدواج کرده و صدها نفر نیز در جشن ازدواج آنها شرکت می‌کند.

وی افزود: اما در ایران  همنشینی انسان با موجودی غیر از انسان، یک انحراف اخلاقی و اجتماعی محسوب می‌شود.

این حقوقدان یادآورشد: به طور قطع انسان وقتی در حریم خود کسی جز انسان را وارد کند، از منظر جرم‌شناسی می‌تواند از موجبات تزلزل اخلاقی بوده و در پی آن ایجاد زمینه‌های جرم‌زا را فراهم کند و چه بسا امروز که در اروپا با سگ ازدواج  می‌شود، زمینه‌های انحطاط چنین رفتارهایی با راه دادن سگ و .... به خانه اتفاق است.

*سگ بازی می‌تواند زیر مجموعه جرم‌های دیگر واقع شود

وی تصریح کرد: حقوق جزا جرم را تعریف می‌کند و می‌گوید، جرم رفتاری است که در قانون برای آن مجازات تعیین شده باشد، البته در قانون جرمی به نام سگ‌بازی یا نگهداری سگ وجود ندارد، اما می‌تواند زیر مجموعه جرم‌های دیگر واقع شود.

1- سگ‌هایی که بیشتر به سگ‌های تزئینی معروف هستند، به دلیل اینکه جزو موارد مشروع نگهداری سگ (سگ نگهبان، سگ گله و سگ شکاری) به شمار نمی‌روند، بنابراین مالیت هم ندارند، یعنی اگر کسی سگ تزئینی متعلق به دیگری را بکشد، صاحب سگ نمی‌تواند مطالبه خسارت کند.

2- در خصوص اینکه آیا نگهداری اینگونه سگ‌ها جرم به شمار می‌رود یا خیر ، باید گفت: نگهداری سگ در قانون جرم به حساب نمی‌آید، اما در عین حال نگهداری این حیوان در منزل از منظر حقوق جزا می‌تواند زیر مجموعه سه جرم دیگر باشد که در ذیل مختصرا به آنها می‌پردازیم:

الف - طبق ماده 688 اگر کسی اقدام به نگهداری سگ کند،(به خصوص در آپارتمان‌ها) و موجب آلودگی محیط شده و به عنوان تهدید علیه بهداشت عمومی شناخته شود، نگهداری آن می‌تواند جرم باشد.

ب - طبق ماده 638 هرکس علنا در انظار عمومی و معابر تظاهر به عمل حرام کند، جرم است، بنابراین اگر کسی در انظار عمومی با همراه آوردن سگ تظاهر به عمل حرام کند، می‌تواند مشمول این ماده باشد، (توضیح اینکه آوردن سگ به خیابان حرام نیست، بلکه ممکن است، صاحب سگ کارهایی با آن حیوان انجام دهد که با عفت عمومی منافات داشته باشد، به طور مثال گرفتن سگ در بغل مسلمان نجس است و اگر کسی با انجام این کار، حلال بودن آن را نشان دهد، علاوه بر اینکه عمل حرامی را انجام داده، موجب ایجاد تفکر غلط مبنی بر غیر نجس بودن و شکستن قبح این عمل باشد، شاید این موضوع بتواند مشمول این ماده شود).

ج - درصورتی که نگهداری سگ در منزل موجب آسیب رساندن به دیگری شود، قطعا صاحب سگ مسئول جراحت و خسارت وارد شده است، در این زمینه نیز طبق ماده 301 قانون تعزیرات «متصرف هر حیوانی که از احتمال حمله آن آگاه باشد، باید آن را حفظ کند و اگر در اثر تقصیر، حیوان مذبور به دیگری صدمه وارد کند، ضامن است » حتی ممکن است، صدمات ناشی از حیوانات این چنینی، مسئولیت کیفری و زندان را برای نگهدارنده آن به وجود آورد.

د - با وجودی که همه فقها بر نجاست سگ اتفاق و اجماع نظر داشته و آن را حیوانی نجس دانسته‌اند، اگر کسی این حیوان را به عنوان همنشین خود انتخاب کند، می‌تواند از مصادیق کسانی باشد که در محدوده ارتداد قرار دارند، جای بگیرند.

دشتبانی گفت: توضیح اینکه مرتد کسی است که یکی از ضروریات دین را انکار کند، پس اگر کسی نسبت به حرام بودن چیزی آگاهی داشته باشد و بر انجام آن آگاهانه اقدام کند، می‌تواند از مصادیق برگشت از دین به شمار می‌رود.

وی افزود: بنابر این اگر کسی معتقد باشد که سگ جزو نجاسات نیست، یا مثل حیوان اهلی حلال گوشت با آن رفتار کند، حتی ممکن است به انکار ضروریات دین هم منجر شود و برگشت از دین برای چنین افرادی  قابل تاٌمل است.

این استاد دانشگاه گفت: همانگونه که علامه مجلسی در این باره بیان می‌دارد که: «بدان آنچه از دین ثابت شده و بر کسی از مسلمین مخفی نیست و انکار آن سبب کفر است، بسیارند مانند وجوب نمازهای پنج وقت اعتقاد به نجس بودن کافر، خوک و سگ» لذا جوان‌های جامعه اسلامی باید مواظب باشند که با رفتارهای خود در مسیرهایی قدم نگذارند که دین و مذهب خود را پای پاره‌ای از رفتارهای نابهنجار بگذارند که به آن رفتار نه دلبستگی روحی و نه دلبستگی مادی دارند.

*سگ‌ها ناقل برخی بیماری‌ها به انسان هستند

در ادامه رئیس شبکه بهداشت و درمان شهرستان بروجرد در خصوص سگ گردانی و همنشینی انسان با سگ به خبرنگار فارس گفت : در دین اسلام از سگ به عنوان حیوانی نجس یاد شده، به همین دلیل همنشینی با آن از نظر دینی منع دارد.

محسن صیرفی اظهار کرد: از نظر بهداشتی نیز سگ‌ها ناقل برخی بیماری‌ها به انسان هستند و نگهداری آنها در محیط زندگی توصیه نمی‌شود.

وی افزود: در کشورهای خارجی معمولاً برخی حیوان‌ها در منزل نگهداری می‌شوند و به منظور جلوگیری از انتقال هرگونه بیماری از طریق آنها به انسان، ابتدا نسبت به واکسینه کردن آنها اقدام شده و آموزش‌های ویژه‌ای درباره نگهداری آنها در منزل ارائه می‌شود، تا از آلودگی‌هایی که از طریق این حیوانات به انسان منتقل می‌شود، جلوگیری و پیشگیری شود.

*بیماری کیست هیدراتیک از سگ به انسان منتقل می‌شود

این مسئول ادامه داد: در کشور ما معمولاً این اقدامات پیشگیرانه انجام نشده و نگهداری حیوانات به صورت غیر بهداشتی انجام می‌گیرد و همین امر احتمال انتقال بیماری از طریق این حیوانات  بسیار زیاد است.

خبرگزاری فارس

صیرفی اضافه کرد: مهمترین بیماری که از طریق سگ به انسان منقل می‌شود، کیست هیدراتیک است، همچنین مهمترین بیماری که از طریق گربه‌سانان قابل انتقال است، توکسوپلاسموز است که در بانوان موجب نازایی می‌شود.

وی سپس از شهروندان خواست در صورت امکان از نگهداری این گونه حیوانات خودداری کرده یا اینکه در محیط زندگی خود اقدام به نگهداری این حیوانات نکنند.