تاريخ; عصر غيبت كبرى

3- چالش‏هاي دوران غيبت كبرا
1- نسلي كه معاصر عسكريين‏عليهما السلام بودند و به دوران غيبت صغرا وارد شدند با نسلي كه در دوران غيبت صغرا چشم به جهان گشودند، از لحاظ شناخت امام معصوم‏عليه السلام، بسيار متفاوت‏اند؛ زيرا، نسلِ امام ديده با نسلي كه امام معصوم را نديده باشد، تفاوت فاحش دارند، و نيز نسلي كه به زمان حضور امام‏عليه السلام نزديك باشند با نسل‏هايي كه بعداً مي‏آيند، از اين جهت، بسيار متفاوت‏اند.
2- ايمان به امامي كه كودك باشد، با توجّه به امكان ارتباط با او - همانند ارتباطي كه شيعيان با امام محمد جوادعليه السلام و يا امام علي هادي‏عليه السلام داشتند - با كودكي كه هم امام باشد و هم غايب باشد و ارتباط با او بسيار سخت و چه بسا در شرايطي، غير عملي باشد، براي كساني كه در دوران غيبت هم عصر او شده باشند، مشكل است و نياز به دلايل حسي و عقلي كافي دارد.
3- شناخت و اعتماد به مرجع يا مراجعي شايسته براي آگاهي از تكاليف ديني و وظايف عملي، در حالي كه قبلاً تكاليف ديني خود را از امام معصوم‏عليه السلام به طور مستقيم دريافت مي‏كردند، مشكل ديگر اين عصر است.
4- ارتباط روحي و معنوي با امام غايب‏عليه السلام و رهبر معصوم و احساس به حضور او در عين غيبت و استتار او، مشكلي ديگر است.
5- عدم تمركز رهبري شيعه، و به وجود آمدن اختلاف در سطح رهبري ميان خود شيعيان كه ضعف شيعه و ناكام بودن آنان در برابر طوفان مشكلات را به دنبال دارد، يكي ديگر از مشكلات است.
6- انشعاب در عقائد و افراط و تفريط در گرايش‏هاي اعتقادي و پايمال شدن هويّت شيعي شيعيان، در اثر تعدّد فرقه‏ها در خصوص موضوع امامت، نيز از مشكلات است.
7- يأس و نااميدي در اثر طولاني شدن مدّت غيبت و استتار امام معصوم‏عليه السلام، هفتمين مشكل اين عصر است.
8- مشكل ديگر، سوء استفاده برخي افراد از غيبت امام‏عليه السلام از جهت ادعاي ارتباط با امام معصوم‏عليه السلام و دعوي نيابت او است.
9- مشكل محروميّت از راهنمايي‏هاي امام معصوم‏عليه السلام - كه برخي وجود و عدم او را يك سان مي‏پندارند و فلسفه‏ي امامت پيوسته و راستين را نقض شده مي‏بينند را نيز مي‏توان نام برد؛ زيرا، شيعيان، با داشتن امامان معصوم‏عليهم السلام و دست رسي به آنان، خود را از ساير مسلمانان متمايز مي‏ديدند و امكان ارتباط آنان با امام معصومِ از نسل رسول الله‏صلي الله عليه وآله، آنان را به خانه‏ي وحي و اهل بيت پيامبرصلي الله عليه وآله پيوند مي‏داد و هميشه خود را سرفراز مي‏ديدند، ولي با غيبتِ امام معصوم‏عليه السلام و گسسته شدن اين پيوند، اين تمايز و سرفرازي را از دست مي‏دهند.
10- اگر در قرن آغازين غيبت، طولِ عمرِ امام معصوم‏عليه السلام مطرح نبود، ولي در قرن‏هاي پس از آن، روز به روز، مسئله‏ي طول عمر، پيچيده‏تر و مشكل‏تر شده است. بدين معنا كه هر چه عمر امام‏عليه السلام طولاني‏تر مي‏شود، بيش‏تر مورد شبهه و سؤال قرار مي‏گيرد.
حال، نقش امام مهدي‏عليه السلام در حلِّ اين مشكلات و رفع اين چالش‏ها در دوران غيبت صغرا و نيز نقش نوّاب و وكلاي امام و دانشمندان دوران غيبت صغرا و آغاز غيبت كبرا در اين زمينه، و سپس نقش تمام شرايط حاكم بر اين دوران را بايد مطالعه كنيم تا ببينيم كه امام مهدي‏عليه السلام چه‏گونه به حلِّ اين مشكلات پرداخته و شيعيان را از پيامدهاي منفي اين چالش‏ها، رهايي داده است.