مادرانه

افزايش وزن زياد در بارداري و چاقي طولاني مدت مادر

افزايش وزن در دوران بارداري، امري طبيعي و ضروري است. اما بايد از افزايش وزن بيش از حد در دوران بارداري پيشگيري نمود. مطالعات نشان داده اند كه زناني كه در طول دوران بارداري خود بيشتر از ميزان توصيه شده وزن اضافه مي كنند، بيشتر در معرض خطر چاقي و بيماريهاي مرتبط با آن مانند فشار خون بالا حتي پس از بارداري هستند.

در مطالعه اي كه بر روي 3877 زن، در حدود 16 سال پس از زايمانشان صورت گرفت نشان داد زناني كه اضافه وزن دوران بارداري شان بيشتر از ميزان توصيه شده و استاندار بوده است، 3برابر بيشتر مستعد اضافه وزن، چاقي و يا چاقي هاي مركزي در ناحيه شكم (چاقي سيبي شكل) بوده اند. و بالعكس زناني كه افزايش وزنشان در اين دوران كمتر بوده است، كمتر در معرض خطر چاقي قرار گرفته بودند.

در اين مطالعه وزن قبل از بارداري مادر با شاخص توده بدني، دور كمر و فشار خون 16 سال بعد از زايمان وي مقايسه شده و آن را با سن، جنس نوزاد، طبقه اجتماعي، سيگار كشيدن، فعاليت بدني و رژيم غذايي در بارداري، نوع زايمان و اينكه آيا مادر شيرده بوده است يا خير تطبيق داده شد .
زناني كه قبل از بارداري لاغر بوده و يا وزنشان مناسب بوده است، در طول دوران بارداري به ترتيب 12.7 و 12.9 كيلوگرم وزن اضافه كرده بودند كه  اضافه وزن نرمال و خوبي بود ( توصيه عمومي براي افزايش وزن در دوران بارداري براي اين دو گروه به ترتيب 12.5-18 و 11.5-16 كيلوگرم مي باشد.) اما زناني كه قبل از بارداري اضافه وزن داشتند، حدود 9/11 كيلوگرم و زناني كه چاق بودند، 1/10 كيلوگرم وزن اضافه كردند كه هر دو اضافه وزن بيشتر از اضافه وزن پيشنهاد شده براي وزن شروع بارداريشان بوده است. ( ميزان توصيه شده افزايش وزن براي اين دو گروه به ترتيب 7-11.5 و 5-9 كيلوگرم مي باشد.)

بر اساس نتايج اين مطالعه، پژوهشگران پيشنهاد مي كنند كه لازم  است كنترل وزن در دوران بارداري به عنوان يك عامل مهم در پيشگيري از عوارض بعد از بارداري مورد توجه بيش از پيش قرار گيرد.

نكته عملي: تحقيقات نشان مي دهد وزن مادران قبل از بارداري و نيز افزايش وزنشان در طول دوران بارداري هر دو در ايجاد چاقي پس از بارداري و نيز عوارض متابوليك وابسته به آن حائز اهميت است و در ضمن بر روي هم تاثير گذار نيز مي باشد. لذا زناني كه قصد بارداري دارند بايد از پيش، وزن خود را كنترل كرده و  با يك برنامه غذايي اصولي و با حفظ سطح ريزمغذي هاي دريافتي، مانع از افزايش وزن زياد در طول دوران بارداري گردند.