اعمال حجّ تمتّع

6 ـ حلق یا تقصیر

مسأله: ششم از واجبات حج تمتّع: حلق یا تقصیر است.

مسأله: بر مردان واجب است پس از قربانى، حلق (تراشیدن تمام سر) یا تقصیر نمایند (كم كردن مقدارى از ناخن یا موى سر یا صورت) و بین حلق یا تقصیر مخیّر مى باشند، گرچه افضل حلق است مخصوصاً براى صروره یعنى: كسى كه براى اولین بار به مكه مكرّمه مشرّف شده است، خواه براى خود حج كند یا نایب باشد، بلكه حلق احوط است، و پسر بچه ها در حكم مردها مى باشند، امّا تراشیدن سر بر زنان و دختران حرام است ـ على الأحوط ـ و باید آنها تقصیر نمایند.

مسأله: واجبات حلق یا تقصیر سه چیز است:

1 ـ نیّت كند.

2 ـ در منى باشد.

3 ـ ترتیب رعایت شود، على الاحوط.

مسأله: واجب است هریك از حلق یا تقصیر با نیّت قربةً الى الله انجام شود و این را باید شخص حاجى نیت كند نه كسى كه سر را مى تراشد، مثلاً مى گوید: حلق یا تقصیر مى كنم براى حجّ تمتّع قربةً الى الله تعالى.

مسأله: باید حلق یا تقصیر در روز انجام شود و جایز است تأخیر آن تا آخرین روز از ایّام تشریق، امّا مضطرّ مى تواند در شب انجام دهد.

مسأله: هرگاه حلق یا تقصیر را انجام نداده و از منى بیرون رود (چه عمداً بیرون رود یا از روى فراموشى و یا نادانى و یا اضطرار) واجب است به منى بر گردد و حلق یا تقصیر را انجام دهد حتّى اگر بعد از ماه ذى الحجّه باشد، و چنانچه امكان برگشت به منى را نداشت هرجا كه هست حلق یا تقصیر نماید، و واجب نیست موى سر را به منى بفرستد گرچه مستحب است.

مسأله: چنانچه در غیر منى حلق یا تقصیر را انجام داد بعداً متوجّه شد كه مى بایست در منى انجام دهد باید برگردد و در منى انجام دهد و چنانچه امكان برگشت نداشت هرجا كه هست حلق یا تقصیر را اعاده نماید و حلق یا تقصیر در مسأله قبلى و این مسأله باید فوراً انجام شود.

مسأله: ترتیب بین اعمال منى واجب نیست، گرچه احوط است یعنى: اوّل رمى جمره عقبه و بعد قربانى و بعدش حلق یا تقصیر.

مسأله: رمى جمره عقبه باید در روز عید (دهم ذى الحجّه) باشد، ولى قربانى و حلق یا تقصیر را مى تواند تا آخر ایّام تشریق تأخیر بیندازد.

مسأله: لازم نیست حلق را با تیغ انجام دهد، بلكه با ماشینهاى اصلاح (شماره صفر) نیز كفایت مى كند.

مسأله: اقوى این است كه پس از حلق یا تقصیر تمام محرّمات احرام حلال مى شود غیر از استعمال بوى خوش و استفاده از زن كه بعد از طواف نساء حلال خواهد شد، بلى مكروه است براى مردان پوشیدن لباس دوخته و پوشاندن سر تا بعد از سعى.

مسأله: در مواردى كه به جاى قربانى بخواهد روزه بگیرد، با حلق یا تقصیر حلّیت از محرّمات حاصل مى شود حتّى اگر هنوز سه روز روزه را نگرفته باشد. و همچنین اگر وظیفه اش این بود كه پول قربانى را در نزد شخص امینى بگذارد و گذاشت گرچه هنوز آن شخص قربانى را تهیّه نكرده و ذبح ننموده است با حلق یا تقصیر محرّمات احرام حلال خواهد شد.