سلامتی کودکان و نوجوانان (جامع)

فتق Hernia

نشانه ها: 

- بيرون آمدگي بدون درد در سطح پوست نزديك به ناف يا در كشاله ران؛ وقتيكه كودك سرفه، عطسه يا گريه مي كند اندازه اين بيرون آمدگي بزرگتر ميشود 

- اگر روده، گير كرده باشد استفراغ با درد شديد شكم همراه است 

فتق، زماني بوجود مي آيد كه يك نقص كوچك در ديوار ماهيچه شكم امكان آن را بدهد كه بافت نرم از آن سر بيرون آورد. اين عارضه بصورت بيرون آمدگي جزئي در پوست ظاهر ميشود و اگر كودك شما سرفه بكند و يا زور و تقلا بزند بهتر ديده ميشود. شايع ترين نوع فتق در كودكان فتق نافي Unbilical hernia است فتق نافي به علت ضعفي است كه از همان روز تولد در ديواره شكمي وجود دارد. فتق مغبني Hernia Inguinal در اطراف كشاله ران عارض ميشود و در پسران شيوع بيشتري دارد. اين عارضه بعد از پايين آمدن بيضه ها به داخل كيسه بيضه اتفاق مي افتد. فتق نافي نردتاً به درمان نياز پيدا مي كند و به خودي خود معالجه ميشود. در مورد فتق مغبني نيز ممكن است خودبخود خوب شود اما اگر قسمت كوچكي از روده در داخل فتق گرفتار شده باشد لازم است با يك جراحي كوچك، آنرا برطرف كرد.


آيا خطرناك است؟ 
فتق معمولاً خطرناك نيست مگر آنكه روده در آن بدام بيافتد.


ابتدا چه كار بايد بكنيد؟ 
سعي كنيد به آرامي،فتق را بداخل فشار دهيد. بيشتر فتق ها با فشاردادن آرام، به روي محفظه يا ديوار ماهيچه اي خود بر مي گردند.


آيا مشورت با دكتر لازم است؟ 
اگر متوجه يك بيرون زدگي در شكم كودك خود كه كمتر از شش ماه سن دارد شديد به دكتر مراجعه كنيد. اگر فتق، سفت شده است، اگر بيرون زدگي با فشار آرام به داخل بر نمي گردد و بر اثر آن درد شكم و استفراغ پيش آمده است در اين حالتها فوراً بهدكتر مراجعه كنيد.


دكتر چه اقدامي انجام خواهد داد؟ 
اگر فتق، سفت است و يا به عقب بر نمي گردد دكتر، كودك شما را به يك متخصص اطفال جهت درمان موفقيت آميز آن از طريق جراحي معرفي مي كند. عمل جراحي براي ترميم فتق، ساده است. اگر كودك شما زير شش ماه باشد و دچار فتق مغبني است دكتر براي جلوگيري از بدام افتادن روده در آن، توصيه به عمل جراحي مي كند1


شما چه كمكي مي توانيد بكنيد؟ 
تا هنگاميكه فتق نافي وجود دارد فتق كودك خود را هميشه در لحظاتي كه حمام مي كند از نظر سفت شدگي، بزرگ شدن و آرام بر اثر فشار به عقب رفتن بررسي كنيد. اقداماتي را كه بايد در آينده انجام دهيد از دكتر بپرسيد و در مورد عمل جراحي كودك يا خودبخود خوب شدن فتق از دكتر سوال كنيد. كودك خود را براي معاينه در فواصل منظم نزد دكتر ببريد. 

******************************** 

1- در مورد فتق بعضي (يعني فتقي كه در ناحيه كشاله ران اتفاق مي افتد) توضيح زير ضروري است: اكثريت پزشكان معتقدند كه فتق مغبني را بايد به هنگام تشخيص آن و بدون در نظر گرفتن سن كودك درمان قطعي نمود يعني با يك عمل جراحي ساده نقص ديواره شكمي را ترميم نمود. نه تنها توصيه عمومي بر عمل جراحي است بلكه گروهي از جراحان معتقدند كه هنگام عمل بايد طرف مقابل فتق را كه به نظر سالم هم مي رسيده بررسي كرد و حتي نارس بودن نوزاد را نيز دليلي بر منع عمل نمي دانند. مواردي كه در متن ذكر شده است در حقيقت حالاتي است كه بايد بصورت اورژانس به جراحي آنها اقدام نمود.