گواهان روز رستاخیز(2)

در مقاله پیشین یادآور شدیم که در روز رستاخیز انسان در دادگاه عدل الهی حضور می یابد تا به پرونده اعمال او رسیدگی شود و در این دادگاه شاهدان و گواهان حضور دارند که خداوند تبارک و تعالی و نبی عظیم الشأن اسلام (صلی الله علیه واله وسلم) و پیامبر هر امت و امّت اسلام و اعضا و جوارح انسان از جمله این شاهدان می باشند.

اینک به ذکر شاهدان و گواهان دیگر می پردازیم.

پوست بدن:

و پوست بدن به فرمان خداوند به سخن در می آید. چنانکه می فرماید: «حتی إذا ما جاء و ما شهد علیهم سمعهم و ابصارهم و جلودهم بما کانوا یعملون»  «و قالوا لجلودهم لم شهدتم علینا قالوا أنطقنا الله الذی أنطق کل شیء...»[1] و پوست های بدن آن ها به آنچه انجام داده اند گواهی می دهند. (گنهکاران) به پوست های بدن خود می گویند چرا به ضرر ما گواهی دادید می گویند خداوند ما را به سخن در آورد. خدائی که همه موجودات را به سخن در آورده است.

فرشتگان:

گواه دیگر فرشتگان است که با مجرمان وارد دادگاه می شوند. چنانکه می فرماید: «و جاء ت کل نفس معها سائق و شهید» [2] هر نفسی وارد دادگاه می شود در حالیکه با او مأموری و گواهی  می باشد. این مأمور و گواه به حکم آیات دیگر، فرشتگانند که تمام اعمال انسان را در طول زندگی از ریز و درشت ضبط کرده اند. چنانکه می فرماید: «ما یلفظ من قول إلا لدیه رقیب عتید»[3] هیچ سخنی نمی گوید مگر اینکه در کنار او نگهبان حاضری است.

نامه اعمال:

نامه اعمال که به وسیله فرشتگان تنظیم می گردد از جمله شهودی است که به خوبی ها و بدی های انسان ها گواهی می دهد و در این  موضوع آیاتی وارد شده است که به برخی اشاره می کنیم:

1/- «... إذا لهم مکر فیء ایاتنا قل الله أسرع مکرا إنّ رسلنا یکتبون ما تفکرون»:[4] بگو خداوند در بی اثر ساختن مکر و حیله مشرکان سریع تر از آنان است.

فرستادگان تمام نقشه های شما را می نویسند.

هنگامی که پرونده انسان را به دادگاه می آورند، مجرمان و گنهکاران از دیدن آن به وحشت می افتند. چنانکه می فرماید «و وضع الکتب فتری المجرمین مشفقین فیه»: [5] پرونده در مقابل مجرمان قرار می گیرد مجرمان از دیدن آنها خائف می گردند.

آنان پس از خواندن کتاب (نامه عمل) ، انگشت تعجب به دندان می گیرند که چگونه این همه چیز را از ریز و درشت ضبط کرده است و چیزی از آن فوت نشده است. چنانکه می فرماید: «... و یقولون یویلتنا مال هذا الکتب لا یغادر صغیرة ولا کبیرة إلا أحصها و وجدواما عملوا حاضرا...»:[6] چگونه  این کتاب ، ریز و درشتی را ترک نکرده و همه را برشمرده است.

زمین:

یکی دیگر از گواهان، زمین و نقطه ای است که مجرمان در آنجا دست به جنایت زده اند. قرآن در این باره می گوید: «یومئذ تحدث اخبارها بأن ربک أوحی لها»:[7] امروز زمین حوادثی که در آن رخ داده است گزارش می کند زیرا پروردگار به آن وحی کرده است.

حضور خود عمل:

اعمالی که انسان در گذشته انجام داده است با لباس اخروی حاضر شده و در برابر دیدگان انسان مجسم می گردد و برای انسان جای شک و تردید باقی نمی گذارد: «یوم تجد کل نفس ما عملت من خیر محضرا و ما عملت من سوء...» [8]

روزی هر انسانی، آنچه را که از خیر و شر انجام داده است در برابر خود حاضر و آماده می بیند. [9] و [10]

چکیده سخن :

از جمله گواهان روز حساب پوست بدن انسان و فرشتگان و نامه اعمال و زمین و خود عمل است که در دنیا از سوی خداوند مأمور و مراقب اعمال تک تک انسان ها بوده و در قیامت پرده از آن ها بر داشته و نیک و بد آن ها را بازگو می کنند.

پی نوشت ها :

1- فصلت /21

2- ق /21

3 - همان /18

4- یونس /21

5 - کهف /49

6- همان /49

7 - زلزال /405

8- آل عمران /30

9 - معاد و جهان پس از مرگ/ آیت الله مکارم شیرازی / صفحه 257

10- خدا و معاد /آیت الله جعفر سبحانی / صفحه 147- 143

                                                                                                                                            فرآوری: فاطمه موسوی

بخش اعتقادات شیعه تبیان

منابع:

1- خدا و معاد/ آیت الله جعفر سبحانی

2- معاد و جهان پس از مرگ/ آیت الله مکارم شیرازی