صفات شیعه (1)

حضرت باقر علیه السلام فرمودند: شیعیان ما دژهاى محكم و سینه‏هاى امانتدار و صاحبان عقل‏هاى وزین و متین هستند، شایعه‏پراكنى نمى‏كنند و اسرار را فاش نمى‏كنند و آدم‏هاى خشك و خشن و ریاكار هم نیستند، راهبان شب و شب‏زنده‏داران و شیران روزند.

شیعه بودن مفهومى است پرمحتوا و مسئولیّت‏هایى دارد كه تحت عنوان «صفات‏الشیعه» در بیانات معصومین علیهم السلام آمده است؛ و تنها به ادّعا و یا این كه پدر و مادرم شیعه بوده، نمى‏توان شیعه بود، ما از باب نمونه در هر کدام از این سلسله مقالات (صفات شیعه) به شرح یکی از این روایات مى‏پردازیم :

اقسام شیعه

«شیعه» را طبق یك تقسیم به پنج قسم مى‏توان تقسیم نمود:

1ـ شیعیان جغرافیایى‏

كسانى كه در كشور شیعه نشین متولّد مى‏شوند، از لحاظ آمارى جزءِ افراد آن كشور محسوب مى‏شوند.

2ـ شیعیان ارثى‏

كسانى كه پدر و مادرشان شیعه بوده و در دامان پدر و مادر شیعه پرورش یافته اند.

3ـ شیعیان لفظى‏

كسانى كه با زبان مى‏گویند كه ما شیعه على‏بن ابى‏طالب علیه السلام هستیم، امّا در عمل خبرى نیست.

4ـ شیعیان سطحى‏

شیعیانى كه عملشان سطحى است و به عمق تشیّع نرسیده‏اند، از تشیّع فقط عزادارى و توسّلات و امثال اینها را بلد هستند. از كجا معلوم كه شیعه هستند؟ آیا به خاطر آن كه در ایّام عاشورا در دستجات سینه‏زنى و مجالس عزادارى شركت مى‏كنند و به مسجد جمكران مى‏روند؟! البتّه قصد ما كم اهمیّت جلوه دادن این امور نیست، ولى این گروه، از تشیّع همین را فهمیده‏اند، امّا از صفات «رهبان باللیل، اسد بالنهار، احلام وزینة و صدور امینة و ...»، خبرى در آنها نیست.

5ـ شیعیان واقعى‏

كسانى كه با معارف الهیّه و كتب اهل بیت علیهم السلام آشنا هستند و برنامه‏هاى آنها صفاتى است كه در روایت ذیل آمده است .    

صفات شیعه (1)

قال الامام الباقر علیه السلام:

«یَا مُیَسِّرُ أَلَا اخْبِرُكَ بِشِیعَتِنَا؟ قُلْتُ: بَلى‏ جُعِلْتُ فِداكَ قَالَ: إِنَّهُمْ حُصُونٌ حَصِینَةٌ و صُدُورٌ أمِیْنَةٌ وَ أَحْلَامٌ وَزِیْنَةٌ لَیْسُوا بالمَذِیعِ البَذِرِ وَلَا بِالجُفَاتِ المُرَاعِیْنَ رُهْبَانٌ بِالْلَیلِ اسُدٌ بِالْنَهارِ». (بحارالانوار ج 65 ص 180)

حضرت امام محمّد باقر علیه السلام فرمود: اى میسّر (از اصحاب امام باقر علیه السلام)، آیا شیعیانمان را به تو معرّفى كنم؟ عرض كرد: فدایت شوم بفرمایید. حضرت فرمود: آنها دژهاى محكم و سینه‏هاى امانتدار و صاحبان عقل‏هاى وزین و متین هستند، شایعه‏پراكنى نمى‏كنند و اسرار را فاش نمى‏كنند و آدم‏هاى خشك و خشن و ریاكار هم نیستند، راهبان شب و شب‏زنده‏داران و شیران روزند.

این حدیث كوتاهى است كه هفت صفت براى شیعیان در آن بیان شده و یك دنیا مطلب و مسئولیّت در آن نهفته است.

1ـ دژهاى محكم‏

شیعیان باید در مقابل تبلیغات دشمن نفوذناپذیر باشند؛ اكنون كه وضع فرهنگى دنیا به شكل خطرناكى نسل جوان ما را تهدید مى‏كند، آیا راهى براى این كه جوانانمان را تقویت كنیم پیدا كرده‏ایم؟ اگر نمى‏توانیم میكروب‏ها را نابود كنیم باید خود را تقویت كنیم.

2 ـ 3 ـ 4 ـ امانتدار، عاقل و رازدار

در زمان ائمّه علیهم السلام یكى از گِله‏هاى ایشان این بود كه بعضى از شیعیان اسرار ما را فاش مى‏كنند. مراد از اسرار این بود كه مقاماتى كه ائمّه علیهم السلام داشته‏اند مانند مقام علم غیب امام، شفاعت در روز قیامت، امانت‏دارى علوم رسول‏اللَّه صلى الله علیه و آله، شاهد و ناظر اعمال شیعیان و معجزات و ... از مسائلى بود كه مردم عادّى و مخالفان قادر به درك آن نبودند ولى بعضى از شیعیان ساده‏لوح و خام، در هر جا كه مى‏نشستند همه چیز را مى‏گفتند و این كار ایجاد اختلاف، عداوت و دشمنى مى‏كرد، به همین جهت امام علیه السلام فرمودند شیعیان ما، سینه‏هاى امانتدارند، افشاكننده بى‏جهت نیستند، ایجاد اختلاف در میان این و آن نمى‏كنند.

از این بدتر گروه غُلاتى هستند كه در زمان ما پیدا شده‏اند كه به بهانه ولایت، كفریّات و تعبیرات زشتى درباره ائمّه علیهم السلام مى‏گویند كه هرگز ائمّه از آن راضى نیستند. باید مراقب این غلات جدید باشیم. این گروه دو عیب دارند: یك عیب این است كه خودشان را از بین مى‏برند؛ خیال مى‏كنند اگر صفات خدا را براى ائمّه علیهم السلام یا حضرت زینب علیهاالسلام یا شهداى كربلا بگویند، عین ولایت است؛ و عیب بزرگ‏تر این است كه زمان ما زمان رسانه‏هاى جمعى است، اگر خبرى امروز صبح صادر شود، یك ساعت بعد به گوشه و كنار دنیا مى‏رسد. این كلمات غلوّآمیز و این سخنان نادرست را از این جا به جاهاى دیگر پخش مى‏كنند و لكّه بزرگى را بر دامان شیعه مى‏چسبانند و شیعه را كافر معرّفى كرده و بعد هم كشتن شیعیان شروع مى‏شود. این اشخاص نادان خبر ندارند كه با حرف‏هایشان منشأ كشتار یك عدّه از شیعیان در جاى دیگرى از دنیا مى‏شوند.

واى از این دوستان نادان و انسانهاى جاهل، واى از آن زمانى كه نبض مجالس به دست افراد بى‏سواد، بى‏اطّلاع، ناآگاه و نادان بیفتد؛ نباید بگذاریم كه ابتكار مجالس به دست این گونه افراد باشد.

5ـ با محبّت‏

شیعیان خشن نیستند، بلكه پرمحبّت و داراى لطافتند. شیعه روح على‏بن ابى‏طالب علیه السلام و سایر ائمّه هدى علیهم السلام را دارد، كه حتّى با دشمنانشان هم محبّت مى‏كردند.

6 ـ 7 ـ شب زنده دار و شجاع‏

شیعیان ریاكار نیستند، و دو حالت مختلف را با هم جمع كرده‏اند، اگر كسى عبادت‏هاى شبانه آنها را ببیند مى‏گوید زاهدان روزگاراند و در امور زندگى ضعیف‏اند، امّا روز هنگام مشاهده مى‏كند كه مثل شیر در صحنه اجتماع حاضر مى‏شوند.

                                                                                                                                               فرآوری: اسفندیاری

بخش اعتقادات شیعه تبیان

منابع:

مشکات هدایت ـ آیت الله مکارم شیرازی

2-بحارالانوار ج 65