پاسخ به:آشنائی و شناخت قرآن
شنبه 10 تیر 1391 9:41 AM
|
رسالت قرآن در ثقافت(2)
|
| .. «و يُثيروا لهم دفائن العقول»[1] بلكه گذشته از تعليم مقدّمات برهان و نشان دادن نتائج قطعي آن ميكوشد كه پردهي پندار را از جلوي چشم دل بردارد، و انسان صالح سالك را به مقام منيع شهود غيب برساند، و درون اشياء مخصوصاً باطن دنيا را كه علاقهي به آن رأس هر خطا به شمار آمده است، نشان دهد، و خصوصيت نفس امّاره را كه، دشمنترين دشمن انسان است به وي نشان دهد، و خصومت شيطان را كه، دشمن آشكار اوست، به او نماياند تا هم آنچه در نهان خود با الهام الهي دريافت نمود ـ و نَفَسْ وَ ما سوّيها فَاَلهَمَها فُجورها وَ تَقْويها ـ[2] شكوفا گردد و هم به آنچه آگاه نبود عالم بلكه شاهد شود. از آنچه گذشت سرّ تطبيق كوثر، بر قرآن كريم روشن ميگردد زيرا هر گونه عطش فرهنگي را با شكستن حصر علم در خصوص تجربي و حسّي فرو مينشاند، يعني اولا زمينهي پژمردهي افكار را سيراب ميكند. ثانياً شجرهي طوبي را در زمين مساعد و پرآب غرس مينمايد ثالثاً ثمرهي شاداب آن شجره را به سالكان عرضه ميكند چنانكه حضرت علي بن ابيطالب ـ عليه السّلام ـ فرموده است: جَعَلَه الله ريّاً لِعَطش العلماء و رَبيعاً لقلوب الفقهاء و محاجّ لطرق الصلحاء و دواء ليس بعده داءٌ و نوراً ليس مَعَه ظلمة... و برهاناً لمن تكلّم به...و عِلماً لمن وَعَي...[3] تأمّل در اين بيان امام معصوم ـ عليهم السلام ـ نشان ميدهد كه رسالت قرآن تنها در بعد علم عقلي يا فقهي نيست كه فقط عطش علمي دانشمندان را فرو نشاند و يا گذشته از سيراب كردن سرزمين دلهاي دانش پژوهان فقط به آرايش فرهنگي قلوب آنان بسنده نمايد بلكه ميكوشد از مزرعهي خرّم دل، ميوههاي عمل صالح به بار بياورد و به سير و سلوك پرداخته شود تا راه و رسم پيوند علم و عمل روشن گردد. همانطوري كه در اوصاف كوثر آمده است كه با نوشيدن آن هرگونه گرسنگي برطرف ميشود، دربارهي قرآن مجيد نيز چنين ذكر شده است كه با استفاده از آن هر گونه بيماري و تاريكي و... برطرف ميگردد. در پايان تذكر اين نكتهي حسّاس ضروري است كه تمام رسالتهاي قرآن كه بعضي از آنها در طي فصول گذشته بيان شد فقط در پرتو هماهنگي با عترت طاهره صلوات الله و سلامه عليهم اجمعين قابل اجراء است و گرنه با پندار باطل كتاب خدا ما را بس است، كتابُ الله، هيچكدام از آن اهداف والا، تحقق پيدا نميكند چنانكه در حديث معروف ثقلين از پيامبر اكرم ـ صلّي اللّه عليه و آله ـ چنين رسيده است كه اين دو وزنهي وزين در هيچ مرحلهاي از هم جدا نخواهند شد و خيال جدايي هر كدام از ديگري همان گمان تجزيهي شيء بسيط است كه معادل با نفي اصل آن بسيط ميباشد. گفتار قرآن ناطق حضرت امير المؤمنين ـ عليه السّلام ـ در لزوم رجوع به اهل بيت عصمت و طهارت ـ عليهم السلام ـ چنين است: و اعلموا انّكم لن تعرفوا الرُشد حتي تعرفوا الذي تركه و لن تأخذوا بميثاق الكتاب حتي تعرفوا الذي نقضه و لن تمسّكوا به حتي تعرفوا الذي نبذه فالتمسوا ذلك من عند اهله[4]. اميد است قلوب همگان مرغزار قرآن و عترت ـ عليهم السّلام ـ شود. [1] . نهج البلاغه، خطبهي اول.
|
| رسالت قرآن ـ آيت الله جوادي آملي |