مقالات اپيدميولوژي

مقدمه و اهداف: آگاهي از دگرگوني سيماي سلامي (Health Transition) در هر کشور، از مهم ترين اطلاعاتي است که در برنامه هاي توسعه اجتماعي و برنامه ريزي براي تامين، حفظ و ارتقاي سلامت جامعه مورد استفاده قرار مي گيرد. دگرگوني سيماي سلامتي بر پايه دو گذار جمعيت شناسي ( Demographic Transition) و همه گير شناسي ( Epidemiologic Transition) استوار است.
روش کار: براي به دست آوردن سيماي سلامتي و دگرگوني آن در ايران، نخست اطلاعات جمعيت شناسي در فاصله 45 سال اخير، به منظور تعيين تغيير چهره جمعيت شناسي کشور ترسيم شد. سپس اطلاعات مربوط به الگوي مرگ از سال هاي 1350 تا 1380 از منابع مختلف، به خصوص اطلاعات ثبت مرگ شهر تهران (1350) و ثبت مرگ در 10 استان (1379) و 18 استان (1380) مقايسه گشت. همچنين با توجه به تمام نقصان هاي اطلاعاتي در اين زمينه، داده هاي بيماري هاي واگير در چند دهه اخير هم بررسي شد تا دگرگوني همه گير شناسي کشور نشان داده شود.
نتايج: به طور کلي اين مطالعه نشان مي دهد که ميزان مرگ و باروري در تعامل با افزايش درآمد سرانه، افزايش شهرنشيني، صنعتي شدن، ارتقاي فن آوري در جهان و افزايش دست رسي به خدمات بهداشتي درماني و ... کاهش يافته و با تغيير ترکيب سني جمعيت، جامعه در مرحله خروج از سن نوجواني قرار گرفته قرار گرفته است. علاوه بر اين، ميزان مرگ کودکان زير 5 سال و مادران نيز کاهش يافته است. همه موارد فوق به اين منجر شده است که ترکيب علتي مرگ ها، از بيماري هاي عفوني و واگير خارج شده و الگوي ابتلا بيماري ها و مرگ نيز در گروه هاي سني تغيير نمايد.
نتيجه گيري: به دليل ناهمگني توسعه اجتماعي در ايران، چهره دو گانه اپيدميولوژيک در بخشي از مناطق کشور پابرجاست، گوشه هايي از جامعه با بيماري هاي واگيردار و قسمت اعظم جامعه با بيماري هاي غيرواگير و مشکلات ناشي از آن درگير است. اين تغيير سيماي سلامتي در کشور، سبب خودنمايي اولويت هاي جديدي در برنامه هاي مرتبط با سلامتي و برنامه هاي توسعه اجتماعي و اقتصادي شده، ضمن ضرورت حمايت از فعاليت هاي گذشته و ادامه روندهاي آن، تغييراتي در سياست ها و استراتژي هاي جمعيتي، فرهنگي، توسعه اجتماعي و امور مرتبط با سلامتي را طلب مي کند.

 نسخه قابل چاپ