پاسخ به:اخبار قرآنی (1391/03/08)
دوشنبه 8 خرداد 1391 10:05 PM
طاوسی تأكيد كرد:
تفسير الميزان؛ حاصل تعليم علامه قاضی در روش تفسير «قرآن با قرآن»
گروه انديشه: مربی بنياد دايرةالمعارف اسلامی با اشاره به تفسير آيات قرآن كريم از ابتدای قرآن تا آيه 91 سوره مباركه انعام توسط علامه قاضی اظهار كرد: علامه سيدعلی قاضی شيوه تفسيری «قرآن با قرآن» را به شاگردش علامه سيدمحمدحسين طباطبايی انتقال داد كه در اثر آن تفسير شريف «الميزان» پديد آمد.
سعيد طاوسی مسرور، دانشپژوه رشته تاريخ اسلام و مربی بنياد دايرةالمعارف اسلامی، در گفتوگو با خبرگزاری قرآنی ايران (ايكنا)، با بيان اينكه علامه سيدعلی قاضی از عرفای نامدار و اساتيد اخلاق نجف در قرن چهاردهم است، اظهار كرد: هر چند شهرت قاضی بيشتر به عرفان و اخلاق است، اما در ديگر علوم همچون حديث، فقه و تفسير نيز تبحر داشت. قاضی به رغم اجتهاد، در درس خارج فقه سيدمحمدكاظم يزدی، سيدابوالحسن اصفهانی و ديگر علمای نجف نيز شركت میكرد.
مربی بنياد دايرةالمعارف اسلامی با بيان اينكه از علامه قاضی نقل شده كه هفت دوره درس خارج كتاب «الطهارة» را ديده بود، خاطرنشان كرد: از جمله آرای فقهی آيتالله قاضی اين بود كه وقت شرعی مغرب را استتار قرص خورشيد میدانسته و شاگردش، آيتاللهالعظمی محمدتقی بهجت نيز همين نظر را داشت.
طاوسی با اشاره به اينكه آيتالله قاضی به نظام آموزشی حوزههای علميه انتقاد داشت، عنوان كرد: نظر آيتالله قاضی خصوصاً در مورد كتابهای درسی حوزوی بر اين بود كه بايد كتابهای جديد جايگزين متون قديمی شوند. در همين راستا، او از شاگردش، آيتالله عباس قوچانی خواست كه «جواهر الكلام» كتاب عظيم آيتالله محمدحسن نجفی را از نو تحرير كند و 21 جلد از دوره 43 جلدی اين كتاب با تحقيق و تعليق آيتالله قوچانی منتشر شد.
اين محقق و پژوهشگر ادامه داد: علاوه بر اين آيتالله قاضی به دو تن از زبدهترين شاگردانش يعنی ميرزا ابراهيم شريفی ـ داماد وی ـ و علامه سيدمحمدحسين طباطبايی پيشنهاد كرد كه سيره نبوی(ص) شيعی بنويسند، زيرا غالب سيرههای تأليف شده توسط غيرشيعه صورت گرفته است. همچنين او به شاگردانش توصيه میكرد كه يك دوره تاريخ اسلام از ولادت پيامبر اكرم(ص) تا ولادت امام زمان(عج) را بخوانند.
وی با اشاره به مهمترين آثار برجایمانده از آيتالله قاضی اظهار كرد: از جمله آثار وی شرحی ناتمام بر دعای سمات به زبان عربی است كه نخستين بار در سال 1384 در تهران به چاپ رسيد. آيتالله قاضی اين اثر را در دو سال پايانی عمر خود نگاشته و به جهت بيماری موفق به اتمام آن نشد، بهطوریكه تنها حدود يك سوم اين دعا را شرح كرده است. او به خواندن اين دعا در عصرهای جمعه ملتزم بود و جلسه خواندن اين دعا در منزلش در نجف برگزار میكرد.
اين محقق و تاريخپژوه با اشاره به ديگر اثر مرحوم قاضی خاطرنشان كرد: از جمله ديگر آثار آيتالله قاضی تفسير قرآن كريم از ابتدا تا آيه 91 سوره مباركه انعام است كه ظاهراً نسخهای از آن در لندن موجود است. سيدعلی آقای قاضی را میتوان پايهگذار شيوه تفسيری «قرآن با قرآن» دانست. او اين روش را به شاگردش علامه سيدمحمدحسين طباطبايی انتقال داد كه در اثر آن تفسير شريف «الميزان» پديد آمد.
طاوسی ادامه داد: تصحيح و تحقيق «ارشاد مفيد» كه آن را در سال 1306 در سن 24 سالگی به انجام رسانده و سالها پيش در تهران چاپ سنگی شده است. علاوه بر اين آيتالله قاضی، بر برخی كتب ديگر نيز تعليقه نگاشته كه از جمله آنها میتوان به تعليقات وی بر «مثنوی» مولوی و «فتوحات» ابنعربی اشاره كرد كه هيچيك از اين تعليقات تاكنون منتشر نشده است.
مربی بنياد دايره المعارف اسلامی با اشاره به ذوق و قريحه شاعری آيتالله قاضی تصريح كرد: سيدعلی آقای قاضی در ادبيات عرب نيز مهارت داشت، علاوهبر اينكه به زبان فارسی و عربی نيز شعر میسرود. «قصيده غديريه» وی به زبان عربی كه در سال 1316هـ.ش سروده است، از شهرت ويژهای برخوردار است. همچنين آيتالله قاضی قصيده غديريهای نيز به زبان فارسی سروده است.
وی با بيان اينكه برخی از فرزندان آيتالله قاضی به علم و فضل شناخته میشوند، گفت: بهعنوان مثال سيدمحمدحسن قاضی طباطبايی كه خود از شاگردان پدرش بوده و «بحر المعارف» عبدالصمد همدانی را نزد وی خوانده است. از تأليفات سيدمحمدحسن قاضی میتوان به مجموعهای ده جلدی به نام «صفحات من تاريخ الاعلام» اشاره كرد.
طاوسی ادامه داد: جلد اول و دوم از اين مجموعه ده جلدی توسط سيدمحمدعلی قاضینيا، ديگر پسر آيتالله قاضی و استاد دانشكده الهيات دانشگاه تهران، به فارسی ترجمه و با عنوان «آيت الحق» منتشر شده است. او در جلد اول اين كتاب، اشعار پدرش را جمعآوری و شرح كرده است. از ديگر فرزندان قاضی، سيد مهدی، استاد علامه حسن حسنزاده آملی بوده است.
وی با اشاره به اينكه سيدعلی قاضی در سالهای آخر عمر خود به بيماری استسقاء مبتلا شد و سرانجام در ششم ربيعالاول سال 1366هـ.ق مصادف با نهم بهمنماه 1325هـ.ش رحلت كرد، اظهار كرد: آيتالله قاضی پس از اقامه نماز ميت توسط آيتاللهالعظمی سيدجمال گلپايگانی در وادی السلام، نزديك به مقام حضرت صاحب الزمان(عج) در كنار پدرش به خاك سپرده شد.
اين محقق و تاريخپژوه با بيان اينكه محمد سماوی ماده تاريخ وفات آيتالله قاضی را، «قضی علی العلم بالاعمال» استخراج كرده است، عنوان كرد: وصی رسمی آيتالله قاضی در امر اخلاق و عرفان، آيتالله عباس هاتف قوچانی بود، اما به نقل از حسنعلی نجابت شيرازی از شاگردان او، وی در آخرين روزهای حيات، آيتالله محمدجواد انصاری همدانی را جانشين معنوی خود معرفی كرد.
مربی بنياد دايره المعارف اسلامی ادامه داد: آيتالله قاضی در مورد آيتالله محمدجواد انصاری همدانی چنين گفته است كه «او تنها كسی است كه مستقيماً توحيد را از خدا گرفته است». ظاهراً سيدعلی آقای قاضی چند وصی و جانشين تعيين كرده بود زيرا از سيدحسين نصر نقل شده كه وصی آيتالله قاضی، علامه سيدمحمدحسين طباطبايی است.
طاوسی در بيان كرامات آيتالله قاضی عنوان كرد: نقلهای متعددی از ظهور كرامات آيتالله قاضی در دست است كه از جمله آن میتوان به طیّ الارض، ميراندن مار با استفاده از نام «المميت» خداوند، زنده شدن مرده به دعای وی، به دست آوردن سه سكه اشرفی طلا از طريق كرامت، خبر دادن از احوال، افكار، حالات و افعال اشخاص اشاره كرد.
وی ادامه داد: از ديگر كرامات سيدعلی آقای قاضی خبر دادن از آينده مانند خبر دادن از مرجعيت سيدابوالحسن اصفهانی و پيشگويی زمان مرگ خود، ساطع شدن نور از وی در حال نماز و نيز ظهور كرامات از قبر وی است. سيدعبدالعزيز طباطبايی از استادش سيدابوالقاسم خوئی نقل كرده كه به سبب رحلت آيتالله قاضی، پديده «تناثر نجوم» (پراكنده شدن و از بين رفتن برخی ستارگان) رخ داده است.