مقالات علوم سیاسی

فارابي در تحليل جامعه شناسانه از کنش و حيات اجتماعي، جامعه را به صورت سيستمي تحليل مي نمايد که داراي ساختار سلسله مراتبي است که عامل تعيين کننده اين سلسله مراتب ويژگي هاي طبعي و روانشناختي افراد و توانايي ها و مهارت هاي آنان است، و اين توانايي ها به واسطه کار و تلاش فرد شکل گرفته است. اما اين کار در درون ساختار اجتماعي توليد شده است که توسط سياستمداران طراحي و نگهداري مي شود، که به واسطه آن شرايط خاص اجتماعي بوجود مي آيد، بنابراين، فارابي براي نقش و عامليت رهبري و سياست اهميت ويژه اي قايل است. اما به موازات اهميت رهبري، فارابي براي آگاهي، انديشه و مولفه هاي ذهني و روحي و در نتيجه براي تعليم و تربيت نيز اهميتي ويژه قايل است که موجب پرورش استعدادها و مهارت هاي خاص در انسان مي شود. بنابراين فارابي متفکري فرهنگ گراست که معتقد است ارزش ها، هنجارها، نمادها، اعتقادات و طرز تلقي افراد نقشي تعيين کننده در کنش اجتماعي آنان دارد. لذا بايد گفت از نظر فارابي: بر هر مردمي کساني حکومت مي کنند که شايسته آنند؛ و اين نيز مصداق اين آيه قرآن است که مي فرمايد: «ان ا... لايغير اما بقوم حتي يغيرو ما بانفسهم».