مقالات علوم سیاسی

امپراتوري روسيه و پادشاهي بريتانيا به عنوان دو بازيگر اصلي بازي بزرگ قرن نوزدهم، رقابتي استعماري را در عرصه ژئوپليتيک آسياي مرکزي رقم زدند. اما تکرار اين بازي در دنياي پس از جنگ سرد در مرکز اوراسيا، با انتقاداتي بر انديشه ژئوپليتيکي حاکم بر قرن نوزدهم و بيستم همراه شده که ژئوپليتيک مقاومت را به عنوان يکي از مهم ترين رويکردهاي مطرح در سياست هاي جغرافيايي آغاز هزاره سوم ميلادي مورد توجه قرار داده است. اين پژوهش، ميزان تاثيرگذاري دو رويکرد ژئوپليتيکي سلطه و مقاومت بر جريان بازي بزرگ جديد را در اوراسياي مرکزي مورد بررسي قرار داده است. نوشتار حاضر ميان ژئوپليتيک استعماري (سلطه) و ژئوپليتيک مقاومت خط مميزي ترسيم نموده تا نزديک ترين نگرش ژئوپليتيکي حاکم بر وضعيت خاص اين بازي را معين سازد.
نتايج تحقيق نيز که با روش توصيفي - تحليلي و تحقيق همبستگي کيفي ميان مولفه هاي دو رويکرد ژئوپليتيک سلطه و مقاومت با جريان بازي صورت پذيرفته است، بيانگر آن است که درجه انطباق نگرش ژئوپليتيک سلطه با شرايط موجود در منطقه اوراسياي مرکزي به مراتب از نگرش ژئوپليتيکي مبتني بر مقاومت بالاتر است. در عين حال تشکيل يک جامعه مدني فعال بر اساس ايجاد اصلاحات اساسي سياسي - اجتماعي در کشورهاي محيط بازي جهت تحقق اصول ژئوپليتيک مقاومت، امري ضروري به نظر مي رسد.

 نسخه قابل چاپ