مقالات علوم سیاسی

با توجه به مباحث جهاني شدن اقتصاد از قبيل آزادسازي اقتصادي، تجارت خارجي، سرمايه گذاري و توليد و نقل و انتقالات مالي؛ نقش دولت هاي ملي در حال كاهش و مرزهاي جغرافيايي كشورها در حال كم رنگ شدن است. كشورهاي مختلف و مناطق گوناگون درصدد استفاده از مزاياي اقتصاد جهاني و بهره گيري از فرصت هاي آن به منظور افزايش قدرت اقتصادي با ارتقاي جايگاه ژئواكونوميك خود در دنياي پر رقابت عصر جهاني شدن اقتصاد مي باشند. ما در اين مقاله سعي دارد چالش هاي كشورهاي نفتي منطقه خليج فارس را در تعامل مثبت با فرايند جهاني شدن اقتصاد مورد بررسي قرار دهيم و تاثير اين ضعف را علي رغم داشتن موقعيت مهم ژئوپليتيكي بر جايگاه ژئواكونوميك اين منطقه بررسي كنيم. در اين كشورها، دولت بيشترين نقش را در اقتصاد دارد و به دليل كسب درآمد مستقيم از محل فروش نفت بسيار حجيم و پرهزينه شده است. خصوصي سازي به صورت واقعي اتفاق نيفتاده و رقابت پذيري كه عنصر لازم و مهم عملكرد بازار است، ضعيف و غيرشفاف است. برخي از اين كشورها در آزادسازي اقتصادي و كاهش تعرفه ها كوتاهي كرده اند. كه اين كاستي ها، جذب سرمايه گذاري خارجي و در نتيجه تعامل مثبت با فرايند جهاني شدن اقتصاد را براي اين كشورها با موانع و مشكلاتي روبرو ساخته است. مقاله حاضر درصدد نشان دادن تاثير اين چالش ها بر جايگاه ژئواكونوميك كشورهاي منطقه علي رغم موقعيت مهم ژئوپليتيكي آنها مي باشند. ابتدا جهاني شدن و شاخص هاي آن (آزادسازي  اقتصادي، خصوصي سازي، جذب سرمايه گذاري خارجي و رقابت پذيري) بيان شده است سپس به اقتصاد سياسي نفت و ويژگي هاي ساختار اقتصادي و سياسي كشورهاي نفتي خليج فارس اشاره شده است و در قسمت بعد شاخص هاي جهاني شدن در اين كشورها با بهره گيري از آمار و ارقام توضيح داده شده و سپس با در نظر گرفتن عملكرد اين دولت ها در راستاي تعامل با جهاني شدن اقتصاد، جايگاه ژئواكونوميك منطقه بررسي شده است.

 نسخه قابل چاپ