مقالات علوم سیاسی

سنجش و اندازه گيري امنيت خارجي کشورها به منظور تعيين وضعيت امنيتي آنها در نظام بين الملل و مقايسه آن ها با يکديگر، از دغدغه هاي هميشگي اداره کنندگان و مسوولين سياسي کشورها بوده است. در اين راستا تاکنون تلاش هايي جهت کمي کردن و سنجش وضعيت امنيتي کشورها صورت گرفته ليکن همه اين تلاش ها از منظر يک يا چند متغير محدود عمل کرده و به علت تفاوت در متغيرهاي مورد استفاده، هيچ گاه منعکس کننده وضعيت جامع و فراگير کشورها نبوده اند. در عين حال اين شاخص ها عمدتا منعکس کننده اوضاع امنيتي کشورهاي غربي بوده و استفاده از آنها براي کشوري نظير جمهوري اسلامي ايران منطقي به نظر نمي رسد. زيرا به علت شرايط خاص جمهوري اسلامي ايران، نمي توان همه شاخص هايي که در نظام بين الملل تعريف مي شوند را براي سنجش امنيت خارجي جمهوري اسلامي ايران ملاک قرار داده و با آنها، امنيت کشور را ارزيابي نمود. با توجه به اين امر و با نگرش به اين که ايران در يکي از کانون هاي بحران يعني خاورميانه واقع شده، اين تحقيق کار خود را با فقدان مدلي براي سنجش امنيت خارجي جمهوري اسلامي ايران به عنوان مساله تحقيق آغاز نمود. هدف از انجام اين تحقيق استخراج شاخص هاي سنجش امنيت خارجي جمهوري اسلامي ايران و طراحي مدلي بود که بتوان با کمک آن، سطح امنيت خارجي جمهوري اسلامي ايران را سنجيد. موضوع و روش تحقيق به گونه اي است که به دليل تلاش براي مدل سازي، فاقد فرضيه مي باشد. با عنايت به اين موضوع براي انجام تحقيق، هنگام استخراج شاخص هاي امنيت خارجي جمهوري اسلامي ايران که با مؤلفه هاي نرم امنيت مرتبط است، از روش کيفي و تحليل سيستماتيک و براي طراحي مدل سنجش امنيت، از روش موردي– زمينه اي استفاده شد. نتيجه اين تحقيق نشان مي دهد که امنيت قابل سنجش بوده و سطح امنيت خارجي جمهوري اسلامي ايران در نيمه اول 1388 در مقياس صفر تا 100، مقدار 56.6 مي باشد.

 نسخه قابل چاپ