بانک مقالات جغرافیا

در دهه هاي اخير در كشور ما ايران، به دليل افزايش جمعيت و نرخ رو به رشد آن و از سوي ديگر مهاجرت هاي غير قابل كنترل جمعيت روستانشين به سوي مراكز شهري، ساختارهاي زير بنايي و تشكيلاتي نيز به صورت تصاعدي به سمت حوزه هاي شهري واقع در نواحي خشك و نيمه خشك متمركز شده است. ليكن در روند توسعه فيزيكي مناطق شهري، به مسايل مربوط به زير ساخت هاي طبيعي، مباني هيدرولوژيكي و ويژگي هاي اقليمي توجه كافي نشده است. در اقاليم خشك ميزان بارش كم، نامنظم و پراكنده است. علي رغم كمي بارش، بخش قابل توجهي از بارندگي ها تند، ناگهاني و كوتاه مدت بوده و سيلاب هاي با دبي نسبتا زياد ايجاد مي كند. با توجه به اين كه يكي از واحدهاي ژئومورفولوژيكي در مناطق خشك مخروط افكنه ها است، جريان سيلاب روي آنها در بخش پايين دست به صورت كانال هاي شرياني و پخشي بوده، كه در مواقع سيلاب هاي شديد به شدت ناپايداراند. متاسفانه در سال هاي اخير با توسعه روزافزون جمعيت شهرها، ساخت و سازهاي شهري به سمت مخروط افكنه ها گسترش يافته و احتمال خطرات ناشي از سيلاب هاي ناگهاني همواره تهديدزاست. شهر بيرجند، به عنوان مهمترين و بزرگترين مركز شهري واقع در شرق كشور، يكي از شهرهايي است كه بارها در معرض سيلاب هاي مخرب قرار گرفته است. نوشتار حاضر، با تحليل ويژگي هاي اقليمي، فيزيوگرافي و هيدرولوژيكي مسيل هاي شمالي و جنوبي شهر بيرجند و بررسي احتمال سيل آنها، به پيشنهاد اقدامات حفاظتي مناسب براي حفاظت شهر بيرجند در مقابل سيلاب ها مي پردازد.

 نسخه قابل چاپ