بانک مقالات جغرافیا

خشکسالي داراي سه مشخصه شدت، مدت و وسعت است و براي بررسي اين پديده طبيعي لازم است سه مشخصه مذکور مورد ارزشيابي قرار گيرد. بيشتر شاخص هاي معتبر جهاني مانند شاخص استاندارد بارندگي، دهک ها و پالمر به منظور آشکارسازي شدت و مدت خشکسالي طراحي شده اند و براي تعيين وسعت خشکسالي ها، استفاده از سيستم اطلاعات جغرافيايي و پهنه بندي مناطق هم شدت، بسيار مفيد و ضروري است. در اين تحقيق، شاخص درصد از بارش ميانگين، جهت پهنه بندي شدت و خطر خشکسالي استفاده شده است. هم چنين به منظور بررسي و محاسبه وضعيت و اثر خشکسالي بر منابع آب زيرزميني، سري هاي زماني طولاني مدت يک ساله (1385) و دو ساله (85-1384) براي تعيين شاخص SPI مورد استفاده قرار گرفت. همچنين ميزان بارندگي هر ايستگاه در دوره هاي برگشت خشکسالي مختلف، جهت بررسي اثر خشکسالي بر بيلان آب استان تعيين شد. به طور کلي، بر اساس نقشه هاي پهنه بندي مجموع درصد خشکسالي بر اساس شاخص درصد از نرمال، نتيجه گرفته شده است که بيش از نيمي از مساحت استان در 32 تا 40 درصد دوره آماري دچار خشکسالي بوده اند. همچنين، نقشه هاي پهنه بندي ميانگين بارش سالانه در دوره هاي بازگشت مختلف نشان مي دهد که قسمت هايي از شهرستان هاي تربت حيدريه، گناباد، خواف و کاشمر بدترين وضعيت را خواهند داشت. بر اساس مطالعه سري هاي زماني يک ساله و دو ساله مشخص شده است که بارندگي هاي مناسب در شش ماهه پاياني سال 1385، نتوانسته است تاثير مهمي بر وضعيت آب در استان خراسان رضوي داشته باشد و خشکسالي هاي آن را در دوره هاي طولاني تر از يک سال برطرف نمايد. همچنين، اثرات وقوع يک دوره خشکسالي با بارندگي هاي بعدي جبران نشده و براي جبران خسارات، به مديريت ويژه اي نياز است.

 نسخه قابل چاپ