بانک مقالات جغرافیا

موج هاي هواي گرم طي دوره سرد سال از موثرترين پديده هاي جوي بر بومسامانه هاي خشکي هستند. بررسي اين پديده در ايران هم به جهت کمبود نسبي بارش و هم وابستگي فراوان منابع تامين آب شيرين به ذخاير برف و ماندگاري زمستاني آنها ضروري است در اين پژوهش داده هاي بالاترين دماهاي ماهانه براي 21 ايستگاه هواسنجي در گستره ايران طي سال هاي 1349 تا 1379، با هدف تعيين موج هاي هواي گرم دوره سرد سال از آبان تا ارديبهشت از سالنامه هاي هواشناسي استخراج شد. با  شناسايي اين موج ها و نيز محاسبه نمره Z داده هاي ايستگاه ها طي روزهاي اوج آنها، هسته هاي مکاني گرما شناخته شد تا از اين طريق الگوهاي جابجايي مکاني آنها طي دوره ي 31 ساله مورد مطالعه طراحي شود. نخستين نتايج نشان داد عموم ايستگاه هاي نزديک منابع آب به ويژه خليج فارس هسته هاي گرم تري را در دوره سرد سال دارند ولي هنگامي که به جاي ارقام بالاترين دماي ماهانه ايستگاه ها، از نمره Z آنها استفاده شد؛ هسته هاي گرما، عموما در ايستگاه هاي دروني سرزمين ايران به ويژه در محورهاي کوهستاني زاگرس و البرز نمايان شدند. بدين ترتيب مشخص گرديد شدت روند افزايشي دما در ايستگاه هاي مناطق کوهستاني و برفگير شمال غرب، شمال و تا حدودي غرب از مناطق جنوب ايران بيشتر است و ذخاير سالانه برف آنها در آينده با شتاب بيشتري ذوب مي شود و ميزان رسوبات رودها افزايش مي يابد. از اين رو شايسته است روند پرشتاب سدسازي هاي اين مناطق با توجه به روندهاي اقليمي با احتياط بيشتري دنبال شود و ضرورت تقدم اجراي طرح هاي نفوذ دادن آب (آبخيزداري) بر جمع آوري آن (سدسازي) جدي تر گرفته شود.

 نسخه قابل چاپ