بانک مقالات جغرافیا

سکوي تراورتني تخت سليمان که در اثر نهشته گذاري چشمه هاي آهک ساز جديد به وجود آمده، در شمال غرب ايران قرار گرفته است. آب چشمه هاي درياچه روي سکو که از دو دريچه به بيرون جاري مي شود، داراي املاح زيادي است که به صورت نهشته هاي ديواري شکل در مسير آبهاي جاري ته نشين شده اند. اين توده هاي باريک کلسيتي، مورفولوژي خاصي را در سطح زمين هاي آهکي به وجود آورده اند. هدف اين پژوهش، شناسايي عوامل موثر در تشکيل اين پديده ها، دسته بندي و بررسي نقش آنها در مورفولوژي زمين هاي تراورتني محدوده باستاني تخت سليمان است. در اين پژوهش، از کارهاي ميداني، مانند: حفر ترانشه براي بررسي اجزاي دروني کانال ها، اندازه گيري ميزان ته نشست نهشته هاي کلسيتي، آناليز شيميايي آب هاي جاري و نمايش مورفولوژي کانال ها از طريق GIS استفاده شده است. نتايج اين پژوهش نشان مي دهد، پيدايش اين کانال ها به عواملي، مانند سرعت آب، افزايش دما، فتوسنتز گياهي و کاهش فشار جزيي CO₂ وابسته است. افزايش ارتفاع، فرو ريزي و جابه جايي کانال هاي خود ساخته، چشم انداز آهکي محدوده را به هم زده است. اين کانال ها در روند شکل گيري، سه مرحله کودکي، بلوغ و پيري را سپري کرده اند. کانال هاي سنگي خودساخته در سطح و اطراف سکو از لحاظ مورفولوژي به چهار دسته تقسيم مي شوند: نهشته هاي توفايي ديوار مانند، کانال سنگي فروريخته، کانال هاي خود ساخته روي سکو و کانال هاي خود ساخته بيرون از سکو.

 نسخه قابل چاپ