پاسخ به:بانک مقالات جغرافیا
جمعه 8 اردیبهشت 1391 9:10 AM
| 7 : جغرافيا و برنامه ريزي محيطي (مجله پژوهشي علوم انساني دانشگاه اصفهان) بهار 1390; 22(1 (پياپي 41)):97-106. |
| بررسي پايداري منابع بوم شناختي با استفاده از شاخص جاي پاي بوم شناسي: مورد ايران |
| سرايي محمدحسين*,زارعي فرشاد عبدالحميد |
| * دانشگاه يزد، يزد، ايران |
|
جاي پاي بوم شناختي يک ابزار ارزيابي ميزان ارتباط انسان با طبيعت است. اين شاخص، کيفيت نيازهاي يک گروه انساني را که با مقدار مشخصي از سطح زمين و آب، به توليد منابع مصرفي و دفع مواد زايد حاصل از زندگي خود اقدام مي کند، اندازه گيري مي نمايد. جاي پاي بوم شناختي، مقايسه جامعي از تقاضا و مقدار عرضه منابع طبيعي ارائه مي دهد. در ارزيابي هاي جاي پاي بوم شناختي، جاي پاي بوم شناختي واقعي يک منطقه (مانند: شهر، کشور و غيره) با جاي پاي بوم شناختي بالقوه اي که براي پايداري آن منطقه موردنياز خواهد بود، سنجيده مي شود. مديريت منابع طبيعي به توانايي و سرعت تجديد آن منابع در راستاي توسعه پايدار مربوط مي شود. هم اکنون جاي پاي بوم شناختي به عنوان يک شاخص توسعه پايدار به طور گسترده پذيرفته شده است. کشورها، شهرها يا سازمان ها با سنجش مقدار جاي پاي بوم شناسي شان مي توانند پايداري فعاليت هايشان را ارزيابي کنند. تاکنون تخمين هاي بسياري از مقدار جاي پاي بوم شناختي در سطوح مختلف جهاني، ملي و منطقه اي ارايه شده است. کاهش جاي پاي بوم شناختي يک جمعيت يا سازمان اساسا به تغيير در رفتار افراد مربوط مي شود. کاهش جاي پاي بوم شناختي يک شخص يا يک فعاليت ويژه، ممکن است به واسطه تغيير در مواردي، نظير: منابعي که مصرف شده اند، چگونگي به وجود آمدن مواد زايد و نوع غذاي مصرف شده باشد. چنين جاي پاي هاي بوم شناختي ناشي از اختلاف بين کشورها در مراحل مختلف توسعه اقتصادي و خصوصيات جغرافيايي مختلف آنها است. ما در اين پژوهش به دنبال اين هستيم تا منابع بوم شناختي ايران را از انقلاب اسلامي تا سال 1380 بررسي کنيم. با بررسي هاي و همچنين آمارهاي ارايه شده، مشخص گرديد که منابع اکولوژيک در ايران به صورت ناپايدار استفاده شده است. |
| كليد واژه: شاخص جاي پاي بوم شناختي، توسعه پايدار، منابع بوم شناختي، ايران |
![]() |
|
نسخه قابل چاپ |