بانک مقالات جغرافیا

بررسي نقش عوامل گوناگون در شكل دهي تحولات شهرها، به ويژه از لحاظ مكاني- فضايي، مقوله مهمي در مطالعات نوين جغرافيايي به شمار مي رود. اگر چه عوامل متعددي در اين تحولات نقش دارند، ولي در اين تحقيق سعي شده است تا ضمن بررسي عوامل مختلف طبيعي- اكولوژيكي موثر در تحولات مكاني – فضايي، به دامنه نسبتا گسترده تاثير كلانشهر تهران بر تغييرات بوجود آمده در شهرهاي مورد مطالعه نيز پرداخته شود. در طي سالهاي اخير تاثيرات كلانشهر تهران سبب تغييرات عمده اي در نواحي پيراموني گرديده است. از اين رو شهرهاي رودهن و بومهن به دليل تاثيرپذيري متفاوت از تهران به عنوان نمونه جهت پژوهش در اين مقاله انتخاب گرديد. فرضيات تحقيق در ابتدا بر تاثير عوامل طبيعي و اكولوژيكي و سپس بر تاثيرات تهران بر تحولات متفاوت در منطقه مورد مطالعه مبتني است و در مجموع براي تبيين و ارزيابي اين گونه تاثيرگذاريها، ضمن استفاده از روش هاي توصيفي- تحليلي از شيوه هاي آماري نيز استفاده شده است. نتايج حاصله نشان مي دهد كه از بين عوامل گوناگون عوامل توپوگرافي، اقليم و منابع آب و خاك تاثير عمده اي در تكوين و نقش پذيري و تحولات متفاوت اين دو شهر برجاي گذاشته است. همچنين بررسي تاثير سياست هاي تمركززدايي كلانشهر تهران حاكي از تاثير تغييرات چشمگير در رودهن و بومهن است. به هر حال بررسي هاي تطبيقي نشان از تحولات كالبدي- فضايي دارد. به طوري كه از سال 1365 تا 1383 بالغ بر 25.9 هكتار از اراضي شهر رودهن به احداث واحدهاي آموزشي، فرهنگي، ورزشي، جهانگردي و پذيرايي اختصاص يافته است. در حاليكه 68.2 هكتار از اراضي بومهن به كارگاه هاي صنعتي- تجاري و فعاليت هاي انبارداري اختصاص دارد. يافته هاي تحقيق بيانگر گرايش اقتصاد شهرهاي رودهن و بومهن در راستاي نيازهاي شهر تهران جهت استفاده از شرايط آب و هوايي مطلوب رودهن براي گردشگري و ايجاد دانشگاه آزاد، و وجود اراضي ارزان و كارگر فراوان در بومهن براي ايجاد صنايع، مي باشد.

 نسخه قابل چاپ