بانک مقالات جغرافیا

در فصل تابستان اثر بارش هاي موسمي هندوستان بر جنوب شرق ايران قابل مشاهده است. اين بارش ها تحت دو الگو قابل مطالعه هستند:
در الگوي اول زبانه کم فشار موسمي در سطح زمين بخش هايي از کشور را در بر مي گيرد و در شمال غرب يک سيستم پرفشار حاکم مي گردد. در اثر برخورد و تقابل اين دو سيستم فشار، جبهه نيمه ساکن روي ايران مستقر، و نفوذ هواي سرد شمالي به سمت کم فشار موسمي باعث صعود آن مي شود. در الگوي نوع دوم زبانه کم فشار موسمي رطوبت را از اقيانوس هند و خليج بنگال به جنوب شرق کشور حمل مي کند و در اثر گرمايش زميني، کم فشار حرارتي تشکيل شده در محل باعث صعود هواي مرطوب موسمي مي گردد. هر دو الگو نيازمند تمرکز کم ارتفاع در سطح 500 هکتوپاسکال و واگرايي در سطح 200 هکتوپاسکالي هستند. چنانچه شرايط اوليه (ورود زبانه کم فشار موسمي) رطوبت را به ايران حمل کند ولي شرايط ثانويه (وجود کم ارتفاع در 500 هکتوپاسکالي و واگرايي در 200 هکتوپاسکالي) وجود نداشته باشد ريزش هاي جوي به وقوع نخواهد پيوست.