بانک مقالات جغرافیا

طرح پروانه گذر مرزي در واپسين سالهاي عمر شوروي سابق ميان اين کشور و جمهوري اسلامي ايران در قالب انعقاد يک يادداشت تفاهم در تاريخ 26/11/86 مطابق با 15 فوريه 1990 م، آغاز شد و به موجب آن تسهيلاتي در عبور و مرور ساکنان مرزي دو کشور در نظر گرفته شد. بر اين اساس ساکنان مرزي دو کشور، با دريافت پروانه گذر مرزي مي توانند هر سال چهار بار تا شعاع 45 کيلومتري به آن سوي مرز مسافرت کنند. هدف از اين يادداشت تفاهم که اجراي آن پس از فروپاشي شوروي در سال 1991 م نيز با کشورهاي ترکمنستان و آذربايجان ادامه داشته است، تمايل به توسعه روز افزون همکاري هاي بين دو کشور با توجه به روابط حسن همجواري و مساعدت در برقراري تماسها بين اتباع دو کشور که در مناطق مرزي اقامت دارند، ذکر شده است. اجراي اين طرح منجر به جابجايي انسانها، کالاها، اطلاعات و ... در دو سوي مرز شده و حتي راه اندازي بازارچه هاي مرزي را در باجگيران و سرخس به دنبال داشته است. در اين تحقيق به بررسي تطبيقي اهداف و عملکردهاي طرح پروانه گذر مرزي بين ايران و ترکمنستان در محدوده استان خراسان پرداخته شده است. سوال اصلي اين تحقيق اين است که اهداف طرح گذر مرزي تا چه حد تحقق يافته است؟
جهت گردآوري اطلاعات مورد نياز تحقيق علاوه بر استفاده از روشهاي کتابخانه اي (اسناد، کتب، مقالات، متون)، مراجعه به پايگاه هاي اطلاعاتي مرتبط با تحقيق در شبکه جهاني اطلاع رساني، مصاحبه با کارشناسان و مسوولين مرزي، پرسشنامه اي نيز توسط تردد کنندگان مرزي تکميل شده است. در پايان مشخص شد که عملکردهاي طرح در راستاي برقراري ارتباط ميان اتباع حاشيه مرز و تسهيل در رفت و آمد آنان، گسترش تماس ها و تعاملات بين اتباع دو کشور تا حد زيادي محقق شده است. از طرفي نتايج اجراي طرح گوياي شکل گيري روابط حسن همجواري و گسترش همکاري هاي دو جانبه است.

 نسخه قابل چاپ