بانک مقالات جغرافیا

پهنه بندي زمين لغزش يكي از روش هايي است كه مي توان به كمك آن مناطق بحراني را به لحاظ پايداري شيب مشخص كرده و از نقشه هاي پهنه بندي به دست آمده در برنامه ريزي هاي توسعه پايدار استفاده كرد (كرم، 1381، 25). حوضه اسطرخي شيروان در استان خراسان شمالي در دامنه هاي شمالي ارتفاعات شاه جهان واقع شده، يكي از زير حوضه هاي حوضه بزرگ اترك محسوب مي شود. يكي از مشكلات عمده اين حوضه وقوع زمين لغزش هاي متعدد و نسبتا بزرگ است كه خسارات زيادي را به بار آورده است. براي شناسايي حركت هاي دامنه اي، آنچه بيش از همه لازم مي نمايد، شناخت همه جانبه عوامل و فرآيندهايي است كه به طور مداوم بر روي دامنه ها اثر گذاشته، آنها را به سمت بي ثباتي و يا ثبات سوق مي دهد.
بر همين اساس، در اين مطالعه از روش شاخص آماري AHP² به منظور پهنه بندي زمين لغزش بهره گرفته شد. عوامل متعددي در اين پهنه بندي لحاظ شدند كه عبارتند از: بارندگي، درجه حرارت، ماندگاري برف، ليتولوژي، فاصله از گسل، خطواره ها، واحدهاي مورفولوژي، سايه و آفتاب، شيب، جهت شيب، طبقات ارتفاعي، تراكم زهكشي، فاصله از رودخانه، گروه هاي هيدرولوژيك خاك، كاربري اراضي، فاصله از روستا و پوشش گياهي. در اين روش با توجه به وسعت پهنه هاي لغزشي در هر يك از كلاس هاي پارامترهاي مختلف مورد مطالعه، ارزش وزني براي هر يك از سلول ها در نظر گرفته شد و نهايتا مجموع ارزش هاي وزني براي هر سلول با همپوشاني لايه هاي مختلف مورد مطالعه به دست آمد. سپس نقشه طبقات خطر زمين لغزش در چهار گروه خيلي زياد، زياد، متوسط و كم تهيه شد. بر اساس نقشه پهنه بندي به دست آمده حدود 1.8 درصد از مساحت حوضه در پهنه خطر بسيار زياد، 20.9 درصد در پهنه خيلي زياد، 56.9 درصد در پهنه خطر متوسط و 20.4 درصد در پهنه خطر پايين قرار مي گيرد.

 نسخه قابل چاپ