بانک مقالات جغرافیا

با اين فرض كه پيكره كنوني شهر يزد را بر مبناي سرانه كاربري هاي زمين و ساختارهاي موجود شهري مي توان پهنه بندي نمود و الگوهاي متفاوتي از توسعه فيزيكي را تشخيص داد، مطالعه حاضر انجام يافته است. در يك روش توصيفي- تحليلي پويش رشد و توسعه فيزيكي شهر بررسي شده و الگوهاي گوناگون موجود مشخص گرديده است. بر اين اساس شهر، يزد در پويش تاريخي دوهزار ساله اش تا پيش از دوره تجددگرايي و سرمايه داري مانند اكثر شهرهاي قديمي ايران الگوي رشد ارگانيك را تجربه كرده سات. اين الگوي رشد در تطابق با جغرافيا و منطق معماري كويري، ساختاري فشرده و يكپارچه را عرضه داشته است. در اين الگو، زمين شهري نيز كاربري هاي سنتي شهر را كفايت مي كرده است.
برخلاف الگوي سنتي، الگوهاي جديد توسعه شهري كه خصوصا بعد از اجراي اولين طرح جامع شهري در يزد ظهور يافتند، ناشي از الحاق زمين به طور گسترده و خارج از يك طرح كاربري زمين اجرا شده اند. تا قبل از انقلاب اسلامي اين الگوها اصولا تحت تاثير گسترش مرزهاي شهري و به درون كشاندن روستاهاي حاشيه اي و اراضي و باغات هم پيوند با آنها شكل گرفته و بعد از انقلاب با واگذاري و عرضه دولتي و خصوصي زمين در محدوده هاي الحاقي، بسط يافته اند. به هر حال، اكنون شهر يزد با الحاقي هاي مصوب طرح هاي شهري گذشته و عرضه و واگذاري هاي گسترده زمين دچار تنوعي از الگوهاي توسعه فيزيكي شده و انسجام شهري خود را از دست داده است.

 نسخه قابل چاپ