بانک مقالات جغرافیا

منطقه ساحلي غير سنگي شرق درياي عمان از واحدهاي رسوبي محيط هاي بياباني، رودخانه اي، ساحلي و دريائي کم عمق تشکيل شده و مهم ترين آنها که حاصل اندرکنش توام فرايندهاي دريائي و خشکي است، تپه هاي ماسه اي مي باشند. اين تپه ها در اشکال طولي، عرضي، برخان، مرکب، پناهگاهي، گنبدي شکل و پهنه هاي ماسه اي رخنمون يافته اند. تبه هاي ماسه اي اين منطقه به لحاظ ماهيت تغييرپذير خود، شاهد تحولات بسياري به صورت تشکيل تپه هاي جديد، تبديل آنها به يکديگر و فرسايش کلي و جزئي بوده اند. فرسايش و حرکت تپه هاي ماسه اي به عنوان يکي از فرايند هاي مهم مناطق حاشيه بيابان هاي ساحلي استان سيستان و بلوچستان مشکلات فراواني براي ساکنين اين مناطق ايجاد کرده است. هدف از اين تحقيق بررسي الگوي تغييرات بيابان هاي ساحلي درياي عمان و تاثير اين تغييرات بر روي منابع طبيعي مجاور آنها بوده است. در اين تحقيق عکس هاي هوائي سال هاي 1346و 1372 منطقه ساحلي سيستان و بلوچستان مورد استفاده قرار گرفته است. منطقه بررسي شده بالغ بر 636123 هکتار مساحت داشته و کرانه اي به طول 300 کيلومتر از سواحل درياي عمان را در بر گرفته است. کليه اطلاعات پايه و به علاوه نتايج پيمايش هاي ميداني با استفاده از روش GIS آناليز و بررسي شده است. حاصل اين بررسي ها، تهيه نقشه هاي پراکنش انواع تپه هاي ماسه اي و تعيين نوع و ميزان تغييرات آن بوده است. مساحت تپه هاي ماسه اي در انواع مختلف در سال 1346 بالغ بر 45600 هکتار بوده و اين در حالي است که پس از 26 سال در سال 1372، مساحت آنها با 10.35 در صد رشد به 50867 هکتار رسيده است. در اين بين، تپه هاي ماسه اي عرضي، پناهگاهي، مرکب، و پهنه هاي ماسه اي به علت تبادل رسوب بين دريا و منطقه ساحلي، رويش گياهان در حاشيه رود خانه هاي فصلي، حرکت تپه هاي ماسه اي به سمت مرکز بيابان و تبديل آنها به انواع ديگر و فرسايش انواع تپه هاي ماسه و پخش رسوبات در حاشيه آنها شاهد افزايش و توسعه بيشتري بوده اند؛ در حالي که انواع طولي، برخان و تپه هاي گنبدي شکل به لحاظ فرسايش بادي و تغيير شکل به انواع ديگر دچار کاهش سطح شده اند.

 نسخه قابل چاپ