بانک مقالات جغرافیا

مقاله حاضر به چگونگي پهنه بندي بخش مرکزي شهرستان ورزقان با توجه به عوامل طبيعي و انساني براي مکان يابي مراکز خدمات روستايي پرداخته است. بدين منظور از ابزار توانمند و دقيق GIS براي توليد و تجزيه و تحليل نقشه ها استفاده گرديد. طي اين فرايند، ابتدا استقرار سکونتگاه ها از نظر عوامل طبيعي در چهار شاخص سطوح ارتفاعي، شيب، قابليت اراضي و دسترسي به منابع آب مورد بررسي قرار گرفت و نقشه هاي مربوط به آنها تهيه شد. سپس ارزش سکونتگاه ها از نظر عوامل انساني در پنج معيار جمعيت، دسترسي، خدمات بهداشتي، خدمات آموزشي و تسهيلات زير بنايي با استفاده از مدل شاخص مرکزيت وزني در کل بخش مشخص گرديد. سپس با استفاده از توابع تحليلي همسايگي درون يابي به روش IDW کل محدوده بخش در هر يک از معيارهاي تعيين شده پهنه بندي گرديد. بعد از اين مرحله، عمليات استاندارد سازي لايه ها و عمليات تلفيق لايه ها با استفاده از روش هاي همپوشاني و ترکيب نقشه اي مانند منطق بولين و وزن دهي به روش رتبه اي انجام شد. پس از آن با تلفيق نقشه هاي بدست آمده در عوامل طبيعي و انساني از دو مدل مذکور، قسمت هاي مناسب جهت استقرار مراکز خدمات روستايي در بخش مرکزي شهرستان ورزقان پهنه بندي شد.