بانک مقالات علوم اجتماعی

خشونت پديده اي تاريخي و جهاني است كه در همه جوامع و تمام ادوار وجود داشته است. توجه به اين پديده از دهه 70 ميلادي آغاز شد و پژوهش هاي متعددي در اين حوزه انجام گرفت. بررسي در باب خشونت با مشكلاتي همراه است. در اين پژوهش ها محقق وارد حوزه خصوصي و صميمي خانواده مي شود و در خصوص رفتاري حساس از افراد سئوال مي كند. وجود خشونت در خانواده از طرف قرباني به علل مختلف پنهان نگاه داشته مي شود، فراموش مي شود و يا در بيان آن اغراق مي شود. نبود آمار در خصوص افراد در معرض خشونت، مشكل ديگري در راه دست يابي به نمونه معرف است. مشكل ديگري كه در بررسي هاي خشونت مشاهده مي شود تبيين هاي نظري موجود است. بسياري از ديدگاه هاي نظري موجود عوامل موثر در بروز خشونت را در سطح ويژگي هاي «فردي مانند» و يا در سطح «خانوادگي مانند» در نظر مي گيرند. كليه اين عوامل در شناخت صحيح از پديده تأثير دارند.
نظريه پردازان فمينيست تبيين هاي فردي يا خانوادگي را در باب خشونت، براي توضيح كافي نمي دانند. هر چند معتقد هستند اين عوامل مي تواند به مثابه عاملي تشديدكننده رفتار خشن عمل كند، تأكيد آنان بر وجود ساختار نابرابر روابط قدرت ميان زنان و مردان در جامعه و نهادهاي آن است. توجه آنان متوجه ساختار مردسالارانه اي در جامعه است كه به مردان اجازه اعمال قدرت بر زنان را مي دهد. از اين ديدگاه خشونت عمل انفرادي يك مرد عليه يك زن نيست كه با استفاده از ويژگي هاي فردي تحت بررسي قرار گيرد، بلكه خشونت رفتاري است كه از جانب مردان جامعه بر روي زنان جامعه اعمال مي شود. خشونت يك ابزار نظارتي مهم است كه هم بازتاب روابط نابرابر قدرت در جامعه است و هم به حفظ روابط نابرابر قدرت كمك مي كند.
با نگاهي به تحقيقات انجام شده در ايران ناهماهنگي ميان داده هاي كسب شده مشخص مي شود. هم چنين مشخص مي شود كه در اكثر بررسي ها عوامل موثر بر خشونت به صورت متغيرهاي فردي و خانوادگي بحث و بررسي شده اند. اين مقاله با توجه به ديدگاه فمينيستي سعي در مشخص كردن اهميت ساختار نابرابر قدرتي دارد كه در حوزه هاي اقتصاد، قوانين، نيروهاي نظارتي جامعه و نهادهاي حمايتي جامعه حضور دارد و بر توجه به ساختار جامعه كه مردان را تشويق به اعمال خشونت و زنان را وادار به تحمل آن مي كند تاكيد مي كند.

 نسخه قابل چاپ