مقالات روانشناسی

در قرن پيش، تقريبا همه كساني كه درباره ماهيت علم قلم مي ‌زدند، در اين باب هم ‌سخن بودند كه علم بايد «آزاد از ارزش داوري» باشد. پيش از همه، پوزيتيويست ‌ها و پيروان آنها، بر اين نكته تاكيد خاص داشتند كه علم با امور واقع سروكار دارد. در اين ديدگاه حقايق و ارزش ‌ها امور متبايني هستند كه نمي‌ توان آنها را با هم به كار برد. واقعيت‌ ها امور عيني ‌اند و دانش ما از جهان در پي يافتن آنهاست و در مقابل، ارزش ‌ها ذهني و مبتني بر علاقه‌ هاي انساني و احساس و اميال فردي ‌اند. از اين ‌رو، امور واقع را نمي‌ توان با ارزش ‌ها در هم آميخت. ارزش‌ ها را نمي‌ توان از حقايق استنتاج كرد و حقيقت‌ ها نيز نبايد از ارزش ‌ها تاثير پذيرند. فيلسوفاني، به‌ ويژه در سنت كانتي، بودند كه به ارتباط فرد انساني، با آرمان‌ هاي جهاني علم نگاه ديگري داشتند، اما ميراث سيصد ساله بررسي تجربه‌ گرايانه علم جديد كه گاليله و پيروانش آغازگر آن بودند، همانقدر كه به حقايق نهفته در پس امر واقع به چشم احترام مي ‌نگريستند، درباره ارزش‌ ها بدبين و بي ‌اعتماد بودند.

 نسخه قابل چاپ