تاشکند

مختصات: ‏۰″ ۱۳′ ۶۹°شرقی ‏۰″ ۱۶′ ۴۱°شمالی (نقشه)

تاشکند Ташке́нт
—  شهر  —
چشم‌اندازی هوایی از تاشکند
مهر
شهر تاشکند در نقشهٔ ازبکستان
مختصات: شرقی′۱۳°۶۹ شمالی′۱۶°۴۱
کشور	ازبکستان
استان	تاشکند
دولت
- شهردار	Rakhmonbek Usmonov
مساحت
- جمعاً	۳۳۴٫۸ کیلومترمربع
جمعیت (۲۰۰۸)
- کل	۲٬۲۰۰٬۰۰۰
- تراکم	۶٬۵۷۱٫۱/کیلومترمربع
منطقه زمانی	UTC (یوتی‌سی ۵+)
زبان رسمی
وب‌گاه	tashkent.uz/

تاشکَند (نام‌های دیگر: تاشکنت، چاچ، شاش) (به ازبکی؛ لاتین: Toshkent، سیریلیک: Ташке́нт) پایتخت کشور ازبکستان است. جمعیت آن ۱،۹۷۸،۰۰۰ تن (برآورد ۲۰۰۵) است.

مردم  

زبان مردم تاشکند، ازبکی و فارسی بخاری است.

بیشتر مردم تاشکند مسلمان و سنی مذهب و پیرو فقه حنفی هستند. محل استقرار مرکز روحانی آسیای میانه در تاشکند است.

مکان جغرافیایی [ویرایش]

این شهر در کشور ازبکستان و در ۴۰ درجه و ۱۶ دقیقه عرض شمالی و ۶۹ درجه و ۱۳ دقیقه طول خاوری واقع شده است.

چاچ باستان در گستره چیرچیک و در میان دو شاخه از رودخانه سیردریا، رود ایگران در باختر و رود پرگ در خاور، که چند فرسنگ از یکدیگر فاصله دارند و کم و بیش موازی هستند، نهاده بود و جنوبی‌ترین نقطه آن به رودخانه سیردریا می‌رسید. چاچ در واقع در کران راست رودخانه سیردریا قرار داشت.

تاریخچه 

تاریخ سرزمین چاچ در منابع چینی در سده سوم میلادی آمده است. گویا اصل دودمان شاهان چاچ ترک بوده‌اند و رعیت و باشندگان آن سغدی. در طول تاریخ این شهر، گه‌گاه چینی‌ها نیز بر آن فرمانروایی کرده‌اند. در کتیبه کعبه زرتشت کرتیر و شاپور اول این شهر را در قلمرو مرزی امپراتوری ساسانی خوانده اند

در ۷۵۱م کاوسی‌ان چی فرمانروای چینی، پادشاه چاچ را کشت و دختر او از عرب‌ها کمک خواست. ابومسلم سردار ایرانی، زیاد بن صالح را با لشکری به آن سرزمین روانه کرد. وی چینی‌ها را در ۱۳۳ق شکست داد و کاوسی‌ان چی در میدان نبرد کشته شد. به سبب این نبرد، اسلام به آسیای میانه را یافت و چینی‌ها دیگر نتوانستند در آن سامان حکمرانی کنند. در دوره کائونچی دوم (سده چهارم و سده پنجم میلادی) تاشکند گسترش یافت و به شکل شهر درآمد و دارای اجزای شهری، مانند دژ و کاخ گردید.

در ۱۸۶۵ روس‌ها تاشکند را که بخشی از خان‌نشین خوقند بود تسخیر کردند و در ۱۸۶۷ تاشکند به مرکز جدید اداری، بازرگانی، سیاسی و صنعتی تبدیل شد.

در ۱۹۱۷ برای نخستین بار حکومت بولشویکی در این شهر برقرار شد. در زمین لرزه سال ۱۹۶۶ ویران شد و جاذبه‌های تاریخی شهر که روزگاری آبادی‌ای بر سر راه کاروان‌های جاده ابریشم بود از بین رفت. تاشکند پس از این حادثه به کمک ۳۰,۰۰۰ هزار نیروی داوطلب بازسازی شد.

وجه تسمیه  

چاچ نام باستانی شهر و ناحیه تاشکند در آسیای میانه است.

چاچ واژه‌ای ایرانی است و همین نام ایرانی در بخش اول نام تاشکند به زندگی خود ادامه داده و با پسوند ایرانی کَند^[۱] به ریخت امروزی تاشکند درآمده است.

نام چاچ در ادبیات فارسی به‌ویژه در شاهنامه فردوسی بسیار بکار رفته. کمان‌هایی که در قدیم در چاچ ساخته می‌شدند از شهرت فراوانی برخوردار بوده‌اند چنانچه اصطلاح «کمان چاچی» در ادب فارسی معنی بهترین کمان به‌خود گرفته است.