اخبار دنياي كامپيوتر

به كارگيري قانون 20/80 در طراحي وب

حتما تاكنون درباره قانون 20/80 چيز‌هايي شنيده‌ايد. اگر اين قانون در محتواي وب‌سايت و طراحي نرم‌افزارهاي تحت وب مورد توجه قرار بگيرد، مطمئنا تاثير عميقي روي تجربه كاربري و درنهايت روي تاثيري كه محتوا يا كاربرد وب‌سايت يا نرم‌افزار وب شما قرار است بگذارد، خواهد گذاشت. در اين مقاله ابتدا يك تعريف پايه‌اي ارائه مي‌كنيم و سپس مسائلي مطرح خواهيم كرد كه چگونه قانون 20/80 بهره‌وري را بالا مي‌برد.
 
قانون چيست؟

قانون 20/80 در اصل توسط اقتصاددان ايتاليايي، ويلفردو پارتو ديده شد و توسط جوزف ام. جوران به نام اصل پارتو ناميده شد. قانون 20/80 ادعا مي‌كند تقريبا 80 درصد از تاثيراتي كه توسط هر سيستم بزرگي ايجاد مي‌شود از 20 درصد متغيرهاي آن سيستم نشات مي‌گيرد.

اين قانوني است كه تقريبا به طور طبيعي همواره شاهد رخ دادن آن هستيم. با دانشي كه از وجود اين اصل يا الگوي وقوع آن داريم، به اطلاعات ارزشمندي مجهز مي‌شويم تا تصميماتي كه قابليت استفاده و تاثيرگذاري طراحي‌هايمان را بهبود مي‌بخشند ، بگيريم.

به طبيعت فرضي قانون توجهي نكنيد

البته منتقدان و افرادي وجود دارند كه احساس مي‌كنند قانون 20/80 چيزي نيست جز يك فرضيه يا يك نظريه بيش از حد كلي كه هميشه هم قابل قبول نيست. ولي اگر آنها را كنار بگذاريم، مفهوم آن قطعا درباره منفعت كساني است كه روي واسط‌هاي كاربري و عملكرد آنها كار مي‌كنند. (حتي اگر قانون بيشتر شبيه 30/70 يا 10/90 باشد!)

چگونگي پيدا كردن سهم 20 درصدي 

در هر وب‌سايت، نرم‌افزار تحت وب يا محيط نرم‌افزاري، قانون 20/80 به ما مي‌گويد كه 20 درصد عملكرد و قابليت‌ها در هر محيطي، 80 درصد كل نتايج يا عمليات گرفته شده در آن محيط را باعث مي‌شوند. در برخي موارد پيدا كردن اين‌كه كدام بخش‌ها جزو آن 20 درصد كه تاثير زيادي دارند، آسان است.

آمارهاي تحليلي وب، ارسال‌هاي فرم‌ها و كوكي‌ها مي‌توانند براي اين‌كه رفتار كاربر را دنبال كنند، استفاده شوند. تحليل آن آيتم‌ها به ما كمك مي‌كند مناطقي از واسط كاربري را كه با بيشتر كاربران تعامل زيادي دارند، شناسايي و مشخص كنيم.

كاربر به كجا نگاه مي‌كند؟

عادت‌هاي جستجو و خواندن الگوي(F-Pattern) كاربران وب، در حال حاضر بخوبي مشخص شده است. البته الگوي F در هر بازاري يك شاخص نيست، ولي يك نقطه شروع بسيار خوب براي فهم اين مساله است كه وقتي كاربران با طراحي شما تعامل دارند به كدام بخش‌ها بيشتر نگاه مي‌كنند.

اين الگو، مفاهيم قانون 20/80 را پشتيباني مي‌كند و يك شاخص خوب براي اين مساله است كه چشم كاربر روي كجا تمركز بيشتري دارد. نواحي‌اي كه در نقشه با رنگ‌هاي گرم‌تر مشخص مي‌شوند نشان دهنده 20 درصد صفحه هستند كه چشمان كاربر 80 درصد زمان را با آنها تعامل مي‌كنند. با استفاده از اين دانش، ما به عنوان طراحان مي‌توانيم تصميماتي بگيريم كه به ما در بهبود دادن و بهينه كردن نواحي‌اي كه كاربر برحسب عادت در آنها وارد مي‌شود، كمك كنند.

البته طراحي، اغلب فاكتورها جايي را كه كاربر نگاه مي‌كند ، تعيين مي‌كند. بنابراين اين پيشنهاد فقط يك راهنمايي پايه‌اي است و لزوما راهي نيست كه تصميم بگيريد چه چيزهايي در آن 20 درصد قرار خواهند گرفت.

ترفندهاي طراحي موبايل و قانون 20/80

اخيرا با پيشرفت دستگاه‌هاي موبايل در سراسر جهان، برخي از طراحان و توسعه‌دهندگان، «طراحي وب اول ـ موبايل» را پرورش دادند. به اين معني كه وقتي درحال طراحي و توسعه يك وب‌سايت هستيد، براي رسيدن به فوايد خاص، قبل از اين‌كه وب‌سايت در بسترهاي ديگر قابل ديدن باشد ابتدا نسخه موبايل آن بايد آماده شود.

در وب‌سايت يا نرم‌افزار تحت وب سنتي، مناطق بخصوصي از سايت شما به طور طبيعي جزو آن 20 درصد قرار مي‌گيرند كه كاربران با آنها بيشترين تعامل را دارند و از آنها بيشتر استفاده مي‌كنند. زماني كه يك سايت موبايل طراحي مي‌شود، تمركز اصلي آن دقيقا روي همين 20 درصدهاست.

بنابراين زماني كه نسخه موبايل يك وب‌سايت، 20 درصد گزينه‌هاي پراستفاده خودش را داشته باشد، در مقايسه با تمام محتوياتي كه در يك وب‌سايت سنتي در دسترس هستند، نسخه موبايل اصولا فقط توابع بسيار مهم را خواهد داشت. در مقابل، واسط موبايل بسيار ساده‌تر است و به كاربر كمك مي‌كند ابتدا به مناطقي برود كه از بقيه مهم‌تر هستند بدون اين‌كه دنبال آنها بگردد. محتويات و گزينه‌ها هرچه مي‌خواهند باشند، آنهايي كه در نسخه كامل بيشترين استفاده از آنها مي‌شوند، تنها گزينه‌هايي هستند كه در نسخه موبايل قرار دارند.

در نتيجه نرم‌افزارهاي تحت وب موبايل كه خوب طراحي شده‌اند، مثال‌هاي بسيار خوبي از طراحاني هستند كه انرژي خود را روي مهم‌ترين جنبه‌هاي پروژه‌شان گذاشته‌اند و تمركز اصلي‌شان روي عملكرد و محتوايي (20 درصد) است كه بيشتر اوقات از آنها استفاده مي‌شود (80 درصد).