پينگپونگ روسيه در سوريه
شنبه 9 مهر 1390 7:30 AM
«پينگپونگ روسيه در سوريه» عنوان سرمقاله روزنامه شرق به قلم بهرام اميراحمديان است كه در آن ميخوانيد:
مخالفان بشار اسد، روسيه را در تجهيز تسليحاتي حكومت سوريه مقصر ميدانند. روسيه در روابط استراتژيك خود در درياي مديترانه سوريه را تنها تكيهگاه خود ميداند. پس از فروپاشي نظامهاي ديكتاتوري شمال آفريقا، از جمله ليبي، اكنون روسيه در درياي مديترانه دوست و متحدي بهجز سوريه ندارد. فضاي درياي سياه اكنون ناتويي شده است و همپيمانان سابق روسيه (شوروي سابق) به همپيمانان ناتو تبديل شدهاند. در درياي مديترانه سوريه امكانات بندري مناسبي ميتواند در اختيار روسيه قرار دهد تا ناوگان دريايي روسيه در آنجا پهلوگرفته و از خدمات بندري بهرهمند شوند.
اگر رژيم اسد سقوط كند و روسيه در مظان اتهام كمك به سوريه قرار گيرد، جايگاه خود را در حكومت آينده از دست خواهد داد. در صورت ادامه رژيم اسد، اروپا، سازمانهاي حقوق بشر و ناتو روسيه را متهم به همكاري با نظام سوريه خواهند كرد. تجربه ليبي هم تجربه تلخي براي روسيه در محيط بينالملل بود. روسيه در مصر هم نتوانست كاري از پيش ببرد. در عوض تركيه برنده مسابقه بود. اكنون روسيه بهخوبي دريافته است كه در محيط بينالملل نميتواند بهاندازه مورد انتظار به ايفاي نقش بپردازد.
از همينرو هم با مخالفان حكومت سوريه و هم با موافقان به گفتوگو نشسته است تا هر يك پيروز شدند، با آنها روابط نويني آغاز كند. تركيه زماني حكومت سوريه را تهديد كرد كه از نرمهاي بينالمللي فراتر نرود و حقوق بشر را رعايت كند و زماني مخالفان را حمايت و به تشكيل شوراي انتقالي كمك كرده و آن را تشويق كرده است. اما روسيه بازيگري است كه با تاني كار ميكند. همان حركت كندي كه در رابطه با ايران داشته در محيط بينالملل هم در پيش گرفته است.
از نتايج گفتوگوهاي هيات پارلماني روسيه در دمشق با مقامات سوري چنين برميآيد كه روسيه بيشتر نگران از دست دادن متحد خويش است تا نگران مردم سوريه، زيرا مخالفان ميدانند كه روسيه از جمله معدود كشورهايي بوده كه رژيم سوريه را محكوم نكرده است. تجربه كشورهاي شمال آفريقا، يمن و بحرين نشان داده كه دولتهايي كه گوش شنوايي براي شنيدن صداي اعتراض مخالفان ندارند، ناگزير با يكي از گزينهها روبهرو خواهند شد: كنارهگيري (از نوع تونس و مصر)، سرنگوني با نيروهاي ائتلاف خارجي (همانند ليبي) و كشت و كشتار و جنگ داخلي (نظير يمن).
چ
آقاي اسد نتوانست در زمان موعود اقدام كند و دامنه مخالفان را ناخواسته گستردهتر كرد و اكنون اوضاع بسيار شكننده است. روسها دير تصميم ميگيرند، تا پيش از اينكه اتحاديه اروپا تحريم عليه سوريه را برقرار كند، امكان مانور براي روسيه وجود داشت، ولي اكنون روسيه در شرايط نامناسبي وارد بازي شده است. اگر با سوريه همداستان شود، حمايت اتحاديه اروپا را در مناسبات خود از جمله سپر دفاع موشكي از دست خواهد داد و اگر با اتحاديه اروپا و غرب همنوايي كند، سوريه را از دست خواهد داد.
روسيه در مخمصه بدي گرفتار شده است از همينرو بهجاي ديپلماتهاي رسمي ترجيح داده از پارلمان بهره بگيرد، اگر موفق شد به حساب حكومت و اگر موفق نشد به حساب نمايندگان مردم. روسيه كارنامه سياه از حمايت از احزاب بعثي دارد كه ميراث شوروي است. بهار عربي برخلاف انقلابهاي دموكراتيك، بر مبناي آزاديهاي اجتماعي و دموكراسيهاي مدرن بنيان نهاده شده است.
