0

مختصري در باب علم هرمنوتيك

 
samsam
samsam
کاربر طلایی1
تاریخ عضویت : بهمن 1387 
تعداد پست ها : 50672
محل سکونت : یزد

مختصري در باب علم هرمنوتيك
چهارشنبه 9 تیر 1389  1:24 PM

هرمنوتيك در حكم يك روش شناسايي هست كه با ماهيت تأويل و فهم سر و كار دارد‎ ‎و نتايج آن تاثيرات وسيعي، نه تنها بر مطالعات ادبي، بلكه بر دين شناسي تطبيقي، ‎ ‎مردم شناسي و رشته هاي گوناگون علوم انساني داشته است‎.


ريشه واژة هرمنوتيك واژة يوناني‏‎ hermeneuein ‎است به معناي‎ ‎تأويل كردن، به زبان خود ترجمه كردن، و به معناي روشن و قابل فهم كردن و شرح دادن‎. ‎ در اساطير يونان، هرمس پيام هاي اغلب رمزي خدايان را براي ميرايان تأويل مي كند. پس‏‎ ‎تعجب آور نيست كه هرمنوتيك به عنوان يك روش، از تأويل متون مقدس آغاز مي كند‎. ‎مجادلات جنبش اصلاح طلبي بر سر اين حكم كليساي كاتوليك كه تنها اين كليسا اصلاحات‎ ‎تأويل كتاب مقدس را دارد، با پافشاري پروتستان ها بر خود بسندگي متن مقدس و عزم جزم‎ ‎آنها بر نشان دادن روشني و وضوح بنيادين كتاب مقدس، به نتيجه رسيد. پيكرة كلي‏‎ ‎نظريه و عمل حاصل از اين مباحثات، هرمنوتيك را پي ريزي كرد. تنظيم تدريجي اين مواد‎ ‎و تبديل آن به يك روش شناسايي براي تأويل متن، در اواخر سدة نوزدهم شكل نظريه‎ ‎فلسفي عام تري را به خود گرفت كه اگر نه در همة سوهاي فرهنگ بشري، دستكم در بيشتر‏‎ ‎آنها بر اهميت قاطع تأويل تاكيد مي‌كرد‎. ‎هرمنوتيك در دهه هاي اخير رونق يافته و در كنار معرفت‎ ‎شناسي، فلسفه تحليلي و زيبايي شناسي، شأن فلسفي ويژه اي احراز كرده است؛ به گونه اي‎ ‎كه ادعا مي شود از دهة هفتم قرن بيستم، هرمنوتيك به وجه غالب تفكر فلسفي معاصر‎ ‎غربي تبديل گشته و بر ديگران گرايش هاي نظري تفوق يافته است‎.

‎امروزه هرمنوتيك روش فلسفي مهمي است كه عمدتاً بر اين‎ ‎نظر متكي است كه واقعيت، به واسطه زبان و موقعيت تاريخي ما، واقعيتي تأويل شده‎ ‎است. اما هرمنوتيك در حكم يك روش شناسايي هست كه با ماهيت تأويل و فهم سر و كار دارد‎ ‎و نتايج آن تاثيرات وسيعي، نه تنها بر مطالعات ادبي، بلكه بر دين شناسي تطبيقي، ‎ ‎مردم شناسي و رشته هاي گوناگون علوم انساني داشته است‎. ‎در طول تاريخ نه چندان طولاني هرمنوتيك، تعريف هاي‎ ‎متنوعي از آن ارائه شده كه هر يك به نوبة خود معرف و نشان دهندة ديدگاهي خاصي در‎ ‎باب اهداف و وظايف اين شاخة معرفتي است. در ذيل به آنها اشاره خواهم‎ ‎كرد‎.

* يك. جان مارتين كلادينوس(1759-1710): وي علوم انساني‎ ‎را مبتني برهنر تفسير مي دانست و هرمنوتيك را نام ديگر آن قلمداد مي كرد. وي‎ ‎معتقد است در فهم عبارات گفتاري و نوشتاري، ابهاماتي رخ مي دهد كه درك كامل آنها‏‎ ‎را دچار مشكل مي كند. هرمنوتيك، هنر دستيابي به فهم كامل و تام عبارات گفتاري و‎ ‎نوشتاري است. اين هنر بر مجموعه اي از قواعد مشتمل است؛ يعني چيزي شبيه به منطق كه‎ ‎به رفع ابهامات متن ياري مي رساند.

* دو. فردريك آگوست ولف: او معتقد است هرمنوتيك‎ ‎علم به قواعدي است كه به كمك آن، معناي نشانه ها درك مي شود هدف از اين علم، درك‎ ‎انديشه هاي گفتاري و نوشتاري شخص مؤلف يا گوينده، درست مطابق با آنچه او مي‎ ‎انديشيده است. اين تلقي از تفسير و كاركرد هرمنوتيك، فهم را نه تنها نيازمند درك‏‎ ‎زبان متن، بلكه محتاج دانش تاريخي نيز مي داند.

* سه. فردريش ارنست دانيل شلاير‎ ‎ماخر(1834-1768): وي به هرمنوتيك به مشابة هنر فهميدن مي نگريست. او به مسئله‎ ‎بدفهمي توجه كرد و بر آن بود كه تفسير متن دائماً در معرض خطر ابتلا به سوء فهم‎ ‎قرار دارد؛ از اين رو هرمنوتيك بايد به منزلة مجموعه قواعدي روشمند و روش آموز براي‎ ‎رفع اين خطر به اسخدام در آيد. بدون چنين هنري، راهي براي حصول فهم وجود نخواهد‎ ‎داشت‎. ‎

* چهار. ويلهلم ديلتاي(1911-1833): وي هرمنوتيك را دانشي‎ ‎مي داند كه عهده دار ارائه روش شناسي علوم انساني است. هدف اصلي تلاش هرمنوتيكي او‎ ‎ارتقاي اعتبار و ارزش علوم انساني و همتراز كردن آن با علوم تجربي است‎. ‎از نظر وي، سرّ اطمينان آوري قضاياي علوم تجربي در‎ ‎روشني روش شناسي آن نهفته است. از اين رو، براي اين كه علوم انساني هم علم باشند، ‎ ‎بايد روش شناسي آن تنقيح گردد و اصول بنيان هاي مشترك واستوار آن كه پاية تمام‎ ‎تصديقات و قضاياي علوم انساني است، روشن و آشكار شود‎.

* ‎پنج. پاييز: وي در مقالة هرمنوتيك استعلايي در سال‎ 1975‎، هرمنوتيك را آموز فهم تعريف كرد‎. ‎اين تعريف با هرمنوتيك فلسفي مارتين هيدگر و هانس‎ ‎گادامر تناسب دارد؛ زيرا هدف از هرمنوتيك فلسفي وصف كردن ماهيت فهم است. هرمنوتيك‎ ‎فلسفي بر خلاف هرمنوتيك هاي گذشته نه به مقولة فهم متن منحصر مي شود و نه خود را در‎ ‎چارچوب فهم علوم انساني محدود مي كند، بلكه به مطلق فهم نظر دارد و درصدد تحليل‎ ‎واقعة فهم تبيين شرايط وجودي حصول آن است‎.
--------
نويسنده: مسعود فولادفر
منبع: روزنامه رسالت - 1389/3/29

چهار راه برای رسیدن به آرامش:
1.نگاه کردن به عقب و تشکر از خدا  2.نگاه کردن به جلو و اعتماد به خدا  3.نگاه کردن به اطراف و خدمت به خدا  4.نگاه کردن به درون و پیدا کردن خدا

پل ارتباطی : samsamdragon@gmail.com

تالارهای تحت مدیریت :

مطالب عمومی کامپیوتراخبار و تکنولوژی های جدیدسیستم های عاملنرم افزارسخت افزارشبکه

 

تشکرات از این پست
دسترسی سریع به انجمن ها