تاریخ تحلیلی اسلام

دستور مهاجرت به مدینه

بشرحى که در مقاله پیشین گذشت.رسول خداصلى الله علیه و آله پس از آنکه تصمیم به هجرت به یثرب و مدینه‏را گرفت تدریجا به مسلمانانى که در تحت فشار و شکنجه‏مشرکان قرار داشتند دستور مهاجرت به آن شهر را داد و احیاناتصمیم هجرت خویش را نیز،به آن شهر به آنها گوشزدمیفرمود.
و متن سخنانى که از آنحضرت در اینباره نقل شده این‏عبارت است که پس از دستور رفتن بمدینه بآنها فرمود:
«ان الله قد جعل لکم اخوانا و دارا تامنون بها.» (1)
-خداوند براستى براى شما در آن شهر برادرانى و خانه‏هائى قرار داده که‏بوسیله آنها آرامش و امنیت‏خواهید یافت.
و آنها نیز تدریجا بمدینه هجرت نمودند و خود آنحضرت نیز به انتظار دستور و اذن الهى در این باره روز شمارى میکرد.
و بلکه در برخى از روایات آمده که این هجرت را بصورت‏یک وظیفه و دستور دینى به آنها ابلاغ فرمود،چنانچه درمجمع البیان طبرسى(ره)در ذیل آیه:
ثم ان ربک للذین هاجروا من بعد ما فتنوا ثم جاهدوا و صبروا ان‏ربک من بعدها لغفور رحیم. (2)
-آنگاه محققا بدان که خدا با مؤمنانیکه از شهر و دیار خود چون به شر وفتنه کفار مبتلا شدند ناگزیر هجرت کردند و در راه دین کوشش و صبرنمودند از این پس بر آنها بسیار غفور و مهربان خواهد بود.
از حسن نقل شده که از رسول خدا صلى الله علیه و آله روایت‏کرده که فرمود:
«من فر بدینه من ارض الى ارض و ان کان شبرا من الارض‏استوجب الجنة و کان رفیق ابراهیم و محمد...» (3)
-کسى که بخاطر حفظ دین و آئین خود از سرزمینى بسرزمین دیگربگریزد و گر چه فاصله‏اش یک وجب باشد مستوجب بهشت‏خواهد شد و درآنجا رفیق ابراهیم و محمد صلى الله علیه و آله خواهد بود...
-----------------------------------
1-سیرة النبویة ابن کثیر-ج 2 ص 215.
2-سوره نحل-آیه 110.
3-مجمع البیان-ج 3 ص 100.