اخبار بين الملل امروز

با حضور كارشناساني از جمهوري اسلامي ايران:

همايش بين‌المللي حفاظت از محيط زيست درياي خزر آغاز به‌كار كرد

خبرگزاري فارس: "همايش بين‌المللي حفاظت از محيط زيست درياي خزر " امروز در عشق‌آباد پايتخت كشور تركمنستان آغاز به‌كار كرد.

به گزارش خبرنگار خبرگزاري فارس در عشق‌آباد، "همايش بين‌المللي حفاظت از محيط زيست درياي خزر " كه امروز با حضور مسئولان و كارشناسان امور زيست محيطي پنج كشور ساحلي اين دريا، از جمله جمهوري اسلامي ايران و كارشناساني از سازمان ملل متحد كار خود را آغاز كرد، به مدت 2 روز ادامه خواهد داشت.

اين همايش بين‌المللي به ابتكار وزارت حفاظت از محيط زيست تركمنستان و با پشتيباني برنامه سازمان ملل در امور محيط زيست (يونپ)، سازمان دهي و برگزار شده است.

ابعاد مختلف مسائل زيست محيطي درياي خزر، از جمله تنوع زيستي، عوامل آلاينده صنعتي، طبيعي و غيرطبيعي،‌ توسعه قانون‌گذاري در زمينه مديريت و بهره‌برداري منابع طبيعي دريايي، ارتقا سطح آگاهي‌هاي مردم در زمينه حفاظت محيط زيست،‌ مسائل مربوط به تالاب‌هاي خزر، روند اجراي كنوانسيون "تهران " درباره مسائل زيست محيطي خزر، مناطق حفاظ شده منابع زنده و طبيعي درياي خزر و سواحل آن و برنامه‌هاي آتي و تدابير و تعاملات منطقه‌اي و بين‌المللي در زمينه حفاظت از محيط زيست درياي خزر از مهمترين محورهاي همايش مذكور اعلام شده‌است كه در جلسات تخصصي بدون حضور خبرنگاران مورد بحث و تبادل نظر قرار خواهد گرفت.

اين در حالي است كه در هفته گذشته ميلادي، همايش يك روزه بررسي مسائل زيست‌ محيطي احداث خطوط لوله گاز و نفت از بستر درياي خزر، موسوم به "ترانس خزر "، در سالن كنفرانس مجتمع صنعت نفت و گاز تركمنستان با حضور حدود 300 مهمان داخلي و خارجي در عشق‌آباد برگزار شد.

در همايش مذكور و سخنراني‌ها و مقالات ارائه شده در آن، در واقع بيشتر به توجيه اجراي خطوط لوله نفت و گاز از بستر درياي خزر و لزوم رعايت موازين و اصول بين‌المللي در حفظ محيط زيست و اكولوژي درياي خزر اختصاص يافته بود.

از سوي ديگر برخي از كشورهاي منطقه با اين نظر موافق نيستند، زيرا معتقدند كه در صورت بروز هر نوع حادثه‌اي براي خط‌لوله مذكور،‌ تمام آبهاي اين دريا تحت تاثير قرار خواهد گرفت و لذا بايد چنين طرح‌هايي با هماهنگي و توافق تمام كشورهاي ساحلي اجرا شوند.

طرح اوليه اين خط ‌لوله كه بخشي از گاز تركمنستان و كشورهاي آسياي مركزي را از بستر درياي خزر به اروپا منتقل خواهد كرد، بيش از 10 سال پيش با حمايت و همكاري آمريكا و به منظور رقيبي براي مسير ايران و روسيه مطرح شد.

طول خط لوله گاز ترانس خزر حدود 2 هزار كيلومتر است و در صورت اجرا، اين خط لوله بايد از عمق حدود 300 متري درياي خزر عبور كند كه احتمال آلودگي زيست محيطي را بدنبال خواهد داشت.

همچنين اين خط لوله در واقع قسمتي از خط لوله انتقال گاز "ناباكو " است كه از حمايت اتحاديه اروپا و آمريكا برخوردار است. امّا مقامات روسيه نظر مثبتي نسبت به آن ندارند؛ زيرا احتمال نشت گاز و نفت از اين خط لوله را خطر بسيار مهمي مي‌دانند كه بزرگترين و مهمترين درياچه جهان را با تهديد مواجه خواهد كرد.

اما بررسي مسائل زيست محيطي درياي خزر ارتباط مستقيمي با رژيم حقوقي اين دريا و معاهدات مربوط به آن دارد.
به همين دليل تعيين رژيم حقوقي درياي خزر به يكي از بحث برانگيزترين موضوعات كشورهاي ساحلي آن، به ويژه پس از مطرح شدن اين منطقه به عنوان يكي از حوزه‌هاي مهم داراي سوخت فسيلي و لزوم احداث خطوط لوله نفت و گاز از بستر آن، تبديل شده است.

فروپاشي اتحاد شوروي و ظهور كشورهاي ساحلي جديد در حاشيه درياي خزر سبب شد كه بيش از پيش، پهنه آبي منحصر به فرد درياي خزر تحت تاثير آلاينده‌هاي متعدد و متنوع قرار گيرد.

فقدان يك نظام حقوقي حاكم بر محيط زيست درياي خزر نمي‌تواند توجيه كننده آن باشد كه كشورهاي ساحلي اين دريا در اجراي قواعد بين المللي حاكم بر محيط زيست كوتاهي كرده و از آن غافل باشند، چرا كه عوامل زيست محيطي درياي خزر از لحاظ تاثيرگذاري و شرايط آب و هوايي مناطق همجوار و بطور كلي در درياي خزر به‌گونه‌اي است كه مجالي براي مسامحه و دفع‌الوقت دولت‌هاي ساحلي باقي نمي‌گذارد.

عوامل گوناگوني محيط زيست حوزه درياي خزر را هدف گرفته است كه هر يك از آنها مي تواند به نحوي فرسايش ايجاد كند كه در نهايت امكان بهره‌برداري از منابع دريا از همگان سلب شود و يا چنين كاري را پرهزينه گرداند. برخي از اين عوامل از يكديگر ناشي و منتهي به مراحلي مي شوند كه در نهايت مي تواند با اهداف و منافع كشورهاي واقع در اين حوزه تداخل كرده و مانع از تحقق آنها گردد. انسان‌ها بخش كوچكي از تاريخ جهان را بخود اختصاص مي‌دهند، اما تهديدي عظيم و فوري نسبت به اكوسيستم خزر دارند. طبيعت مي‌تواند از خود در برابر سطوح خاصي از آلودگي دفاع كند. اما هنگامي كه فعاليت انسان ميزان آلودگي را افزايش مي دهد و در عين حال مانع از فرآيندهاي پاكسازي طبيعي مي‌گردد، فاجعه زيست محيطي آغاز مي شود.

به عنوان نمونه پايگاه اطلاع رساني رسمي دولت تركمنستان موسوم به "عصر طلايي تركمنستان " هفته گذشته با انتشار گزارشي درباره وضعيت آب و مسائل زيست محيطي درياي خزر، تصريح كرد: موسسه "نظارت زيست محيطي درياي خزر " وابسته به وزارت حفاظ از محيط زيست تركمنستان، همواره عمليات ديده‌باني و بررسي كيفيت آب درياي را بخشي از وظايف اصلي خود مي‌داند و تحقيقات و آزمايشات همواره حاكي از آن هستند كه بخش اعظم آب درياي خزر كاملاً سالم هستند.

اين گزارش با اشاره به اقدامات دولت تركمنستان كه حفاظت از محيط زيست درياي خزر را يكي از اولويت‌هاي مهم برنامه خود تعيين كرده، افزود: آب و هوا و اوضاع مناسب در بخش تركمني درياي خزر نيز بهترين فرصت را براي ايجاد منطقه ملي گردشگري در اين ناحيه فراهم كرده‌است.

تركمنستان به اين منظور از چند سال پيش با ساخت هتل‌ها و مراكز مجلل تفريحي و سرگرمي در سواحل خود در درياي خزر، منطقه‌ گردشگري موسوم به "آوازه " را در اين ناحيه ايجاد كرده است.

با توجه به روند فعال ساخت و ساز تاسيسات مذكور و مشاركت فعال شركت‌هاي ساختمان سازي خارجي و نياز شديد به مصالح ساختماني به ويژه سيمان، صدور سيمان از ايران به تركمنستان از طريق سواحل درياي خزر به بندر تركمنباشي تركمنستان و ترانزيت مصالح ساختماني از طريق خاك ايران طي سال‌ جاري ميلادي افزايش يافته است.

تا به حال دولت تركمنستان در اين منطقه ده‌ها هتل مجلل 5 ستاره، فرودگاه بين‌المللي جديد تركمنباشي، نيروگاه برق حراتي به ظرفيت 254 مگاوات، مجتمع تصفيه آب آشياميدني 30 هزار متر مكعبي، رودخانه مصنوعي به طول هفت كيلومتر كه در حاشيه آنها كافه،رستوران و محل بازي و تفريحي در نظر گرفته شده، احداث شده است.

مساحت كلي مجموعه گردشگري آوازا پنج هزار هكتار و 26 كيلومتر از ساحل تركمنستان در درياي خزر را در بر مي گيرد و قرار است سالانه 80 هزار گردشگر داخلي و خارجي به اين منطقه سفر كنند.

كارشناسان معتقدند: در صورتي كه اين تاسيسات عظيم گردشگري به درستي مديريت نشود، مي تواند تهديدي براي محيط زيست درياي خزر محسوب شود.

انتهاي پيام/م