پاسخ به:اخبار امروز استانها
یک شنبه 22 اسفند 1389 5:02 PM
خبرگزاري فارس: ايام تعطيلات نوروزي فرصتي ارزشمند براي حفظ و توجه به ميراث فرهنگي آذربايجان غربي به عنوان بخشي از هويت ملت ايران است.
به گزارش خبرگزاري فارس از اروميه، صنايع دستي در استان آذربايجان غربي به عنوان هنر اصيل، ارزنده و بومي نه تنها از جنبههاي فرهنگي بلكه از جهات اقتصادي و اجتماعي داراي اعتبار، هويت و تنوعي خاص بوده و به عنوان يكي از اركان رشد و توسعه اقتصادي منطقه محسوب ميشود.
آذربايجان غربي از صنايع دستي هنرمندانه و با ارزشي برخوردار است، وجود قوميتهاي مختلف ترك، كرد، ايلات و عشاير و روستاهاي متعدد در اين استان سبب شده كه صنايع دستي شهري و روستايي از گذشتههاي بسيار دور در اين منطقه متداول باشد.
مردمان هر يك از شهرستانهاي منطقه به صنعت خاصي شهره هستند علاوه بر آن برخي از صنايع مانند قاليبافي، گليمبافي و جاجيمبافي در تمام نقاط استان رواج دارد.
پولكدوزي يكي از هنرهاي دستي زيباي شهرستان بوكان و مهاباد است و شاهيندژ و تكاب از نواحي عمده بافتههاي داري (قالي، گليم، جاجيم و...) در استان آذربايجان غربي به شمار ميآيند.
بافتن برك به طرز محلي، بافتن شال كمر پشمي و باشلوق نيز از صنايع دستي نقده محسوب ميشوند، وجود روستاها و عشاير متعدد سبب تنوع صنايع دستي در نقده شده و صنايع عشايري در اين خطه رواج كامل دارد در اروميه علاوه بر صنايع مختلف، ساخت مصنوعات چوبي از هنرهاي با ارزش دستي به شمار ميآيد.
در گذشتههاي نه چندان دور كوزهگري بدون چرخ و صرفاً به وسيله دستكاري بود كه افراد زيادي از ايلات و عشاير منطقه آذربايجان غربي با آن آشنا بودند و به آن اشتغال داشتند، ولي امروزه كوزهگري تنها با چرخ آن هم در روستاي فرحزاد به عنوان مركز صدور انواع كوزه رواج دارد. بادشبافي نيز از صنايع دستي كهن ايلات آذربايجان غربي است، بادش لولهاي بافته شده از پشم است كه از مچ پا تا زانو را ميپوشاند و بندي هم در زير كف پا دارد. بادش ويژه مردان است و آن را معمولاً از روي شلوار ميپوشند.
اين صنعت هنوز هم در ميان ايلات آذربايجان رواج دارد انواع صنايع دستي استان از قبيل قاليبافي، گليمبافي، جاجيمبافي، سراميكسازي، كندهكاري روي چوب، چرمسازي، مجسمهسازي، گيوهبافي و علاوه بر آنها پيراهن بافي، كوزهگري، سبد بافي، سجادهبافي و بافت چادرهاي كتاني، پارچههاي دستي، صنايع چوبي تزييني مانند انواع مجسمههاي حيوانات، وسايل بازي شطرنج، تخته نرد، جعبه و ميز آرايش بانوان و نقاشي روي چرم داراي معروفيت ملي است.
در مورد قاليهاي استان آذربايجان غربي تاريخ دقيقي در دسترس نيست و نقشه خاصي كه مربوط به استان باشد نيز وجود ندارد، ولي هم اكنون تقريباً نقشه ساير مناطق را ميبافند. در آذربايجان غربي به خاطر نزديكي و همجواريش با استان آذربايجان شرقي كه يكي از مراكز عمده قاليبافي در دنياست، قاليبافي متداول است.
مهمترين مراكز قاليبافي استان شهرهاي تكاب و مياندوآب و مناطق روستايي و عشايري آن است.
گليمبافي ديگر هنر دستي مردمان اين ديار است و در بخشهايي از اين استان، گليم سوماك نيز بافته ميشود.
تمام فرآوردههايي كه به وسيله قلم مو قالب و شابلون رنگآميزي و پذيراي نقش ميشود جزو چاپهاي سنتي به حساب ميآيند البته در آذربايجان غربي به طور عمده در زمينه رنگرزي فعاليت ميشود.
رودوزيهاي استان در زمينه ممقاندوزي انجام ميشود، توليد اين هنر - صنعت در انحصار زنان و دختران خانهدار است. مواد اوليه مورد نيار نخ ابريشم رنگين پارچه است.
بيشتر محصولات اين رشته در تهيه كلاه به كار ميرود البته در حال حاضر زيرليواني، كمربند، كفش، جليقه و روميزي نيز از آن تهيه ميشود.
* سوغات، شيرينيها و غذاها
مشهورترين سوغات آذربايجان غربي نقل و عرقيات گياهي است كه به خاطر مرغوبيت و كيفيت بالا در شهرهاي بزرگ كشور نمايندگي عرضه و فروش دارد.
نقل بيدمشك، حلواي گردو، محصولات كشاورزي از قبيل عسل، لبنيات، كشمش، سيب، انگور از ديگر سوغات خوراكي اين استان به شمار ميرود كه طرفداران زيادي دارد.
مردم آذربايجان غربي علاوه بر ديگر غذاهاي رايج ايراني مانند انواع پلو، خورشت و آش، غذاهايي دارند كه خاص آذربايجان است. به عنوان نمونه انواع دلمه و كوفتهها را ميتوان بر سر سفره آذريها ديد.
شيرينيهاي آذربايجان نيز براي ذائقه هر گردشگري خوشايند است.
از ميان شيرينيهاي خاص آذربايجان ميتوان به قرابيه و بستني خشك اشاره كرد. بستني خشك(سوت شيريني) نوعي شيريني است كه در ماكو تهيه ميشود.
به طور كلي صنايع دستي، سوغات و خوراكيهاي متنوع كه خاص استان آذربايجان است، ميتواند به عنوان جاذبهاي هنري كه ريشه در فرهنگ مردم اقوام مختلف اين استان دارد در كنار ساير جاذبههاي طبيعي، فرهنگي و تاريخي، گردشگران را از سراسر ايران و حتي جهان به سمت اين بخش از خاك كشور هدايت كند.
با توجه به اهميت صنايع دستي در آذربايجان غربي، اداره كل ميراث فرهنگي، گردشگري و صنايع دستي آذربايجان غربي در تعطيلات نوروز سال 90 با برپايي غرفههاي صنايع دستي در سراسر استان براي جذب گردشگران و بهرهمندي آنها از صنايع دستي اين استان، اقدام ميكند.
معاون صنايع دستي آذربايجان غربي گفت: در نوروز امسال 100 غرفه صنايع دستي در تمام شهرهاي استان آذربايجان غربي برپا ميشود.
وي افزود: برپايي نمايشگاه در خانه گردشگري و خانه هنرهاي سنتي استان به دو صورت نمايشگاه و فروشگاه و كارگاههاي سنتي صنايع دستي از ديگر اقدامات اين معاونت در ايام نوروز خواهد بود.
حسن سپهرفر بيان داشت: نمايشگاهها و غرفههاي فروش صنايع دستي در موزه اروميه، بازارچه و هنركده حبيبي، كاخ باغ سجوق، تخت سليمان، حمام تاريخي شيخ سلماس در سطح شهر اروميه برپا ميشود.
معاون صنايع دستي استان آذربايجان غربي ابراز داشت: اين نمايشگاهها از 25 اسفند تا 12 فروردين ماه سال 90 ادامه دارد و اين در حالي است كه بعضي از اين نمايشگاهها به صورت دائمي برگزار ميشود.
اين مسئول عنوان كرد: اين نمايشگاهها در رشتههاي منبت، معرق، شيشهگري، چوب، پيكرهسازي، مشبك، گليم، چرم، سفال، نقاشي و ديگر رشتههاي صنايع دستي اين استان برگزار ميشود كه در بعضي از نمايشگاه به صورت زنده صنعتگران نحوه توليد اين آثار را به نمايش ميگذارند.
كلام آخر اينكه با توجه به ظرفيتهاي استان آذربايجان غربي صنايع دستي نياز به حمايتي مبتني بر شناخت كامل ارزشهاي اختصاصي آن دارد كه ميتواند به عنوان يكي از ستونهاي استقلال اقتصادي مطرح شود و در جذب گردشگر نيز موثر باشد.
آنچه از اين نظر بر ميآيد اينكه صنايع دستي مظهر تبلور عيني فرهنگ، هنر و آداب و رسوم هر منطقه است كه به خاطر ارتباط عميق آن با ريشههاي فرهنگي از جايگاه، اهميت و ارزش بالايي برخوردار است و با توجه به اينكه تمام و يا قسمتي از مراحل توليد آن با دست و با استفاده از تغيير شكل در مواد اوليه طبيعي انجام ميگيرد، معرف تمدن، فرهنگ، هنر و آداب و رسوم هر قوم يا مليت است.
لذا انتظار ميرود با تشكيل كار گروههاي ويژه و تخصصي متشكل از كارشناسان رشتههاي مختلف صنعتي و هنري و بهرهگيري از طراحان برجسته سنتي و صنعتي به منظور تعريف كاربردهاي جديد براي هنرهاي دستي و سنتي و تلفيق آن با ديگر صنايع و هنرهاي مرتبط و پيدا كردن بازارهاي جديد گامي اساسي براي حفظ و احياي هنرهاي از ياد رفته برداريم.
انتهاي پيام/ن30/ح
