اخبار اقتصادي امروز

فارس از ضرورت بازنگري در قوانين نانوشته تسهيلات‌دهي گزارش مي‌دهد؛

داستان تكراري توقف ارائه تسهيلات بانكي در روزهاي پاياني سال

خبرگزاري فارس: درحالي كه مقامات بانكي و اقتصادي عدم پرداخت تسهيلات در ماه‌هاي پاياني سال را تخلفي از سوي بانك‌ها عنوان كرده‌اند، مشاهدات خبرنگار فارس از خودداري شعب بانك‌هاي دولتي و خصوصي در زمينه ارائه تسيهلات در اين ايام حكايت دارد.

به گزارش خبرنگار اقتصادي باشگاه خبري فارس «توانا»، پرداخت تسهيلات با ارقام و شرايط متفاوت يكي از بارزترين مشخصه‌هاي بانك‌هاي دولتي و خصوصي به حساب مي‌آيد كه در سال‌هاي مختلف با تغييرات اندكي در فرآيندهاي اداري و عملياتي شبكه بانكي تكرار مي‌شود.
"زمان " نيز يكي ديگر از شروط پرداخت تسهيلات در شبكه بانكي به حساب مي‌آيد و اين مهم از آنجا حائز اهميت مي‌شود كه در اوايل و اواخر هر سال خزانه بانك‌ها به روي متقاضيان دريافت وام بسته مي‌شود.
عدم پرداخت تسهيلات در ابتداي سال‌هاي مختلف‌ براي اكثر مشتريان شبكه بانكي با اين توجيه بانك‌ها كه "بخشنامه و شرايط جديد پرداخت تسهيلات هنوز ابلاغ نشده است " و همچنين ماه‌هاي پاياني سال‌ به خاطر "بسته شدن صورت‌هاي مالي "، ملموس است اما مشكل مردم براي دريافت وام به اين موارد ختم نمي‌شود بلكه نكته مهمي كه در كنار اين موضوع بايد مورد توجه قرار گيرد بحث شرايط و مراحل دريافت وام از بانك‌ها است.
مشكلي كه در تمام ماه‌هاي سال به راحتي مشهود است و پيش‌بيني مي‌شود در سال‌هاي آتي نيز تكرار شود، يچ‌وخم‌هايي است كه بانك‌ها براي ارائه تسهيلات به مردم تعبيه كرده‌اند. بانكداران درحالي قدم در اين مسير نهاده‌اند كه اثري از اين مراحل و شرايط ادراي در بسته‌هاي پولي و بانكي نيست.
معمولاً بسته‌هاي سياستي-نظارتي به تدوين سياست‌هاي كلي در مورد ارائه تسهيلات از سوي بانك‌ها اشاره مي‌كنند و به جزئيات و شرايط دشوار دريافت و پرداخت تسهيلات در اين نهادهاي مالي اهميتي نمي‌دهند.
به نظر مي‌رسد هم‌اكنون كه مسئولان پولي و بانكي و اعضاء شوراي پول و اعتبار در حال تدوين بسته بانكي سال 90 هستند بايد فكري براي اين موضوع بكنند كه شرايط و ضوابط لازم براي دريافت وام از شبكه بانكي حداقل براي مردم مشخص شود. با عملي شدن اين موضوع استفاده‌كنندگان از خدمات مالي شرايط و ضوابط يكنواخت و يك‌پارچه‌اي براي دريافت وام از بانك‌ها خواهند داشت.

* بهمني: تلاش مي‌كنيم شرايط وام‌دهي بانك‌ها را عوض كنيم

البته محمود بهمني در همين باره در يكي از گفت‌وگوهاي منتشر نشده خود با خبرنگار فارس، گفته است: بانك مركزي در تلاش است تا در بسته سياستي-نظارتي سال 90 شرايط دريافت وام از بانك‌ها را تغيير دهد و در آينده نزديك شرايط جديد را اعلام خواهد كرد.
مشاهدات عيني از شعب بانك‌هاي مختلف براي فرآيند دريافت وام بيانگر مشكلات مردم براي دريافت وام است. از مهمترين شرايطي كه بانك‌ها براي دريافت وام به مردم اعلام ‌مي‌كنند سپرده‌گذاري در بانك يا موسسه مالي و اعتباري است. صحت اين شرط تنها نيازمند مراجعه حضوري و يا تماس با يكي از شعب اين نهادهاي پولي است و هيچ زحمت ديگري را به تصميم‌گيرندگان اقتصادي و پولي نمي‌دهد تا كمي تأمل و تجديد نظر در تدوين اين سياست‌ها داشته باشند.
بارها در اظهارات مختلف كارشناسان اعلام شده كه بانك‌ها براي تقويت توان مالي مردم و بنگاه‌هاي اقتصادي بايد راهكارهاي مناسبي را در زمينه پرداخت تسهيلات اتخاذ نمايند و تغييري در رويه موجود اعمال نمايند.
ناگفته نماند كه داشتن "2 ضامن كارمند رسمي دولت " نيز از ديگر سنگ‌هايي است كه بانك‌ها براي پرداخت تسهيلات در مقابل مشتريان خود مي‌اندازند؛ در شرايطي كه طبق اصل 44 قانون اساسي دولت درحال واگذاري شركت‌هاي خود است و به عبارتي سعي در گسترش خصوصي‌سازي در كشور دارد اين شرط دريافت وام از بانك‌ها يكي از مشكل‌ترين مراحل دريافت وام را براي مشتريان به وجود مي‌آورد.
كم نيستند افرادي كه باوجود داشتن مشكلات مالي و نيازمندي به دريافت وام به خاطر نداشتن ضامن دولتي از گرفتن وام از بانك‌ها پشيمان شده‌اند. توجيه بانك‌ها براي اين شرط دشوار، جلوگيري از افزايش معوقات است اما باور اين مسأله با وجود معوقات 47 هزار ميليارد توماني شبكه بانكي سخت مي‌شود چراكه اكثر اين معوقات مربوط به شركت‌هاي حقيقي و حقوقي بزرگ است و طبق اعتراف مديران بانكي مشتريان خرد خوش‌حساب‌ترين مشتريان بانكي هستند. از همين رو به نظر مي‌رسد سياست‌گذاران بانكي بايد تغييري در اين شرايط اعمال كنند.

* خودداري بانك‌ها از پرداخت تسهيلات در ماه‌هاي پاياني سال

اما گذشته از شرايط دشوار تسهيلات‌دهي بانك‌ها نكته ديگري كه هم‌اكنون حائز اهميت است عدم پرداخت تسهيلات از جانب بانك‌هاي دولتي و خصوصي است. باوجود اينكه مقامات بانك مركزي در اظهارات خود بارها به لزوم وام‌دهي بانك‌ها تا آخرين روزهاي سالجاري تأكيد كرده‌اند اما درحالي كه نخستين‌روزهاي اسفندماه سپري مي‌شود شعب بانك‌هاي دولتي، نيمه دولتي و خصوصي از پرداخت تسهيلات به مشتريان و متقاضيان خود امتناع مي‌كنند.
خبرنگار فارس براي كسب اطلاعات بيشتر به شعب اين بانك‌ها مراجعه كرد تا از جزئيات تسهيلات‌دهي داخل شعب را جويا شود.
آنچه در زير مي‌خوانيد حاصل مشاهدات عيني خبرنگار فارس است.

* سقف وام دادنمان پر شده است!

براي صحت عدم پرداخت تسهيلات توسط شعب ابتدا به سراغ يكي از شعبه‌هاي بانك دولتي رفتيم.
مسئول اعتبارات اين بانك دولتي در مورد پرداخت تسهيلات پيش از پايان سال افزود: در اين ماه به هيچ وجه تسهيلات پرداخت نمي‌شود چرا كه سقف تسهيلات دهي پر شده است.
وي ادامه داد: سقف تسهيلات قرض‌الحسنه يك ميليون تومان است كه آن هم در اين شرايط پرداخت نخواهد شد.
مسئول شعبه اين بانك دولتي در مورد تامين نيازهاي افراد متقاضي تسهيلات در اين ماه گفت: در صورتي كه مصوبه‌اي از اداره مركزي مبني بر پرداخت تسهيلات كالا در قبال سفته داشته باشيد مي‌توانيد از اين شعبه وام دريافت كنيد.
وي با اشاره به طرح اجرايي در اين بانك از ابتداي سال جاري تاكنون گفت: البته اين طرح نيز تسهيلات را يا در قبال دريافت وثيقه ملكي و يا سپرده‌گذاري اصل وام و سود به متقاضيان پرداخت مي‌كرد كه هم‌اكنون زمان اين طرح نيز به اتمام رسيده است.
مدير اعتبارات اين شعبه دولتي تاكيد كرد: هرگونه تقاضايي در دريافت تسهيلات به سال آينده موكول مي‌شود؛ البته سياست‌هاي اعتباري بانك نيز در سال بعد حتما تغيير خواهد يافت.
وي ابراز اميدواري كرد: سال آينده شرايط براي وصول تسهيلات بانكي راحت‌تر شود.

* مصوبه از بالا بياوريد تا وام بدهيم

يكي ديگر از مسئولان اعتبارات شعبه يكي از بانك‌هاي نيمه خصوصي درباره وضعيت تسهيلات دهي در اين شعبه طي ماه جاري گفت: تنها در صورتي كه مصوبه‌اي از بالا بيايد و دستور رئيس شعبه نيز همراه آن باشد مي‌توانيم تسهيلات پرداخت كنيم.
وي با بيان اينكه پرداخت تسهيلات از منابع شعبه نيازمند افزايش سپرده‌ها است، گفت: در 6 ماه دوم سال سهم سپرده‌ها نه تنها افزايش نيافته بلكه با كاهش نيز همراه بوده است. از همين رو در ماه جاري امكان پرداخت تسهيلات نخواهيم داشت.
وي تاكيد كرد: البته اگر مصوبه يا نامه‌اي از اداره مركزي داشته باشيد مي‌توانيد در همين ايام و با شرايط موجود تسهيلات مورد نظرتان را دريافت كنيد.

* بعيد مي‌دانم اين روزها بانكي وام بدهد

مسئول اعتبارات يكي از بانك‌هاي نيمه خصوصي نيز در اين خصوص با تاكيد بر اينكه فعلا اين شعبه وامي به متقاضيان پرداخت نمي‌كند افزود: براي دريافت وام بايد شرايط لازم را داشته باشيد اما در هر صورت تسهيلات مورد نظر سال بعد به دست شما خواهد رسيد.
وي تاكيد كرد: بعيد مي‌دانم در روزهاي باقيمانده از سال جاري كسي بتواند از بانكها تسهيلات دريافت كند.
به گفته وي تمامي بانك‌ها در ايام جاري حساب تسهيلات دهي خود را بسته‌اند.

اين صحبت‌ها در حالي از سوي مسئولان اعتبارات شعب بانك‌هاي دولتي و خصوصي عنوان مي‌شود كه مقامات بانك مركزي و همچنين معاون بانك و بيمه وزير اقتصاد بارها تأكيد كرده‌اند كه بانك‌ها بايد روند تسهيلات‌دهي خود را در تمام ماه‌ها دنبال كنند.
ابولحسني در پاسخ به اين پرسش كه چرا بانك‌ها در دو ماه آخر و دوماه اول سال به بهانه حسابرسي و ساير امور از پرداخت تسهيلات به مردم خودداري مي‌كنند، گفته بود: بانك‌ها طبق قانون وقتي درخواست‌هاي موثر مردم را بررسي مي‌كنند بايد تسهيلات بپردازند و بانك مركزي بر اين امر نظارت مي‌كند.
وي افزود:‌ اگر تقاضاي تسهيلات و طرح ارائه شده توسط متقاضي داراي توجيه فني و اقتصادي باشد بانك‌ها موظف به پرداخت تسهيلات هستند و ربطي به آخر سال يا اول سال ندارد و بانك مركزي در اين زمينه نظارت مي‌كند.

با اين حساب بايد ديد بانك‌ها به چه دلايلي از پرداخت تسهيلات امتناع مي‌كنند و آيا نهادهاي نظارتي بانك مركزي و يا بازرسان اين بانك در گزارش‌هاي خود اشاره‌اي به روند موجود نموده‌اند؟
به نظر مي‌رسد با توجه به نيازهاي جامعه، بانك مركزي و سياست‌گذران شوراي پول و اعتبار در تدوين سياست‌هاي پولي و بانكي سال بعد تدابيري را اتخاذ نمايند كه علاوه بر سهولت در اعطاء و كاهش دوره پرداخت تسهيلات راهكاري را براي جلوگيري از اين وضعيت در سال آينده بيانديشند.
انتهاي پيام/ر